Πολλαπλά οφέλη για την ελληνική οικονομία και την ενεργειακή πολιτική, σηματοδοτεί η συμφωνία ανάμεσα σε ExxonMobil, HELLENiQ Energy και Energean για την έναρξη εξόρυξης υδρογονανθράκων στο Μπλοκ 2, στο Βορειοδυτικό Ιόνιο. Οι υπογραφές έπεσαν στο Ζάππειο, παρουσία Αμερικανών υπουργών και υψηλόβαθμων κυβερνητικών αξιωματούχων, αναδεικνύοντας τη στρατηγική συνεργασία Αθήνας-Ουάσιγκτον στον τομέα της ενέργειας.

Η επόμενη πράξη μετά τις υπογραφές είναι η διερευνητική γεώτρηση, με την κοινοπραξία πια να έχει στο τιμόνι την μεγαλύτερη εταιρεία πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο. Η ExxonMobil εισέρχεται με ποσοστό 60% στο σχήμα και συνεταιρίζεται με την Εnergean και την Helleniq Energy.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι «δεν είναι απλώς μία ακόμα επένδυση. Είναι η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στην πατρίδα μας εδώ και σχεδόν 40 χρόνια. Μια ιστορική στιγμή. Μια πράξη ευθύνης και προοπτικής. Κάνουμε πράξη τη δέσμευσή μας: αξιοποιούμε με σχέδιο και όραμα τον εθνικό μας πλούτο».

Ο Τζον Αντριλ, Αντιπρόεδρος Παγκόσμιας Έρευνας ExxonMobil, σημείωσε, από την πλευρά του, ότι «επεκτείνουμε το ερευνητικό μας αποτύπωμα και στην Ελλάδα, με ένα πολύ υποσχόμενο οικόπεδο που ανοίγει τον δρόμο για ερευνητικές γεωτρήσεις στο χρονικό πλαίσιο του 2027».

Το θαλάσσιο οικόπεδο 2 βρίσκεται στο Ιόνιο πέλαγος, 30χλμ δυτικά της Κέρκυρας. Μετά την αποχώρηση της Total, τον Φεβρουάριο του 2021, πολλοί πίστεψαν ότι οι έρευνες θα σταματούσαν. Τα αποτελέσματα των τρισδιάστατων σεισμικών ερευνών όμως ήταν ενθαρρυντικά. Έδειξαν ότι οι πιθανότητες για αξιοποιήσιμο κοίτασμα κυμαίνονται από 15 έως 18%.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία

• Η ExxonMobil αποκτά 60% της παραχώρησης.
• Η Energean διατηρεί συμμετοχή 30%, από 75% προηγουμένως.
• Η HelleniQ Energy διατηρεί συμμετοχή 10%, από 25% προηγουμένως.
• Η Energean θα παραμείνει Διαχειριστής (Operator) κατά τη φάση της έρευνας.
• Σε περίπτωση ανακάλυψης κοιτάσματος υδρογονανθράκων, η ExxonMobil θα αναλάβει τη διαχείριση (operatorship) κατά τη φάση ανάπτυξης.

Πριν από 40 χρόνια η τελευταία γεώτρηση

Η ανακοίνωση αυτή έρχεται 40 χρόνια μετά την τελευταία υπεράκτια γεώτρηση που πραγματοποιήθηκε σε περιοχές εντός της ελληνικής Επικράτειας. Σημειώνεται ότι η τελευταία φορά που εκτελέστηκε εξερευνητική γεώτρηση στο θαλάσσιο χώρο για την ανακάλυψη νέου κοιτάσματος ήταν οι δύο γεωτρήσεις Νηρέας-1 και Ολυμπία-1 στα ανοικτά του Θερμαϊκού κόλπου το 1986.

Ακόμα και 200 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου κρύβει το οικόπεδο 2

Το Block 2 αποτελεί την πλέον ώριμη παραχώρηση για τη διενέργεια ερευνητικής γεώτρησης, προκειμένου να διαπιστωθεί η ύπαρξη αξιοποιήσιμου κοιτάσματος υδρογονανθράκων με πιθανότητες επιτυχίας της τάξης του 15-18% (Υψηλό Ρίσκο – Υψηλή Απόδοση). Τυπικά, η δέσμευση για την πραγματοποίηση ερευνητικής γεώτρησης θα πρέπει να έχει ληφθεί έως τον Μάρτιο του 2026 προκειμένου να υποβληθεί επίσημα το αίτημα μετάβασης στην επόμενη (δεύτερη) ερευνητική περίοδο προς την ΕΔΕΥΕΠ. Η διενέργειά της, εφόσον προχωρήσουν ομαλά οι απαιτούμενες αδειοδοτικές διαδικασίες, είναι εφικτή μέσα στην επόμενη διετία.

Η ερευνητική γεώτρηση Ασωπός-1 θα εξετάσει έναν πιθανό ταμιευτήρα ανθρακικών πετρωμάτων σε βάθος 4000 μ και αφορά δυνητικό κοίτασμα περίπου 200 δισεκ. κυβικών μέτρων (bcm) φυσικού αερίου.

Το 2022 έγινε πρόσκτηση 2244 τ. χλμ. τρισδιάστατων (3D) σεισμικών δεδομένων η επεξεργασία και ερμηνεία των οποίων επιβεβαίωσε ως ωριμότερο στόχο για διενέργεια ερευνητικής γεώτρησης τη δομή «Ασωπός». Η αρχική εκτίμηση των πιθανών πόρων (Gas Initially In Place) είναι της τάξης των 7 τρισ. κυβικών ποδιών (tcf) ή περίπου 200 δισεκ. κυβικών μέτρων (bcm) φυσικού αερίου.

Στόχος είναι η επιβεβαίωση ενός νέου γεωλογικού σεναρίου (geological play, όπως είναι ο όρος στον τομέα της έρευνας υδρογονανθράκων) σε μια από τις μεγαλύτερες χαρτογραφημένες δομές στην περιοχή της Μεσογείου η οποία δεν έχει ακόμη ερευνηθεί με γεώτρηση. Η ερευνητική γεώτρηση Ασωπός-1 θα τεστάρει έναν πιθανό ανθρακικό ταμιευτήρα σε βάθος νερού 850 μ. φθάνοντας σε ένα συνολικό βάθος 4000 μ κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

Τα οικονομικά οφέλη για την Ελλάδα

Σύμφωνα με τον ΑΝΤ1, τα οικονομικά οφέλη για την Ελλάδα από την συμφωνία εκτιμάται ότι θα είναι περίπου 2,5 δισ. ευρώ ετησίως.

Στα οφέλη συμπεριλαμβάνονται, οι στρεμματικές αποζημιώσεις, το ενοίκιο για την περιοχή που θα γίνουν οι έρευνες, οι φόροι εισοδήματος από τις επιχειρήσεις, τα έσοδα από τους δασμούς, καθώς και οι φόροι προς τις περιφέρειες.

Ωστόσο το όφελος είναι για ολόκληρη την κοινωνία, καθώς θα δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας, η χώρα μας θα έχει ενεργειακή επάρκεια και φθηνό ρεύμα.

Όπως ανέφερε ο Νίκος Ρογκάκος στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1 με τον Νίκο Χατζηνικολάου: «σύμφωνα με καθηγητές πανεπιστημίου οικονομικών, τα οφέλη αυτά μπορεί να είναι υπερδιπλάσια από την μόχλευση κεφαλαίων από άλλες επενδύσεις που θα έρθουν στην Ελλάδα».

Τα γεωπολιτικά οφέλη

Παράλληλα με το σημαντικό οικονομικό αποτύπωμα, η επένδυση της ExxonMobil ενισχύει σημαντικά τον γεωπολιτικό ρόλο της Ελλάδας στην περιοχή. Μαζί με την παρουσία της Chevron νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου ενδυναμώνουν περαιτέρω την ενεργειακή συμμαχία Ελλάδας-ΗΠΑ.

Η στιβαρή αμερικανική παρουσία στη χώρα μας με αιχμή το ενεργειακό στέλνει πολλαπλά μηνύματα με αποδέκτες όχι μόνο τις γειτονικές χώρες αλλά και την Ρωσία και την Κίνα.

Το αμερικανικό ενδιαφέρον πολλαπλασιάζεται καθώς στο τραπέζι βρίσκονται σχέδια για επέκταση των συνεργασιών και στα ναυπηγεία και στα λιμάνια της χώρας, προκειμένου να επιτευχθούν συνέργειες για την μεταφορά των ενεργειακών πόρων.

Η Ναυτιλία αναμένεται να παίξει καθοριστικό ρόλο καθώς οι ελληνικών συμφερόντων εταιρείες ελέγχουν το 33% του παγκόσμιου στόλου δεξαμενοπλοίων και το 25% των πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG Carrier).

Φλώρος στον ΑΝΤ1: Η Ελλάδα στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη

Ο στρατηγός Κωνσταντίνος Φλώρος, επίτιμος αρχηγός ΓΕΕΘΑ, μίλησε στο κεντρικό δελτίο του ΑΝΤ1 και στον Νίκο Χατζηνικολάου για την νέα στρατηγική συμμαχία Ελλάδας – Ηνωμένων Πολιτειών για την Ενέργεια.

Για την επιλογή της Ελλάδας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ως στρατηγικό σύμμαχο στην περιοχή στα ενεργειακά ζητήματα, ο κ. Φλώρος ανέφερε: «Η Ελλάδα μπαίνει στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη, μετατρέπεται σε διαμετακομιστικό πάροχο ενέργειας για την Ευρωπαϊκή Ένωση και, το κυριότερο, γίνεται παραγωγός ενέργειας σε λίγο χρονικό διάστημα».

«Πρόκειται για τεράστιες αναβαθμίσεις για τη χώρα μας και αξίζουν θερμά συγχαρητήρια αυτοί που το κατάφεραν αυτό», πρόσθεσε.

Στη συνέχεια, δήλωσε: «Η τεράστια αναβάθμιση της Ελλάδος έχει να κάνει με την γεωπολιτική, την γεωστρατηγική και την γεωοικονομική της αναβάθμιση».

«Στη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη, που μπήκε στον χάρτη ως ενεργειακός και όχι μόνο κόμβος, είναι ο βόρειος άξονας που θα τροφοδοτεί την κεντρική Ευρώπη. Ο οριζόντιος άξονας Σούδα – Κύπρος – Μέση Ανατολή δείχνει πόσο σημαντική είναι η Ελλάδα και τα κομβικά της σημεία για τις εξελίξεις στα δύο μέτωπα, την Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή», εξήγησε.

Όσον αφορά στο τουρκολιβυκό μνημόνιο και την οριοθέτηση ΑΟΖ ανάμεσα στον Λίβανο και την Κύπρο, ο κ. Φλώρος ανέφερε: «Η συμφωνία Λιβάνου και Κύπρου δεν θα ήταν δυνατή χωρίς την αποδυνάμωση της Χεζμπολάχ στο Λίβανο».

«Η πρόβλεψή μου, ίσως λίγο ριψοκίνδυνη, είναι ότι σε πολύ λίγο χρονικό διάστημα ενδεχομένως να έχουμε και οριοθέτηση της ΑΟΖ της Ελλάδος με τη Λιβύη. Τα οικόπεδα της Exxon και της Chevron δείχνουν αυτό, διότι συμβαδίζουν απόλυτα με την ελληνική θέση».

Υπουργική Σύνοδος 3+1 για την Ενέργεια: Κοινή δέσμευση ΗΠΑ, Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ για ενεργειακή ασφάλεια και σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο

Κοινή δήλωση εξέδωσαν οι κυβερνήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών, της Κύπρου, της Ελλάδας και του Ισραήλ μετά την Υπουργική Σύνοδο Ενέργειας 3+1, επιβεβαιώνοντας τη δέσμευσή τους για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Οι υπουργοί υπογράμμισαν τη σημασία των περιφερειακών έργων ενεργειακής διασύνδεσης, τόσο αυτών που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, όσο και εκείνων που σχεδιάζονται στο πλαίσιο του διαδρόμου Ινδίας -Μέσης Ανατολής- Ευρώπης.

Σε αυτά που βρίσκονται σε εξέλιξη θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου και Ισραήλ.

Οι υπουργοί συμφώνησαν να αξιοποιηθεί το σχήμα για την διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών της περιοχής. Θα συνεδριάσουν ξανά στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 στις ΗΠΑ για την εμβάθυνση της συνεργασίας τους.

Ολόκληρη η κοινή δήλωση έχει ως εξής:

«Οι υπουργοί Ενέργειας της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Ελλάδας, του Κράτους του Ισραήλ και των Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς και οι συμπρόεδροι του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας των Ηνωμένων Πολιτειών, συναντήθηκαν σήμερα για να επιβεβαιώσουν την κοινή τους δέσμευση για την προώθηση της ενεργειακής ασφάλειας και συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο, μεταξύ άλλων μέσω του Κέντρου Ενέργειας της Ανατολικής Μεσογείου, ως βασικού παράγοντα για την περιφερειακή στρατηγική σταθερότητα και ανθεκτικότητα.

Οι υπουργοί επιβεβαίωσαν την υποστήριξή τους σε ευρύτερα περιφερειακά έργα διασύνδεσης, τα οποία βρίσκονται σε εξέλιξη και σε μελλοντικά, στο πλαίσιο του Διαδρόμου Ινδία-Μέση Ανατολή-Ευρώπη, στην ανάπτυξη της ενέργειας και στη συνεργασία για την προστασία των ενεργειακών υποδομών.

Επιπλέον, δεσμεύτηκαν να χρησιμοποιήσουν τη μορφή 3+1 για να υποστηρίξουν τον στόχο της διαφοροποίησης του ενεργειακού εφοδιασμού της περιοχής, μειώνοντας την εξάρτηση από κακόβουλους παράγοντες και βελτιώνοντας τη συνδεσιμότητα μεταξύ ομοϊδεάτων περιφερειακών εταίρων.

Καταδίκασαν τις προσπάθειες της Ρωσίας να παρακάμψει τις κυρώσεις για το πετρέλαιο και να χρηματοδοτήσει το συνεχιζόμενο πόλεμό της στην Ουκρανία. Οι υπουργοί επιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για συνεργασία μεταξύ Ευρώπης και Ισραήλ στον τομέα των ενεργειακών υποδομών. Οι υπουργοί σκοπεύουν να συνεδριάσουν στην Ουάσιγκτον το δεύτερο τρίμηνο του 2026, προκειμένου να ενισχύσουν περαιτέρω την ενεργειακή συνεργασία μεταξύ των χωρών τους στο πλαίσιο του Ενεργειακού Διαλόγου 3+1 της Ανατολικής Μεσογείου.»