Ελλάδα: «Πτυχίο αγγλικών κατ’ οίκον σε τρεις μέρες με 1500 ευρώ» – Παρέμβαση της ALTE για τα πιστοποιητικά γλωσσομάθειας

Διαφημίσεις με ποσοστό επιτυχίας 99% στις εξετάσεις για πιστοποιητικά ξένων γλωσσών, αλλά και καταγγελίες για τίτλους που φτάνουν στο σπίτι έναντι 500 έως 1.500 ευρώ χωρίς ο υποψήφιος να έχει δώσει εξετάσεις, προκάλεσαν την παρέμβαση της Association of Language Testers in Europe (ALTE) για την αξιοπιστία των πτυχίων γλωσσομάθειας, κυρίως εκείνων της αγγλικής.

Η ALTE, η Ένωση Εξεταστών Γλωσσών στην Ευρώπη, κινητοποιήθηκε μετά τις υποσχέσεις στην Ελλάδα για ταχύτατη πιστοποίηση και τις αναφορές σε προσόντα που δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές γνώσεις. Όπως αναφέρει το Euronews, η ένωση πρόκειται να απευθυνθεί στις ελληνικές αρχές σχετικά με την αξιοπιστία των εξετάσεων ξένης γλώσσας, μετά τις καταγγελίες για την ποιότητα και την εγκυρότητα των πιστοποιητικών, καθώς και την έρευνα που διεξήγαγε.

Η εκτίμηση της ALTE είναι πως δεν πρόκειται για μεμονωμένες περιπτώσεις, αλλά για ένα συστημικό και ευρύ φαινόμενο σε όλη τη χώρα. Για τον λόγο αυτό προετοιμάζει παρέμβαση προς τις ελληνικές αρχές, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κατάσταση. «Αυτό συμβαίνει εδώ και πολλά χρόνια και έχει έρθει πλέον η ώρα να αντιμετωπιστεί», δήλωσε στο Euronews ο Ντάρεν Πέρετ, μέλος της Μόνιμης Επιτροπής και ελεγκτής της ALTE.

Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ Θάνος Παπαϊωάννου, της ανεξάρτητης αρχής που έχει την εποπτεία των προσλήψεων στο Δημόσιο, κάνει λόγο για σημάδια που απειλούν το σύστημα πιστοποίησης προσόντων. Οι συγκεκριμένοι τίτλοι προσφέρουν μόρια για διορισμούς και προαγωγές στη δημόσια διοίκηση. Ο ίδιος ζητά να ενταθούν άμεσα οι έλεγχοι και προτείνει η αξιολόγηση να περιλαμβάνει τις πραγματικές γλωσσικές ικανότητες των υποψηφίων.

Η ALTE ζητά απαντήσεις από τις ελληνικές αρχές

Ο Ντάρεν Πέρετ ανέφερε ότι τα ζητήματα που αφορούν την ελληνική αγορά τέθηκαν ενώπιον της ALTE στο διεθνές συνέδριο της Ένωσης, το οποίο πραγματοποιήθηκε νωρίτερα μέσα στη χρονιά στο Μόναχο.

«Ενημερωθήκαμε για ορισμένα ζητήματα εμπιστοσύνης και ποιότητας στην Ελλάδα. Αφού κάναμε κάποια έρευνα, μπορέσαμε να διαπιστώσουμε ότι το πρόβλημα είναι συστημικό και, στην πραγματικότητα, διαδεδομένο σε ολόκληρη την Ελλάδα», ανέφερε, μεταφέροντας τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η ένωση.

Όπως εξήγησε, η σημερινή εικόνα δεν δημιουργήθηκε απότομα, αλλά διαμορφώθηκε προοδευτικά μέσα στα χρόνια.

Με βάση αυτή την εκτίμηση, η ALTE προγραμμάτισε για την Πέμπτη 1 Οκτωβρίου, στο Ινστιτούτο Γκαίτε της Αθήνας, forum με αντικείμενο την ποιότητα και την εμπιστοσύνη στην αξιολόγηση της γλωσσομάθειας.

Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι εξεταστικών οργανισμών, πανεπιστημίων, της εκπαίδευσης και της πολιτείας. Σκοπός τους ήταν να εξετάσουν το ζήτημα και τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν, ώστε να προκύψουν συμπεράσματα και προτάσεις για τις αρμόδιες ελληνικές αρχές.

«Θα συνοψίσουμε όλα όσα συζητήθηκαν και θα τα υποβάλουμε στους αρμόδιους φορείς», μας είπε. Στη συνέχεια, η ALTE θα περιμένει ενημέρωση για τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να προχωρήσει η διαδικασία, ενώ ο Πέρετ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να παρουσιαστούν τα συμπεράσματα και στον Τύπο.

Από το 99% επιτυχίας έως τους τίτλους κατ’ οίκον
Lower ή Proficiency μέσα σε δύο έως τέσσερις μήνες, αλλά και άριστη γνώση αγγλικών μετά από μόλις 30 ώρες μαθημάτων. Αυτές ήταν ορισμένες από τις διαφημιστικές υποσχέσεις που παρουσίασε ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ, Θάνος Παπαϊωάννου, περιγράφοντας την απόκτηση γλωσσικών προσόντων ως διαδικασία εξπρές.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις διαφημίσεις που μιλούν για επιτυχία 99% στο Proficiency. Όπως σημείωσε, δημιουργείται έτσι το ερώτημα με ποιον τρόπο μια απαιτητική εξέταση για το ανώτατο επίπεδο γλωσσομάθειας παρουσιάζεται ως σχεδόν βέβαιο ότι θα στεφθεί με επιτυχία.

Στη συζήτηση ο Γιώργος Χριστόπουλος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας, παρουσίασε τυπωμένο υλικό από διαφημίσεις που είχαν αναρτηθεί στο διαδίκτυο.

Από μία από τις διαφημίσεις διάβασε το εξής: «Πιστοποιητικό αγγλικών μόλις σε τρεις μέρες, από το σπίτι σου; Εύκολα, γρήγορα και οικονομικά. Αναγνωρισμένο από το ΑΣΕΠ».

Οι αναφορές που παρουσίασε ο Χριστόπουλος περιλαμβάνουν και περιπτώσεις άμεσης αγοράς τίτλων. Ειδικά για κέντρο ξένων γλωσσών στην Ελευσίνα, υποστήριξε ότι ο ενδιαφερόμενος δεν χρειάζεται να εμφανιστεί στις εξετάσεις: καταβάλλει από 500 έως 1.500 ευρώ, ανάλογα με το πιστοποιητικό, και το λαμβάνει στη διεύθυνση του σπιτιού του.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας υποστήριξε ότι η απόσταση ανάμεσα στο πιστοποιητικό και το πραγματικό επίπεδο φτάνει έως την έκδοση τίτλων C2, δηλαδή του ανώτατου επιπέδου γλωσσομάθειας, σε ανθρώπους που γνωρίζουν αγγλικά σε επίπεδο B1, το οποίο θεωρείται ενδιάμεσο. «Δεν θέλουμε μόνο διαφάνεια. Θέλουμε και ποιότητα», τόνισε.

Στη χώρα δραστηριοποιούνται 53 οργανισμοί που πιστοποιούν την αγγλική γλώσσα, ενώ στη Γερμανία ο αντίστοιχος αριθμός περιορίζεται στους 3. Το ΑΣΕΠ χορηγεί την άδεια πιστοποίησης, όμως μετά τη χορήγησή της οι φορείς λειτουργούν χωρίς περαιτέρω έλεγχο.

Παράλληλα, αναφέρθηκε η πρακτική «master in Italy, notes in Greek»: ένα μεταπτυχιακό στην Ιταλία με ελληνόγλωσσες σημειώσεις, το οποίο μπορεί παράλληλα να υπολογιστεί ως τεκμήριο άριστης γνώσης ιταλικών. Ο Θάνος Παπαϊωάννου επικαλέστηκε τη σχετική διαφήμιση, επισημαίνοντας το «παραθυράκι» που επιτρέπει τη συγκέντρωση μορίων γλωσσομάθειας από έναν τίτλο, χωρίς να έχει προηγηθεί αντίστοιχος έλεγχος της γλωσσικής επάρκειας.

Οι επιπτώσεις ξεπερνούν τα ελληνικά σύνορα

Η εγκυρότητα των πιστοποιητικών επηρεάζει και τους υποψηφίους που ενδιαφέρονται για μεταπτυχιακές σπουδές εκτός Ελλάδας. «Νομίζω ότι αυτό που αντιμετωπίζουμε εδώ είναι ένα παιχνίδι ανάμεσα στην εμπιστοσύνη και την εξαπάτηση. Και ακούσαμε πολλά παραδείγματα που δείχνουν αυτή την ανισορροπία», δήλωσε ο Βάλντεμαρ Μαρτίνιουκ, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ALTE.

Στη συζήτηση με τους συμμετέχοντες, ζήτησε να απαντήσουν στο εξής: «Ποιο είναι, από τη δική σας οπτική, το πρώτο πράγμα που πρέπει να γίνει για να αποκατασταθεί αυτή η ισορροπία και να επανέλθει η εμπιστοσύνη σε ολόκληρο το σύστημα;»

Οι προτάσεις του προέδρου του ΑΣΕΠ για τις εξετάσεις

Ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ, Θάνος Παπαϊωάννου, τάχθηκε υπέρ της άμεσης έναρξης διαλόγου με όλους τους αρμόδιους κρατικούς φορείς, καθώς και με τους οργανισμούς που εμπλέκονται στη διαδικασία.

Σύμφωνα με την πρότασή του, από το 2029 το ΑΣΕΠ θα μπορούσε να αναλάβει απευθείας την εξέταση των υποψηφίων στα αγγλικά, τα γερμανικά και τα γαλλικά, υπό την προϋπόθεση ότι θα διαθέτει τα απαραίτητα μέσα για τη διοργάνωση των εξετάσεων.

Ως τότε, ο Θάνος Παπαϊωάννου ζήτησε να ενισχυθούν οι έλεγχοι στους φορείς πιστοποίησης, με ιδιαίτερη έμφαση στις διαδικτυακές εξετάσεις. Στο επίκεντρο θα πρέπει να βρεθεί ο τρόπος με τον οποίο διαπιστώνεται ποιος συμμετέχει, αν λαμβάνει βοήθεια κατά τη διάρκεια της εξέτασης και κατά πόσο όλοι οι αδειοδοτημένοι φορείς είναι σε θέση να διασφαλίσουν διαφάνεια και αξιοπιστία.

Παράλληλα, εισηγήθηκε να περάσει στον Διεπιστημονικό Οργανισμό Αναγνώρισης Τίτλων Ακαδημαϊκών και Πληροφόρησης (ΔΟΑΤΑΠ) η αρμοδιότητα για την επαγγελματική αναγνώριση τίτλων, η οποία σήμερα ανήκει στο Αυτοτελές Τμήμα Εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας (ΑΤΕΕΝ). Το ΑΤΕΕΝ αποτελεί υπηρεσία του υπουργείου Παιδείας και ασχολείται με την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων, όπως και με την επαγγελματική ισοδυναμία τίτλων σπουδών που έχουν αποκτηθεί στο εξωτερικό.

«Προχωρούμε βήμα βήμα», δήλωσε, σημειώνοντας πως έχει ήδη θέσει τους συγκεκριμένους προβληματισμούς στην αρμόδια Επιτροπή του ελληνικού κοινοβουλίου. Όπως ανέφερε, θα τους εντάξει και στην ετήσια Έκθεση του ΑΣΕΠ, η οποία αναμένεται να παρουσιαστεί τον Οκτώβριο, επιδιώκοντας να προσκληθεί ξανά από το ελληνικό κοινοβούλιο για να αναπτύξει τις προτάσεις του.