Προσχέδιο Προϋπολογισμού 2027 στη Βουλή με φόντο τις ανατιμήσεις στα καύσιμα – Οι βασικές προβλέψεις

Κατατίθεται σήμερα στη Βουλή το προσχέδιο του Προϋπολογισμού για το 2027, με την πορεία των τιμών στα καύσιμα και την εξέλιξη της ενεργειακής κρίσης να παραμένουν άγνωστοι παράγοντες.

Για το 2027, οι βασικές προτεραιότητες είναι η δημοσιονομική σταθερότητα, η διατήρηση υψηλών ρυθμών ανάπτυξης, ο περιορισμός του πληθωρισμού και η περαιτέρω υποχώρηση του δημοσίου χρέους.

Η ανάπτυξη αναμένεται να φτάσει το 2,3% την επόμενη χρονιά, από 2% φέτος, με την ιδιωτική κατανάλωση και τις επενδύσεις να αποτελούν τους κύριους μοχλούς της.

Σημαντικό μέρος του κενού που αφήνει σταδιακά το Ταμείο Ανάκαμψης θα καλύψει το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, καθώς προβλέπεται σταδιακή ενίσχυση των διαθέσιμων κονδυλίων.

Για το 2027 προβλέπεται ότι θα κατευθυνθούν 11 δισ. ευρώ στην αγορά: 4 δισ. ευρώ από εθνικά κονδύλια και 7 δισ. ευρώ από συγχρηματοδοτούμενες δράσεις.

Το διαθέσιμο ποσό θα ανέλθει σε 12,2 δισ. ευρώ το 2028, θα αυξηθεί στα 13,2 δισ. ευρώ το 2029 και θα φτάσει τα 14,2 δισ. ευρώ το 2030.

Με την ολοκλήρωση της τετραετίας, οι εθνικοί πόροι θα ανέρχονται σε 4,2 δισ. ευρώ, ενώ οι συγχρηματοδοτούμενες δαπάνες θα πλησιάζουν τα 10 δισ. ευρώ.

Παρά την ελαφρά επιβράδυνσή της, η ιδιωτική κατανάλωση θα εξακολουθήσει να κινείται σε υψηλά επίπεδα, με ρυθμό 1,5% το 2027 έναντι 1,6% φέτος. Αύξηση 4,2% προβλέπεται για τις εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών, με τον τουρισμό και τη βιομηχανία να ενισχύουν την εικόνα, ενώ δυναμικά αναμένεται να κινηθούν και οι εισαγωγές.

Ο πληθωρισμός παραμένει βασική πρόκληση

Ο πληθωρισμός εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό «αγκάθι». Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης αναθεωρεί εκ νέου προς τα πάνω την εκτίμηση για τον φετινό τιμάριθμο, στο 3,6% από 3,2%, ενώ για το 2027 αναμένει υποχώρηση στο 2,4%-2,5%.

Ξεχωρίζει η πρόβλεψη του Προϋπολογισμού για μέση τιμή του πετρελαίου Brent στα 89 δολάρια το βαρέλι, επίπεδο αισθητά υψηλότερο από την τελευταία αναθεωρημένη εκτίμηση των 82 δολαρίων για το 2026.

Υπενθυμίζεται ότι ο περυσινός Προϋπολογισμός είχε βασιστεί στην παραδοχή πως η μέση τιμή του Brent θα διαμορφωνόταν μόλις στα 64 δολάρια.

Στην αγορά εργασίας, η ανεργία αναμένεται να εξακολουθήσει να μειώνεται και να φτάσει το 7,9% το 2027, από 8,3% φέτος, βάσει της Έρευνας Εργατικού Δυναμικού της ΕΛΣΤΑΤ.

Σε δημοσιονομικό επίπεδο, το προσχέδιο προβλέπει πρωτογενές πλεόνασμα 2,4% του ΑΕΠ για το 2027, ενώ στο Γενικό Λογιστήριο εξετάζεται ακόμη και στόχος 3,7% του ΑΕΠ. Ως βασικό επιχείρημα προβάλλεται η ισχυρή πορεία των φορολογικών εσόδων, κυρίως λόγω των αυξημένων εισπράξεων από τον ΦΠΑ. Για τη φετινή χρονιά, οι εκτιμήσεις δείχνουν πρωτογενές πλεόνασμα άνω του 4% του ΑΕΠ, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης 3,2%, γεγονός που δημιουργεί επιπλέον δημοσιονομικό χώρο.

Οι πρωτογενείς δαπάνες αναμένεται να ενισχυθούν κατά 3% το 2027, έναντι αύξησης 3,1% φέτος, παραμένοντας εντός του ορίου που θέτει το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο.

Η πτωτική πορεία του δημοσίου χρέους αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ προβλέπεται να μειωθεί από 136,8% το 2026 σε 134,4% το 2028. Στη μείωση θα συνεισφέρουν και οι νέες πρόωρες αποπληρωμές, οι οποίες για φέτος φτάνουν συνολικά τα 12,84 δισ. ευρώ.

Οι φορολογικές ελαφρύνσεις του Προϋπολογισμού

Στο προσχέδιο περιλαμβάνεται το πακέτο φοροελαφρύνσεων και εισοδηματικών μέτρων που παρουσιάστηκε στη ΔΕΘ, συνολικού ύψους 1,9 δισ. ευρώ. Τα περισσότερα από αυτά θα αρχίσουν να εφαρμόζονται από το νέο έτος.

Μέσα στον επόμενο μήνα, τον Νοέμβριο, αναμένεται να δοθούν η ενίσχυση των 400 ευρώ σε όλους τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών, χωρίς εισοδηματικό περιορισμό, καθώς και η επιστροφή ενοικίου σε περισσότερα από 1 εκατ. νοικοκυριά.

Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των δύο μέτρων υπερβαίνει το 1 δισ. ευρώ.

Το νομοσχέδιο που θα περιλαμβάνει τις νέες παρεμβάσεις αναμένεται να ακολουθήσει το επόμενο διάστημα τη διαδικασία της δημόσιας διαβούλευσης και κατόπιν να κατατεθεί στη Βουλή για ψήφιση, σύμφωνα με το ERTNews.

Μεταξύ των βασικότερων παρεμβάσεων περιλαμβάνονται:

• Την εξαίρεση περίπου 156.000 συνεπών ελεύθερων επαγγελματιών από τις προσαυξήσεις που συνδέονται με τον κύκλο εργασιών και τη μισθοδοσία του προσωπικού, κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος.
• Για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους, ο φορολογικός συντελεστής θα μηδενίζεται για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ.
• Η μόνιμη ενίσχυση του Νοεμβρίου για συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες αυξάνεται από 300 σε 400 ευρώ καθαρά, ενώ από τον Νοέμβριο του 2026 θα χορηγείται σε όλους τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών.
• Από το 2027 προβλέπεται επίδομα εορτών Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ μικτά για τους δημοσίους υπαλλήλους.
• Καθιερώνεται ειδικός επενδυτικός λογαριασμός για τα βρέφη κατά τα δύο πρώτα χρόνια μετά τη γέννησή τους. Η πολιτεία θα καταθέτει κάθε χρόνο ποσό ίσο με εκείνο που καταβάλλει ο γονέας, έως 1.200 ευρώ ετησίως και μέχρι το παιδί να συμπληρώσει τα 18 έτη.
• Οι ασφαλιστικές εισφορές στον ιδιωτικό τομέα μειώνονται κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027.
• Το τέλος επιτηδεύματος καταργείται από το 2027 για το φορολογικό έτος 2026 στην Περιφέρεια και στη Θεσσαλονίκη. Στην Αττική θα μειωθεί κατά 50% το 2028 και θα καταργηθεί πλήρως το 2029.
• Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, η προκαταβολή φόρου μειώνεται από 55% σε 50% από το φορολογικό έτος 2027. Για τα νομικά πρόσωπα προβλέπεται από το φορολογικό έτος 2028 ετήσια μείωση της προκαταβολής κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες, ώστε από το σημερινό 80% να φτάσει σταδιακά στο 50%.
• Οι επενδύσεις των επιχειρήσεων σε μηχανολογικό εξοπλισμό θα υπάγονται σε επιταχυνόμενες αποσβέσεις διάρκειας 6 ετών, αντί των 10 ετών που ισχύουν σήμερα.
• Προβλέπεται η τιμαριθμοποίηση των αναπηρικών επιδομάτων, καθώς και:
• Από το 2027 απαλλάσσονται από τον ΕΝΦΙΑ οι κύριες κατοικίες αξίας έως 400.000 ευρώ σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, όριο που ανέρχεται στους 2.200 κατοίκους για τη Δυτική Μακεδονία.