Cyber Greece 2026: Πώς οι κυβερνοεπιθέσεις γίνονται υβριδικές απειλές για τη δημοκρατία

Η ομιλία του Miroslav Sazdovski, Senior Analyst στο European Centre of Excellence for Countering Hybrid Threats (Hybrid CoE), στο 6ο ετήσιο συνέδριο Cyber Greece 2026 ανέδειξε την αποκάλυψη ότι η Ελλάδα είχε απελάσει στο παρελθόν ξένους διπλωμάτες για υβριδική δραστηριότητα, αλλά και τον ρόλο του FIMI (Ξένη Χειραγώγηση Πληροφοριών και Παρέμβαση) ως νέου βασικού πολλαπλασιαστή ισχύος για εχθρικούς φορείς. Το συνέδριο συνδιοργανώνουν σήμερα (21/10) η Next is Now και η Dome Consulting στην Αίγλη Ζαππείου.

Της Μαίρης Ι. Παπακωνσταντίνου

Σύμφωνα με τον κ. Sazdovski, οι απειλές σήμερα μετακινούνται από τα στρατιωτικά κέντρα προς την καθημερινή ζωή των πολιτών. Ο ίδιος είναι Senior Analyst στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Αριστείας για την Αντιμετώπιση Υβριδικών Απειλών (Hybrid CoE), κοινή πρωτοβουλία της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.

Οι κυβερνοεπιθέσεις έχουν συνήθως ως κίνητρο το οικονομικό όφελος, σημείωσε, ωστόσο όταν πλήττουν υπηρεσίες κοινής ωφέλειας μπορούν να έχουν αλυσιδωτές συνέπειες (cascading effect), εξαιτίας της αλληλεξάρτησης των σύγχρονων υποδομών. Ένα τεχνικό πλήγμα σε εθνική κλίμακα ενδέχεται να παραλύσει σκόπιμα υπηρεσίες σε τοπικό επίπεδο, από την ψηφιακή διαχείριση της ύδρευσης έως τις παραδόσεις αγαθών. Έτσι, το τεχνικό ζήτημα γίνεται κοινωνικό, προκαλώντας πραγματική οργή και κλονίζοντας την εμπιστοσύνη στους θεσμούς.

Εδώ παρεμβάλλεται το FIMI: ο δράστης αξιοποιεί τους ήδη υπάρχοντες κοινωνικούς διχασμούς, διοχετεύοντας στοχευμένη παραπληροφόρηση σε τοπικά δίκτυα, μειονότητες ή influencers. Με αυτόν τον τρόπο, η τεχνική διακοπή μπορεί να μετατραπεί σε κοινωνική αναταραχή και διαδηλώσεις.

Ο αναλυτής τόνισε πως οι υβριδικές επιθέσεις στρέφονται αποκλειστικά κατά δημοκρατικών κοινωνιών. Η ανοιχτή δομή τους προσφέρει στους επιτιθέμενους τη δυνατότητα να πλήξουν βασικές αρχές, όπως το κράτος δικαίου και την ελευθερία του λόγου, και να τις παρουσιάσουν ως προβληματικές.

Σε αντίθεση με αυτές, αυταρχικά καθεστώτα όπως η Βόρεια Κορέα εμφανίζουν εξαιρετικά υψηλή ανθεκτικότητα, αφού μπορούν να φιμώσουν την πληροφορία μέσω μηχανισμών καταστολής. Μια ενέργεια χαρακτηρίζεται υβριδική απειλή όταν συνδυάζει σκόπιμα διαφορετικά εργαλεία, επιδιώκει στρατηγικά να διατηρηθεί, αποκρύπτει την πρόθεση και αποφεύγει την απόδοση ευθύνης (attribution). Αν αποκαλυφθεί η ταυτότητα του επιτιθέμενου, τότε η υπόθεση γίνεται εγκληματική ή διπλωματική.

Για την αντιμετώπιση των απειλών, ο κ. Sazdovski εισηγείται μια οργανωμένη προσέγγιση «ολόκληρης της κοινωνίας», με τέσσερις γραμμές άμυνας: εντοπισμό και τεκμηρίωση των μοτίβων των επιθέσεων, ενίσχυση της ενημέρωσης του κοινού, αντιμετώπιση των ευπαθειών με παιδεία στα μέσα (media literacy) –μέθοδος που εφαρμόζεται με επιτυχία στη Φινλανδία– και, τέλος, αποτροπή και επιβολή κόστους στον αντίπαλο με κυρώσεις, νομικές ενέργειες ή ακόμη και απελάσεις διπλωματών.

Το συνέδριο Cyber Greece 2026, με τίτλο «Υβριδικές Απειλές: Το νέο τοπίο», τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνικής Νοημοσύνης, του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας. Στη διοργάνωση παρέχουν ευρεία στήριξη σημαντικές επιχειρήσεις και οργανισμοί της αγοράς. Diamond χορηγός είναι η Εθνική Τράπεζα, ενώ Platinum χορηγοί είναι οι OBRELA και BRIGHT GROUP. Golden χορηγοί είναι οι ADACOM και inDigital και Silver χορηγοί οι HUAWEI, NEUROSOFT και Netcompany.

Χορηγοί του συνεδρίου είναι οι εταιρείες Τ, ΑΔΜΗΕ, Olympios, EFAGROUP και Cognyte LUMINAR, ενώ υποστήριξη παρέχει και η ΕΥΔΑΠ. Την επικοινωνιακή κάλυψη και προβολή έχουν αναλάβει οι realfm97.8, Realnews, Real.gr, ENIKOS και enikonomia.gr. Το CYBER GREECE συγκαταλέγεται σταθερά στους σημαντικότερους θεσμούς για την ασφάλεια στον ψηφιακό χώρο στην Ελλάδα.