Αγγελική Νικολούλη: «Με πέταξαν από το κεφαλόσκαλο, μέτρησα τα σκαλοπάτια δύο ορόφων και κατέληξα στο ΚΑΤ» – Τι συνέβη

Η Αγγελική Νικολούλη παραχώρησε στο περιοδικό ΟΚ! και στη Μαρία Κολλιάτσα μια αποκαλυπτική συνέντευξη , στην οποία αναφέρθηκε στη μακρά και επιτυχημένη διαδρομή της στο αστυνομικό ρεπορτάζ και στην εκπομπή «Φως στο τούνελ». Μίλησε για τις δυσκολίες, τις απειλές και τα ρεκόρ Γκίνες, αλλά και για τις σκέψεις της σχετικά με την εξέλιξη της βίας στην κοινωνία, τις επαγγελματικές της «συνταγές» και τις αξίες που την καθοδηγούν. Παράλληλα, έδωσε μια πιο προσωπική ματιά στη ζωή της μακριά από τις κάμερες, αναφερόμενη στον γιο της, την οικογένειά της, τα βιβλία της και τον τρόπο με τον οποίο βλέπει τη ζωή.

Η συνέντευξη της Αγγελικής Νικολούλη για το «Φως στο τούνελ» και τη ζωή της

Με τη νέα τηλεοπτική σεζόν, το «Φως στο τούνελ» μπαίνει αισίως στην 32η χρονιά του. Πώς νιώθετε για τη μεγάλη απήχηση που έχει στο κοινό μια εκπομπή αστυνομικού ρεπορτάζ;

Το ουσιαστικό στα 32 χρόνια δεν είναι απλώς πως το «Τούνελ» εξακολουθεί να προβάλλεται. Σημασία έχει ότι οι τηλεθεατές συνεχίζουν να μας εμπιστεύονται, αναγνωρίζοντας πόσο αποτελεσματικά εργαζόμαστε. Την εμπιστοσύνη αυτή την κατακτάμε ξανά και ξανά, δεν μας προσφέρθηκε έτοιμη. Οι μάρτυρες απευθύνονται σε εμάς γνωρίζοντας ότι δεν πρόκειται ποτέ να θέσω κάποιον σε κίνδυνο. Συχνά, έτσι, προκύπτουν στοιχεία που δεν είχε καταφέρει να βρει κανείς άλλος. Η μεγάλη αποδοχή του κοινού μάς ενδυναμώνει, αλλά μας φορτώνει και με ευθύνη. Μας ωθεί να συνεχίζουμε με σοβαρότητα, επιμονή και προσήλωση στις αξίες μας, σεβόμενοι τις οικογένειες που αναζητούν απαντήσεις και τους τηλεθεατές. Δεν το έχω λησμονήσει ούτε στιγμή μέσα σε αυτές τις τρεις δεκαετίες.

Στην αρχή της εκπομπής, φανταζόσασταν ότι θα γνώριζε τέτοια επιτυχία και πως θα συμβάλλατε καθοριστικά στην εξιχνίαση τόσων σοβαρών εγκλημάτων;

Ούτε καν στα πιο απίθανα όνειρά μου! Εκείνο που ήξερα, όμως, ήταν πως δεν θα εγκατέλειπα ποτέ τη συστηματική έρευνα. Θα αναζητούσα διαρκώς το επόμενο στοιχείο και τον αυτόπτη μάρτυρα, επιμένοντας ακόμη και πέρα από το μέτρο ώσπου να φτάσω στην αλήθεια. Δεν θα υπολόγιζα ούτε τον χρόνο ούτε την κούραση, τα εμπόδια ή τον κίνδυνο. Αυτή είναι η δημοσιογραφία της παλιάς σχολής, όπου εκπαιδευτήκαμε: δεν αρκούσε να γνωρίζεις το τι, το πώς, το πού και το πότε, αλλά όφειλες να ερευνήσεις και το γιατί. Με αυτόν τον τρόπο διαμορφώθηκε, υπόθεση προς υπόθεση, η πορεία του «Τούνελ». Κάθε φορά που εντοπίζεται ένας αγνοούμενος ή μια οικογένεια μαθαίνει επιτέλους τι απέγινε ο δικός της άνθρωπος, νιώθω πως ο κόπος έχει αξία.

Ισχύει ότι η εκπομπή έχει συμπεριληφθεί στο βιβλίο των «Ρεκόρ Γκίνες»;

Η καταχώριση του «Φως στο τούνελ» στα «Ρεκόρ Γκίνες» έγινε δύο φορές, το 1998 και το 1999, χάρη στον μεγάλο αριθμό αγνοουμένων που εντοπίστηκαν. Αυτό δείχνει τι μπορεί να πετύχει η έρευνα όταν συνδυάζει επιμονή και ανθρωπιά. Στο πρώτο ρεκόρ, η εκπομπή βρήκε 85 ανθρώπους που είχαν δηλωθεί επίσημα στην αστυνομία ως αγνοούμενοι, μέσα σε 75 εκπομπές. Το δεύτερο καταγράφηκε με αφορμή μια ασυνήθιστη ιστορία της ειδικής ενότητας «Παιχνίδια Ζωής»: μόλις 10 λεπτά μετά την ανακοίνωση, βρέθηκε μια γυναίκα που από παιδί θεωρούνταν νεκρή. Την εντοπίσαμε στη Γαλλία, ύστερα από 58 ολόκληρα χρόνια.

Ως η πρώτη γυναίκα αστυνομική ρεπόρτερ στην Ελλάδα, έπειτα από τόσα χρόνια στο αστυνομικό ρεπορτάζ, θεωρείτε ότι η βία στην κοινωνία έχει αυξηθεί;

Η βία υπήρχε πάντοτε, όμως με ανησυχεί ιδιαίτερα το ότι σήμερα έχει γίνει καθημερινό φαινόμενο και σχεδόν κανονικότητα. Με προβληματίζει πολύ και η υπερβολική ανάλυση εγκλημάτων από εμάς τους δημοσιογράφους, με λεπτομέρειες που δεν χρειάζονται. Η ενημέρωση πρέπει να αναδεικνύει την υπόθεση και να συντελεί στην κατανόησή της, όχι να μεταδίδει στοιχεία που ενδέχεται να γίνουν οδηγός για επίδοξους δολοφόνους. Για να αντιληφθούμε τη βαρύτητα ενός εγκλήματος, δεν είναι απαραίτητο να ξέρουμε κάθε κίνηση του δράστη. Πολλές φορές παραβλέπουμε ότι πίσω από την είδηση υπάρχει μια χαμένη ζωή, μια οικογένεια σε πένθος, αλλά και άνθρωποι που μπορεί να μιμηθούν μια εγκληματική πράξη. Κάθε έγκλημα συνδέεται με σχέσεις και συγκρούσεις, ενώ συχνά προηγούνται σημάδια κινδύνου που δεν εκτιμήθηκαν εγκαίρως. Η έρευνα πρέπει να επικεντρώνεται σε αυτά: στην αλήθεια, στα δεδομένα και στις ενδείξεις που ίσως αποτρέψουν το επόμενο έγκλημα.

Υπάρχει κάποια υπόθεση που σας απασχόλησε περισσότερο από άλλες ή που σας έφερε σε πραγματικό αδιέξοδο;

Έρχονται στιγμές που μια υπόθεση μοιάζει να μην προχωρά: οι άνθρωποι σιωπούν, τα ίχνη σβήνουν και τα στοιχεία χάνονται. Τότε φαίνεται η επιμονή του δημοσιογράφου, που οφείλει να αναζητά απαντήσεις ακόμη κι όταν δεν έχει προκύψει κάτι νέο. Δεν έμαθα να αποδέχομαι το αδιέξοδο. Πιστεύω πως το κλειδί ενός γρίφου μπορεί να βρίσκεται σε μια μικρή λεπτομέρεια, που δεν αξιολογήθηκε σωστά ή δεν έγινε αντιληπτή. Γι’ αυτό επιστρέφω στις ανοιχτές υποθέσεις ξανά και ξανά: για μένα δεν σταματούν με το κλείσιμο της κάμερας, αλλά συνεχίζουν να με απασχολούν. Μια ιδέα ή ένα καινούριο στοιχείο μπορεί, ακόμη και έπειτα από χρόνια, να ξαναφέρει την έρευνα κοντά στην αλήθεια. Απαραίτητη προϋπόθεση, ωστόσο, είναι να το επιθυμούν και οι συγγενείς του θύματος. Με το πέρασμα του χρόνου, σε κλειστές κοινωνίες ιδίως, ορισμένοι συμφιλιώνονται με το έγκλημα και δεν θέλουν να ξανανοίξει η έρευνα, ώστε να μην αναμοχλευτούν παλιές πληγές.

Έχετε απειληθεί επανειλημμένα για τη ζωή σας. Πώς αντιδράσατε και σκεφτήκατε ποτέ να εγκαταλείψετε;

Να εγκαταλείψω; Σε καμία περίπτωση! Αν υποχωρούσα κάθε φορά που έφτανα κοντά στη λύση μιας δύσκολης υπόθεσης, το «Τούνελ» δεν θα υπήρχε. Δεν θα αρνηθώ ότι έχω βρεθεί πρόσωπο με πρόσωπο με τον κίνδυνο. Όμως δεν επέτρεψα στον φόβο να με λυγίσει ή να πάρει αποφάσεις αντί για μένα. Από τότε που ξεκίνησα σε αυτόν τον χώρο, ήξερα πως η αναζήτηση της αλήθειας έχει τίμημα και ότι η δημοσιογραφική έρευνα μπορεί να σε φέρει απέναντι σε επικίνδυνους ανθρώπους. Σημασία έχει να διατηρείς την ψυχραιμία σου και να φροντίζεις για την ασφάλεια τη δική σου και των δικών σου, χωρίς να ξεχνάς τον λόγο που ξεκίνησες και την εμπιστοσύνη του κόσμου. Όλα αυτά τα χρόνια παραμένει ακλόνητη μέσα μου η πίστη ότι, όταν υπηρετείς την αλήθεια, κανείς δεν μπορεί να σε φιμώσει. Κι όταν είσαι με το φως, καμία σκιά δεν έχει τη δύναμη να σε νικήσει.

Ο αστικός μύθος θέλει να επιλέγετε ορισμένα χρώματα στο ντύσιμό σας όταν μια υπόθεση πλησιάζει στην εξιχνίαση ή πριν αποκαλύψετε τον δολοφόνο. Αληθεύει;

Η εξιχνίαση μιας υπόθεσης δεν προκύπτει από τα ρούχα, αλλά από την έρευνα και τα στοιχεία. Οι αποχρώσεις που φοράω έχουν κυρίως σχέση με τη διάθεσή μου. Στις πρεμιέρες του «Τούνελ», για παράδειγμα, διαλέγω συνήθως λευκό, καθώς για μένα συμβολίζει μια νέα αρχή και την πορεία προς το φως. Το κόκκινο, βέβαια, έχει κι αυτό ιδιαίτερη θέση στην εκπομπή. Το προτιμώ κυρίως όταν χειριζόμαστε δύσκολες και περίπλοκες υποθέσεις και, μέσα στο σκοτάδι, αρχίζει να ξεχωρίζει μια αχτίδα φωτός. Ύστερα από τόσα χρόνια, οι τηλεθεατές έχουν μάθει να με παρατηρούν και συχνά ερμηνεύουν ακόμη και τις παραμικρές λεπτομέρειες. Το τελευταίο διάστημα κάποιοι απορούν που δεν εμφανίζομαι με κόκκινα, παρά τις σημαντικές εξελίξεις σε υποθέσεις μεγάλης δημοσιότητας που ερευνούμε. Η απώλεια της μητέρας μου είναι ακόμη πρόσφατη και το πένθος παραμένει. Θα ξανάρθει, όμως, η ώρα του κόκκινου…

Θυμάστε κάποια δυνατή στιγμή από τα πρώτα χρόνια της δημοσιογραφικής σας πορείας που εξακολουθεί να σας συνοδεύει;

Συχνά, και όχι αποκλειστικά στην τηλεόραση. Στην έντυπη δημοσιογραφία έζησα εμπειρίες που έχουν μείνει ανεξίτηλες: ρεπορτάζ σε φυλακές, οίκους ανοχής, στέκια ναρκομανών και κρησφύγετα καταζητουμένων, αλλά και έρευνες για υποθέσεις κατασκοπείας. Εκείνη την εποχή έπρεπε να βρίσκεσαι στο σημείο, να αναζητάς την είδηση και να επιμένεις, ακόμη κι αν αυτό σήμαινε πως έπαιρνες ρίσκα. Δεν ξεχνώ μια από τις πιο έντονες στιγμές εκείνης της περιόδου. Είχα βρει το σπίτι του πρώτου γραμματέα της Πρεσβείας της Σοβιετικής Ένωσης, ο οποίος είχε μόλις αυτομολήσει στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μπήκα χωρίς δισταγμό στο στόμα του λύκου. Οι πράκτορες της KGB μάλλον δεν περίμεναν να εμφανιστώ μπροστά τους ξαφνικά, μαζί με τον φωτογράφο μου. Όσα ακολούθησαν ήταν δυσάρεστα: με πέταξαν από το κεφαλόσκαλο, μέτρησα τα σκαλοπάτια δύο ορόφων και κατέληξα στο ΚΑΤ. Ωστόσο, το ρεπορτάζ και η φωτογραφία που το συνόδευε έγιναν γνωστά σε όλο τον κόσμο. Θυμάμαι ακόμη τις ατέλειωτες ώρες στον δρόμο, τα ξενύχτια και τις πόρτες που χτυπούσα ξανά και ξανά. Τότε έμαθα κάτι που δεν ξεχνιέται: την είδηση δεν σου τη χαρίζουν, την κερδίζεις. Χρειάζεται δουλειά, επιμονή, παρουσία στο πεζοδρόμιο και, πάνω απ’ όλα, αποφασιστικότητα να μην εγκαταλείψεις την έρευνα, ακόμη κι όταν μοιάζει να μην οδηγεί πουθενά. Αυτές οι εμπειρίες με διαμόρφωσαν περισσότερο από κάθε δημοσιογραφική επιτυχία. Στις δύσκολες συνθήκες κατάλαβα τι σημαίνει πραγματικά να είσαι ρεπόρτερ.

Γράφατε ποίηση σε μικρότερη ηλικία. Τι θυμάστε από εκείνη την εποχή;

Ήταν μια ευαίσθητη περίοδος της εφηβείας μου. Έγραφα για να βγάζω στην επιφάνεια όσα αισθανόμουν και ίσως δεν μπορούσα να εκφράσω με λόγια. Η ποίηση με βοήθησε να παρατηρώ, να δίνω μορφή και σε όσα μένουν ανείπωτα και να αναζητώ όσα κρύβονται πίσω από τις λέξεις. Νομίζω πως αυτή η ανάγκη για παρατήρηση και αναζήτηση δεν με εγκατέλειψε ποτέ· με συνόδευσε στη δημοσιογραφία και στη συγγραφή των βιβλίων μου.

Έχετε εκδώσει πέντε βιβλία βασισμένα σε πραγματικές υποθέσεις που ερευνήσατε στο «Τούνελ». Τι άλλο σας εμπνέει όταν γράφετε ένα βιβλίο;

Πηγή έμπνευσης για μένα είναι κυρίως ο άνθρωπος. Με απασχολούν οι χαρακτήρες, οι σχέσεις, οι αδυναμίες και τα πάθη, αλλά και όσα βρίσκονται πίσω από μια εγκληματική πράξη. Στα βιβλία μου με ενδιαφέρει να δείξω πώς βιώνεται μια τραγωδία και πώς μεταβάλλει για πάντα τον ψυχισμό όσων εμπλέκονται. Εκεί ανακαλύπτω την αληθινή ιστορία. Οι υποθέσεις που ερευνώ στην εκπομπή μού έχουν αποκαλύψει πολλά για την ανθρώπινη φύση. Είναι σοκαριστικό ότι, σε ορισμένες συνθήκες, ο καθένας μας μπορεί να γίνει θύμα ή θύτης, ακόμη και ένας απλός θεατής που επιλέγει να σιωπήσει.

Πώς είναι η Αγγελική Νικολούλη μακριά από τις τηλεοπτικές κάμερες;

Είμαι ήρεμη και χαμηλών τόνων, και θέλω να περνώ απαρατήρητη. Χρειάζομαι χρόνο για να αποφορτίζομαι και να βρίσκομαι με τους ανθρώπους που αγαπώ. Η τηλεόραση έχει ένταση και απαιτεί διαρκή εγρήγορση· όταν είμαι εκτός αέρα, αναζητώ τις απλές, μικρές στιγμές.

Πώς επιλέγετε να περνάτε τον ελεύθερο χρόνο σας;

Μου αρέσει να διαβάζω, να ακούω μουσική, να συναντώ καλή παρέα και να χαλαρώνω χωρίς να χτυπά το τηλέφωνο. Θα ήθελα να ταξιδεύω περισσότερο, όμως αυτό μου λείπει, καθώς ο χρόνος είναι πάντα περιορισμένος.

Τι σας αρέσει να κάνετε ως γυναίκα και θα τολμούσατε μια δραστική αλλαγή στην εμφάνισή σας;

Φροντίζω τον εαυτό μου, χωρίς να έχω εμμονή με την εικόνα μου. Στην καθημερινότητά μου ντύνομαι απλά, κυκλοφορώ άβαφη και φοράω φόρμες. Δεν αποκλείω κάποια αλλαγή, αλλά δεν θα έκανα κάτι δραστικό μόνο και μόνο για να αντισταθώ στην ηλικία. Το να μεγαλώνεις είναι δώρο Θεού. Δεν με ενοχλεί ο χρόνος, τον θεωρώ κομμάτι της ζωής μας. Για να είμαστε ειλικρινείς, βέβαια, μου έχει φερθεί αρκετά καλά και με προσέχει.

Ποια είναι για εσάς η σημασία της οικογένειας και της μοναξιάς;

Η οικογένεια αποτελεί το σημείο αναφοράς μου, την ασφάλεια και το καταφύγιό μου. Είναι οι άνθρωποι δίπλα στους οποίους μπορείς να είσαι πραγματικά ο εαυτός σου. Το να είσαι μόνος δεν ταυτίζεται με τη μοναξιά: μπορεί να βρίσκεσαι ανάμεσα σε πολλούς και να νιώθεις μόνος. Κάποιες στιγμές επιλέγω τη μοναξιά, όταν έχω ανάγκη από σιωπή και ηρεμία.

Πόσο σημαντικός υπήρξε ο έρωτας στη ζωή σας;

Ο έρωτας αποτελεί κινητήρια δύναμη και μέρος της ζωής. Σε διδάσκει, σε ομορφαίνει, σε δοκιμάζει, σε εμπνέει και σε μεταμορφώνει. Μπορεί να φέρει χαρά, αλλά και πόνο.

Τι βρίσκετε γοητευτικό στους ανθρώπους γύρω σας;

Η ειλικρίνεια, η αξιοπρέπεια, το χιούμορ και η ευαισθησία είναι στοιχεία που εκτιμώ. Με κερδίζουν όσοι δεν χρειάζεται να υψώσουν τη φωνή τους για να δείξουν ποιοι είναι και προσφέρουν χωρίς να ζητούν κάτι ως αντάλλαγμα. Θεωρώ πως η καλοσύνη και η γενναιοδωρία είναι η δύναμη που μας βοηθά να σταθούμε όρθιοι στις δυσκολίες.

Σε αυτή τη φάση της ζωής σας, αισθάνεστε ότι κάτι σας λείπει;

Οι άνθρωποι που έχουν ανησυχίες βρίσκονται διαρκώς σε αναζήτηση και μέσα τους νιώθουν πάντα πως κάτι τους λείπει. Δεν έχω μάθει ποτέ να επαναπαύομαι: με το κλείσιμο ενός κύκλου ξεκινά ένας επόμενος, ενώ κάθε απάντηση γεννά νέα ερωτήματα. Αυτό που περιμένω πάντα είναι το επόμενο βήμα. Για κάποιον που δεν εφησυχάζει, δεν είναι εύκολο να νιώσει πως έχει αρκετά.

Ποια ήταν η μεγαλύτερη επιτυχία σας στη δημοσιογραφία και ποια στην προσωπική σας ζωή;

Δεν θα ξεχώριζα μία δημοσιογραφική υπόθεση ως τη μεγαλύτερη επιτυχία μου. Για μένα, επιτυχία είναι κάθε έρευνα που οδηγεί κάπου: ο εντοπισμός ενός αγνοουμένου, η διαλεύκανση ενός εγκλήματος ή η απάντηση που παίρνει μια οικογένεια. Στην προσωπική ζωή, θα απαντήσω ως μητέρα: το σπουδαιότερο επίτευγμά μου είναι ο γιος μου, ο Κωνσταντίνος. Με γεμίζει χαρά να βλέπω ότι προχωρά εξαιρετικά στη δύσκολη πορεία της σκηνοθεσίας και να ακούω καλά λόγια για εκείνον όπου κι αν πάω. Τότε νιώθω απόλυτη ικανοποίηση, γιατί τα καταφέραμε με τον πατέρα του. Τα υπόλοιπα, κάποια στιγμή, περνούν.

Ποιο είναι το σημαντικότερο μάθημα που σας έχει δώσει η ζωή;

Μαθαίνουμε όσο είμαστε εδώ. Μέχρι στιγμής έχω καταλάβει πως τίποτα δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένο.

Τι θα λέγατε στον νεότερο εαυτό σας;

Δεν θα του έλεγα τι να κάνει· θα τον άφηνα στη μέθη της νιότης και στα όνειρά του, και να τα διεκδικήσει. Να φάει τα χαστούκια του, να πέσει και να βρει τη δύναμη να σηκωθεί, ώστε να μάθει και να συνεχίσει την πορεία του στη ζωή.

Έχετε μετανιώσει για κάποιες επιλογές σας; Αν είχατε τη δυνατότητα να αλλάξετε κάτι από το παρελθόν, τι θα ήταν και γιατί;

Όπως όλοι, έχω κάνει λάθη. Δεν θα έλεγα πως θα άλλαζα κάτι, αφού οι επιλογές μας, ακόμη και οι λανθασμένες, μας πλάθουν και μας διδάσκουν, συμβάλλοντας στο ποιοι είμαστε σήμερα. Προσπαθώ να αντλώ μαθήματα από τα λάθη μου και να γίνομαι καλύτερη. Η διαρκής προσπάθεια για προσωπική βελτίωση έχει καθοριστική επίδραση στην προσωπικότητά μου.

Υπάρχει κάτι που σας προκαλεί αληθινό φόβο;

Η απάντησή μου είναι ένα μεγάλο όχι, όσο παράξενο κι αν σας ακούγεται.

Τι είναι αυτό που σας κάνει απόλυτα ευτυχισμένη;

Αναρωτιέμαι αν υπάρχει πράγματι απόλυτη ευτυχία. Για μένα βρίσκεται στα απλά και στην καθημερινότητα, που, δυστυχώς, γίνεται όλο και πιο σπάνια στις μέρες μας. Τη συναντώ όταν αισθάνομαι πως όλα βρίσκονται στη θέση τους: σε μια γαλήνια ημέρα, μια ωραία κουβέντα, ένα χαμόγελο, ένα λουλούδι που ανθίζει ή ένα χάδι…

Ποιο μεγάλο όνειρό σας παραμένει ακόμη ανεκπλήρωτο;

Εξακολουθώ να το ονειρεύομαι. Κάποια όνειρα, όταν τα εκφράζεις φωναχτά, χάνουν τη μαγεία τους. Γι’ αυτό προτιμώ να τα φυλάω μέσα μου και να περιμένω να δω αν η ζωή θα δείξει πως έφτασε η ώρα τους.

Τι θα θέλατε για το μέλλον;

Εύχομαι να έχουμε υγεία, να διατηρήσουμε την ανθρωπιά μας και να συνεχίσουμε να πιστεύουμε στην αλήθεια και τη δικαιοσύνη.