Υπάρχει ένα παραμύθι στο οποίο ένα αγόρι με ένα χέρι γίνεται πρωταθλητής στο τζούντο μαθαίνοντας μία μόνο κίνηση — μια κίνηση που οι αντίπαλοί του δεν μπορούν να μπλοκάρουν, επειδή δεν μπορούν να πιάσουν το χέρι που λείπει.
Αυτή η (μάλλον φανταστική) ιστορία για το πώς μια αναπηρία μπορεί να μετατραπεί σε πλεονέκτημα, φαίνεται ότι έγινε πραγματικότητα από τον Μπρους, έναν τραυματισμένο παπαγάλο που μετέτρεψε την αναπηρία του κυριολεκτικά σε όπλο, αφού χρησιμοποιεί το σπασμένο ράμφος του για να τρυπά.
Νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε τη Δευτέρα στο περιοδικό Current Biology υποστηρίζει ότι ο Μπρους έγινε το κυρίαρχο αρσενικό της κοινωνικής του ομάδας εξαιτίας της αναπηρίας του (και όχι παρά την αναπηρία του). «Λόγω της αναπηρίας του, αναγκάστηκε να καινοτομήσει στη συμπεριφορά του. Βρήκε έναν τρόπο να κάνει τον εαυτό του πιο επικίνδυνο», λέει η συν-συγγραφέας της μελέτης Ξιμένα Νέλσον, καθηγήτρια συμπεριφοράς ζώων στο Πανεπιστήμιο του Καντέρμπουρι στη Νέα Ζηλανδία.
Ο Μπρους έχει χάσει το καμπύλο πάνω μισό του ράμφους του εξαιτίας ενός τραυματισμού που υπέστη όταν ήταν νεοσσός. Αυτό αφήνει εκτεθειμένο το κοφτερό κάτω μέρος του ράμφους του. Η χαρακτηριστική του κίνηση είναι αυτό που οι ερευνητές περιγράφουν ως «κονταρομαχία»: χαμηλώνει, παίρνει φόρα και πηδά προς τα άλλα πουλιά με το πηγούνι προτεταμένο, στοχεύοντας στα φτερά, στα πόδια ή ακόμη και στο πρόσωπό τους.
Είναι προφανές ότι δεν είναι ευχάριστο να είσαι αποδέκτης μιας τέτοιας επίθεσης. Τα άλλα πουλιά «πετάγονται μακριά» με μεγάλη ταχύτητα, λέει η Νέλσον. Ενώ τα άλλα αρσενικά στην ομάδα περνούν πολύ χρόνο καβγαδίζοντας και επιδεικνύοντας απειλητική συμπεριφορά, ο Μπρους είναι ελεύθερος να περιφέρεται στο κλουβί και να μονοπωλεί τα σημεία τροφής και τα καλύτερα σημεία για να κάθεται, σύμφωνα με τη μελέτη.
Το εύρημα αυτό αναδεικνύει την εξυπνάδα των παπαγάλων Kea (Nestor notabilis) που ζουν στα βουνά και έχουν φήμη για τη σκανταλιάρικη ευφυΐα τους.
«Συχνά τους αποκαλούν ταραξίες, και δικαίως», λέει η Νέλσον. Τα πουλιά φτιάχνουν χιονόμπαλες, γλιστρούν ανάσκελα σαν σε έλκηθρο, χαλάνε με χαρά τα αυτοκίνητα των τουριστών και χρησιμοποιούν το ράμφος τους για να πετούν πέτρες σε περαστικούς.
Οι ερευνητές σπεύδουν να τονίσουν ότι ο Μπρους δεν είναι νταής — το στυλ ηγεσίας του είναι περισσότερο «απόμακρο» παρά οτιδήποτε άλλο, ενώ περιστασιακά τον έχουν δει να διαλύει καβγάδες ανάμεσα σε κατώτερα αρσενικά. Τα υπόλοιπα μέλη της κοινωνικής ομάδας (που ονομάζεται «τσίρκο») δείχνουν μεγάλη υποταγή στον Μπρους — τα αρσενικά μερικές φορές καθαρίζουν τα φτερά του, ένα προνόμιο που οι Kea συνήθως επιφυλάσσουν για το ταίρι τους. Και μια ματιά στα περιττώματά του αποκαλύπτει ότι ο Μπρους έχει τα χαμηλότερα επίπεδα ορμονών στρες από κάθε άλλο αρσενικό της ομάδας.
Ωστόσο, ο Ραούλ Σβινγκ, ερευνητής των Kea που σήμερα εργάζεται στο University College Roosevelt στην Ολλανδία, ο οποίος είχε αρχικά βρει τον Μπρους ως μικρόσωμο νεοσσό πριν από περισσότερο από μια δεκαετία και δεν συμμετείχε στη νέα μελέτη, προειδοποιεί ότι το γεγονός πως ο Μπρους είναι «ο αρχηγός … δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να βελτιωθεί η ευημερία του» μέσω παρεμβάσεων όπως ένα προσθετικό ράμφος.
Ο Μπρους δυσκολεύεται σε βασικές λειτουργίες ενός παπαγάλου λόγω της έλλειψης του πάνω ράμφους του, και αυτό τον οδήγησε να αναπτύξει άλλες έξυπνες λύσεις. Οι Kea συγκαταλέγονται στα ζώα που είναι γνωστό ότι χρησιμοποιούν εργαλεία, και το 2021 ο Μπρους έγινε διάσημος επειδή χρησιμοποίησε ένα μικρό πετραδάκι για να περιποιηθεί τα φτερά του (λειτουργεί αρκετά καλά, λένε οι ερευνητές, αν και φαίνεται λίγο πιο… ατημέλητος από τον μέσο παπαγάλο).
Συνολικά, ο Σβινγκ δηλώνει εντυπωσιασμένος με το πόσο έχει εξελιχθεί ο παπαγάλος χωρίς ράμφος. Μερικοί Kea, όπως ο Μπρους, είναι απλώς «καινοτόμοι», λέει. «Έχουν έναν ιδιαίτερο συνδυασμό περιέργειας και, για να το πούμε απλά, επιμονής που τους επιτρέπει να λύνουν προβλήματα».
Βίντεο εδώ
