Μάρκο Ρούμπιο: Δεν θα αφήναμε ποτέ να ξεσπάσει σύγκρουση Ελλάδας – Τουρκίας – Τι ανέφερε για τα F-35

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, μιλώντας στην «Καθημερινή», δήλωσε πως θεωρεί αδιανόητη μια σύγκρουση Ελλάδας και Τουρκίας. Παράλληλα, εξήγησε ότι οι ΗΠΑ θα κινηθούν στο παρασκήνιο, προκειμένου να αποτρέψουν πιθανή κρίση εξαιτίας του καλωδίου διασύνδεσης με την Κύπρο, επισημαίνοντας «προς όλες τις πλευρές πόσο σημαντικό είναι το έργο από τη σκοπιά μας».

Αναφερόμενος στο αίτημα της Άγκυρας να πάρει το πράσινο φως για την απόκτηση μαχητικών αεροσκαφών F-35, επισήμανε πως πράγματι ο Πρόεδρος Τραμπ επιθυμεί να παραλάβει η Τουρκία τα αεροσκάφη για τα οποία έχει ήδη πληρώσει.

Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η νομοθεσία των ΗΠΑ προβλέπει ξεκάθαρα πως αυτό δεν μπορεί να γίνει προτού επιλυθεί το ζήτημα των αντιαεροπορικών πυραύλων S-400, τους οποίους η Τουρκία προμηθεύτηκε από τη Ρωσία. Άλλωστε, μεταξύ των σημαντικών θεμάτων που εξετάστηκαν χθες στην Αθήνα ήταν και η πρόθεση της ελληνικής κυβέρνησης να αγοράσει προηγμένους πυραύλους για τα ελληνικά F-35, αντίστοιχους με εκείνους που έχει προμηθευτεί το Ισραήλ.

Στην απάντησή του ανέφερε ότι όλες οι αμερικανικές υπηρεσίες εξετάζουν το συγκεκριμένο ζήτημα, ενώ την οριστική απόφαση θα πάρει ο Πρόεδρος Τραμπ. Ο ίδιος, πάντως, φάνηκε θετικός απέναντι σε αυτή την προοπτική, υπογραμμίζοντας τη στρατηγική συνεργασία Ελλάδας και ΗΠΑ, αλλά και τον περιφερειακό ρόλο της χώρας μας «όταν οι ΗΠΑ απειλήθηκαν».

Μάρκο Ρούμπιο: Οι θέσεις του για την Τουρκία

Ο Πρόεδρος Τραμπ διατηρεί προσωπική σχέση με τον Πρόεδρο Ερντογάν, ενώ εσείς έχετε έντονη παρουσία στην περιοχή. Υπάρχει περίπτωση να αναλάβετε κάποια διαμεσολαβητική πρωτοβουλία;

Δεν συζητώ ποτέ ευαίσθητα ζητήματα μέσω των μέσων ενημέρωσης, καθώς έτσι γίνεται δυσκολότερη η επίλυσή τους. Παρ’ όλα αυτά, βρισκόμαστε σε διαρκή επικοινωνία με την Τουρκία, μια χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ που έχει εμπλακεί και σε αρκετά άλλα θέματα, έχοντας, για παράδειγμα, φιλοξενήσει παλαιότερα τις συνομιλίες Ρωσίας και Ουκρανίας. Έχουμε επενδύσει στη σχέση μας με την Τουρκία και ενδέχεται αυτή η επένδυση να αποδειχθεί χρήσιμη στις συγκεκριμένες συζητήσεις. Για τέτοια ζητήματα, όποιος επιθυμεί να κάνει δημόσιες δηλώσεις μπορεί να το πράξει. Αν, όμως, στόχος είναι η εξεύρεση λύσης, συνήθως είναι προτιμότερο να αντιμετωπίζονται μέσα από απευθείας και ιδιωτικές συνομιλίες. Με αυτόν τον τρόπο αποδίδει καλύτερα η διπλωματία.

Στο παρελθόν έχω απευθύνει το ίδιο ερώτημα σε πολλούς προκατόχους σας: Αν υπάρξει αρνητική εξέλιξη με την Τουρκία στο Αιγαίο ή την Κύπρο, θα δεσμευτούν οι ΗΠΑ και θα παρέμβουν για να αποτρέψουν σοβαρή κλιμάκωση;

Για εμένα, το ενδεχόμενο να συμβεί κάτι τέτοιο είναι αδιανόητο. Οι δύο χώρες αποτελούν συμμάχους και εταίρους εντός του ΝΑΤΟ, επομένως κάτι τέτοιο απλώς δεν γίνεται να συμβεί. Δεν θα ωφελούσε κανέναν: ούτε την Ελλάδα ούτε την Τουρκία, αλλά ούτε και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Θα έλεγα, λοιπόν, ότι το θεωρώ αδιανόητο, δεν θα μπορούσαμε ποτέ να επιτρέψουμε να συμβεί και δεν πιστεύω πως πρόκειται να συμβεί.

Ιδιαίτερα σημαντικό και ευαίσθητο παραμένει το ενδεχόμενο να αποκτήσει η Τουρκία αεροσκάφη F-35. Ως γερουσιαστής είχατε προωθήσει τον νόμο CAATSA. Πώς αξιολογείτε σήμερα την κατάσταση;

Η κατάσταση έχει, λοιπόν, ως εξής: Καταρχάς, η Τουρκία ανήκει στο ΝΑΤΟ. Επιπλέον, ο Πρόεδρος Τραμπ έχει εκφράσει την επιθυμία να προχωρήσουν, εφόσον αυτό καταστεί δυνατό, οι παραδόσεις αεροσκαφών, δεδομένου ότι η Τουρκία έχει ήδη πληρώσει για ορισμένα από αυτά. Είναι σαφές ότι η παράδοσή τους απέχει πολλά χρόνια, όμως πρόκειται για αεροσκάφη των οποίων το αντίτιμο έχει ήδη καταβληθεί. Υπάρχει, ωστόσο, νόμος εγκεκριμένος από το Κογκρέσο των ΗΠΑ. Παράλληλα, διάταξη του νόμου NDAA προβλέπει εξαιρετικά αυστηρές προϋποθέσεις. Μέχρι αυτές να εκπληρωθούν, επομένως, η πώληση δεν είναι δυνατό να γίνει. Η τουρκική πλευρά έχει ενημερωθεί σχετικά. Το γνωρίζει και θεωρώ ότι αναζητεί τρόπους επίλυσης. Το βασικό ζήτημα αφορά το σύστημα S-400. Για την ώρα, λοιπόν, δεν μπορεί να υπάρξει λύση και η μεταβίβαση απαγορεύεται νομικά έως ότου διευθετηθεί το συγκεκριμένο θέμα. Ενδέχεται τελικά να βρεθεί λύση —υπάρχουν διαφορετικές επιλογές ως προς τον τρόπο—, όμως αυτή τη στιγμή το πρόβλημα παραμένει άλυτο.