Μπορεί οι τιμές του πετρελαίου είχαν μια μικρή υποχώρηση στις ασιατικές αγορές το πρωί της Παρασκευής, ωστόσο τα σενάρια τρόμου από τη Σαουδική Αραβία μιλούν για εκτόξευση της τιμής του βαρελιού συνεχίζονται.
Το βασικό σενάριο, σύμφωνα με αξιωματούχους στη Σαουδική Αραβία, τον μεγαλύτερο παραγωγό του Κόλπου, είναι ότι οι τιμές θα μπορούσαν να εκτοξευθούν πάνω από τα 180 δολάρια το βαρέλι αν οι συγκρούσεις συνεχιστούν έως τα τέλη Απριλίου, γράφει η εφημερίδα Wall Street Journal.
Οι αξιωματούχοι πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας εργάζονται πυρετωδώς για να εκτιμήσουν πόσο ψηλά μπορεί να φτάσουν οι τιμές του πετρελαίου αν ο πόλεμος με το Ιράν και η διατάραξη των ενεργειακών προμηθειών δεν τελειώσουν σύντομα και οι προβλέψεις τους είναι δυσοίωνες.
Αν και αυτό θα φαινόταν σαν χρυσοφόρα ευκαιρία για ένα βασίλειο που εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα έσοδα του πετρελαίου, προκαλεί σοβαρή ανησυχία. Τόσο υψηλές τιμές θα μπορούσαν να οδηγήσουν τους καταναλωτές σε συνήθειες που μειώνουν τη χρήση πετρελαίου — ενδεχομένως μακροπρόθεσμα — ή να προκαλέσουν ύφεση που επίσης θα πλήξει τη ζήτηση. Επιπλέον, θα μπορούσαν να εμφανίσουν τη Σαουδική Αραβία ως κερδοσκόπο σε έναν πόλεμο που δεν ξεκίνησε η ίδια.
«Η Σαουδική Αραβία γενικά δεν επιθυμεί πολύ γρήγορες αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου, γιατί αυτό δημιουργεί μακροπρόθεσμη αστάθεια στην αγορά», δήλωσε ο Umer Karim, αναλυτής σαουδαραβικής εξωτερικής πολιτικής και γεωπολιτικής στο Κέντρο Έρευνας και Ισλαμικών Σπουδών King Faisal. «Για τους Σαουδάραβες, η ιδανική εξίσωση είναι μια σχετικά μέτρια αύξηση τιμών ενώ το μερίδιο αγοράς τους παραμένει σταθερό».
Η Saudi Aramco, η κρατική εταιρεία πετρελαίου της χώρας που διαχειρίζεται την παραγωγή, τις πωλήσεις και την τιμολόγηση, αρνήθηκε να σχολιάσει αυτά τα σενάρια.
Τα πλήγματα αυτής της εβδομάδας σε ενεργειακές εγκαταστάσεις ώθησαν τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα. Σε αντίποινα για ισραηλινό πλήγμα την Τετάρτη στο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars του Ιράν, η Τεχεράνη έπληξε εγκαταστάσεις στο ενεργειακό κέντρο Ras Laffan του Κατάρ και επιτέθηκε σε άλλες υποδομές του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένων σαουδαραβικών εγκαταστάσεων στο Yanbu, στο άκρο της Ερυθράς Θάλασσας ενός αγωγού που παρακάμπτει τα Στενά του Ορμούζ.
Το Ιράν συνέχισε επίσης να πλήττει πλοία στον Κόλπο, επεκτείνοντας μια σειρά επιθέσεων που έχουν σχεδόν κλείσει το στενό, το στενό πέρασμα από το οποίο διέρχεται το 20% των παγκόσμιων αποστολών πετρελαίου.
Οι επιθέσεις ώθησαν μέχρι και 119 δολάρια το βαρέλι πριν υποχωρήσουν την Πέμπτη. Η ιστορική υψηλότερη τιμή καταγράφηκε τον Ιούλιο του 2008 και ήταν 146,08 δολάρια.
«Τα 200 δολάρια το βαρέλι δεν είναι εκτός πραγματικότητας για το 2026», ανέφεραν αναλυτές της εταιρείας ενεργειακών συμβούλων Wood Mackenzie.
Ο πόλεμος έχει ήδη αφαιρέσει εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από την παγκόσμια προσφορά. Οι τιμές έχουν αυξηθεί κατά περίπου 50% από την έναρξη της σύγκρουσης στις 28 Φεβρουαρίου.
Οι αναλυτές της Saudi Aramco πρέπει να εκτιμήσουν την κατεύθυνση της αγοράς εγκαίρως ώστε να ανακοινώσουν τις επίσημες τιμές πώλησης έως τις 2 Απριλίου. Λαμβάνουν υπόψη πολλούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των ενδείξεων ζήτησης από πελάτες.
Το ελαφρύ αργό της Σαουδικής Αραβίας πωλείται ήδη σε ασιατικούς αγοραστές μέσω λιμανιού στην Ερυθρά Θάλασσα περίπου στα 125 δολάρια το βαρέλι. Καθώς τα αποθέματα μειώνονται, οι φυσικές ελλείψεις αναμένεται να ενταθούν, ανεβάζοντας τις τιμές προς τα 138–140 δολάρια.
Μέχρι τη δεύτερη εβδομάδα του Απριλίου, αν συνεχιστούν οι διαταραχές και το Στενό του Ορμούζ παραμείνει κλειστό, οι αξιωματούχοι εκτιμούν ότι οι τιμές θα μπορούσαν να φτάσουν τα 150 δολάρια και στη συνέχεια να ανέβουν στα 165 και 180 δολάρια.
Οι αγορές στοιχηματίζουν επίσης σε υψηλότερες τιμές, αν και πολλοί παραμένουν πιο συγκρατημένοι. Συμβόλαια που προβλέπουν τιμές Brent στα 130, 140 ή 150 δολάρια τον επόμενο μήνα ήταν από τα πιο δημοφιλή.
«Η αγορά δεν συμπεριφέρεται πλέον σαν να πρόκειται για κάτι που θα τελειώσει μέχρι το τέλος Μαρτίου», δήλωσε η Rebecca Babin, ανώτερη διαπραγματευτής ενέργειας. «Δεν αποκλείω τα 150 δολάρια μέσα στον επόμενο μήνα… Αν μιλάμε για Ιούνιο, θα έλεγα 180».
Πολλοί παράγοντες θα μπορούσαν να συγκρατήσουν τις τιμές, όπως το τέλος των συγκρούσεων ή η αύξηση της προσφοράς από χώρες όπως η Ρωσία. Η ζήτηση μπορεί επίσης να μειωθεί — αλλά αυτό θα μπορούσε να συνοδευτεί από ύφεση.
Οι παραγωγοί προσπαθούν να υπολογίσουν σε ποιο σημείο οι τιμές θα οδηγήσουν τους καταναλωτές να μειώσουν τη χρήση — ένα φαινόμενο γνωστό ως «καταστροφή ζήτησης».
Σε επίπεδα γύρω στα 150 δολάρια, οι καταναλωτές αρχίζουν να αλλάζουν συμπεριφορά: λιγότερες μετακινήσεις, τηλεργασία ή ακύρωση διακοπών. Οι επιχειρήσεις μπορεί να περιορίσουν την παραγωγή.
Η τιμή που έχει μεγαλύτερη σημασία για τους περισσότερους είναι αυτή στην αντλία. Η ζήτηση για βενζίνη τείνει να μειώνεται όταν ξεπερνά τα 3,50 δολάρια το γαλόνι.
Οι τιμές στις ΗΠΑ έχουν ήδη φτάσει τα 3,88 δολάρια ανά γαλόνι, από 2,93 πριν έναν μήνα. Το ντίζελ έχει αυξηθεί ακόμα περισσότερο, επηρεάζοντας τις μεταφορές και τη βιομηχανία.
