Το άρθρο των New York Times αναλύει την αστάθεια του προέδρου Τραμπ σχετικά με το ειρηνευτικό σχέδιο για την Ουκρανία, το οποίο φαίνεται να ευνοεί τις ρωσικές απαιτήσεις. Το σχέδιο περιλαμβάνει την παραχώρηση ουκρανικών εδαφών στη Ρωσία και την άρση των κυρώσεων, γεγονός που προκαλεί ανησυχία στην Ευρώπη και αβεβαιότητα για την υποστήριξη των ΗΠΑ προς την Ουκρανία. Παρά τις αντιδράσεις, ο Λευκός Οίκος υποστηρίζει το σχέδιο, ενώ η Ευρώπη, έχοντας επενδύσει στον ουκρανικό στρατό, ανησυχεί για τις συνέπειες μιας τέτοιας συμφωνίας.
Πιο αναλυτικά
Αφού άλλαζε πορεία άτακτα μέσα στη χρονιά σχετικά με το πώς θα έπρεπε να τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, ο πρόεδρος Τραμπ φάνηκε τις τελευταίες εβδομάδες να έχει κατασταλάξει σε μια στρατηγική που υποδήλωνε πως ήταν πρόθυμος να ασκήσει μακροπρόθεσμη πίεση στον πρόεδρο της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Β. Πούτιν. Μετά άλλαξε πάλι γνώμη, σχολιάζουν οι New York Times.
Τα ανατίναξε όλα, για ακόμη μία φορά, γράφει η εφημερίδα και εξηγεί: Πολλά από τα 28 σημεία του προτεινόμενου σχεδίου ειρήνης Ρωσίας–Ουκρανίας που παρουσίασε ο Λευκός Οίκος διαβάζονταν σαν να είχαν γραφτεί στο Κρεμλίνο.
Αντικατοπτρίζουν σχεδόν όλες τις μαξιμαλιστικές απαιτήσεις του κ. Πούτιν: Η Ουκρανία να παραχωρήσει στη Ρωσία όλα τα εδάφη που η Μόσχα έχει αυτοανακηρύξει ως δικά της στο Ντονέτσκ και στο Λουχάνσκ. Να μην σταθμεύουν δυνάμεις του ΝΑΤΟ εντός της Ουκρανίας, ώστε να αποτραπεί η Ρωσία από το να ανασυνταχθεί και να καταλάβει ολόκληρη τη χώρα και άλλα.
Το σχέδιο προβλέπει και άρση όλων των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, η οποία θα επανενταχθεί στην παγκόσμια οικονομία. Αυτός είναι ο πιο κρίσιμος στόχος του κ. Πούτιν σε μια εποχή που η Ρωσία κλυδωνίζεται από τα μακροπρόθεσμα κόστη ενός πολέμου που εκείνος πίστευε ότι θα είχε τελειώσει σε μία ή δύο εβδομάδες.
Η ασάφεια
Δεν είναι ξεκάθαρο τι θα συμβεί εάν ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, αρνηθεί να παραδώσει τόσο τα εδάφη του όσο και την ελευθερία της Ουκρανίας. Αλλά η υπονοούμενη απειλή είναι η απώλεια στρατιωτικής υποστήριξης — και κρίσιμων πληροφοριών — από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ειδικά εάν ο Τραμπ αποφασίσει να αποσυρθεί από την υπόθεση, ανεξαρτήτως του κινδύνου για τους Ευρωπαίους συμμάχους, σημειώνουν οι Τάιμς της Νέας Υόρκης.
«Θα πρέπει να του αρέσει, και αν δεν του αρέσει, τότε ξέρετε, ας συνεχίσουν να πολεμούν», είπε ο κ. Τραμπ το απόγευμα της Παρασκευής (ώρα ΗΠΑ) όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους σχετικά με την απάντηση του κ. Ζελένσκι στο ειρηνευτικό του σχέδιο.
Ο κ. Ζελένσκι, ο οποίος σταδιακά χάνει έδαφος στο πεδίο της μάχης και αποδυναμώνεται στο εσωτερικό από σκάνδαλο διαφθοράς που πλήττει την κυβέρνησή του, είπε ότι το δίλημμα που αντιμετώπιζε ήταν ζοφερό. Ο Ουκρανός πρόεδρος πασχίζει να οικοδομήσει συμμαχία με τον Τραμπ από την τεταμένη συνάντησή τους στο Οβάλ Γραφείο τον Φεβρουάριο, όταν του φώναξε, «δεν έχεις χαρτί!».
«Το αμερικανικό σχέδιο παραβιάζει σαφώς την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας», είπε ο Ντάγκλας Λιουτ, απόστρατος στρατηγός που υπηρέτησε πολλά χρόνια στην Ευρώπη και στη συνέχεια εργάστηκε στα συμβούλια εθνικής ασφάλειας των προέδρων Τζορτζ Γ. Μπους και Μπαράκ Ομπάμα.
Αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου αρχικά επέμεναν ότι το έγγραφο — συνταγμένο χωρίς καμία συμβολή από τους Ουκρανούς, τους Ευρωπαίους συμμάχους ή το Κογκρέσο — αποτελεί αφετηρία και παραμένει εύπλαστο. Γίνεται λόγος για εισαγωγή κάποιου είδους εγγύησης ασφαλείας που θα περιλάμβανε αμερικανική υπόσχεση να υπερασπιστεί την Ουκρανία από μελλοντικές εισβολές. Αλλά, απ’ όλες τις περιγραφές, η δέσμευση φαίνεται ασαφώς διατυπωμένη. Και ο Τραμπ είπε σήμερα ότι το σχέδιο δεν είναι οριστικό.
Εκλογές σε 100 ημέρες
Σύμφωνα με την αμερικανική πρόταση, η συμμαχία δεν θα έχει δυνάμεις σε ουκρανικό έδαφος. Αν η Ρωσία εισβάλει ξανά, προβλέπεται «συντονισμένη στρατιωτική απάντηση» και επαναφορά των κυρώσεων — ουσιαστικά δηλαδή την τωρινή κατάσταση, η οποία δεν έχει αλλάξει τη ρωσική συμπεριφορά. Δεν υπάρχει καμία αναφορά για προστασία της Ουκρανίας από κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ ή επιθέσεις στις επικοινωνίες της, όλα συνηθισμένα φαινόμενα.
«Η Ουκρανία θα διεξαγάγει εκλογές εντός 100 ημερών», απαιτεί η συμφωνία. Φυσικά, δεν υπάρχει αντίστοιχη απαίτηση για το άλλο μέρος της συμφωνίας, τη Ρωσία του κ. Πούτιν. Οι Ρεπουμπλικανοί υποστηρικτές της Ουκρανίας στο Κογκρέσο ήταν ιδιαίτερα δριμείς στις εκτιμήσεις τους.
Αρχικά, ο Λευκός Οίκος έδειχνε να αποστασιοποιείται από το σχέδιο. Αλλά η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου άλλαξε και αυτή την οπτική. «Ο πρόεδρος υποστηρίζει αυτό το σχέδιο», είπε η Λέβιτ στους δημοσιογράφους.
Η Ευρώπη έχει επενδύσει στο στρατό της Ουκρανίας
Η διατύπωσή της ήταν αποκαλυπτική, γιατί ολόκληρη η Ευρώπη — όχι μόνο η Ουκρανία και η Ρωσία — έχει βαθύ ενδιαφέρον στην έκβαση. Ενώ ο κ. Τραμπ συχνά μιλά για κατάπαυση του πυρός ή συμφωνία ειρήνης με καθαρά εδαφικούς όρους, εστιάζοντας σε «ανταλλαγές γης» και άλλες λεπτομέρειες ακινήτων, οι Ευρωπαίοι το βλέπουν μέσα από τον φακό της ανάσχεσης του κ. Πούτιν.
Αν η συμφωνία προχωρήσει, με όρους παρόμοιους με αυτούς που συζητούνται τώρα, ο κ. Πούτιν θα προκύψει με αναγνωρισμένο έλεγχο της Κριμαίας και τμημάτων της Ουκρανίας. Ευρωπαίοι μαχητές, όπως αναφέρει ρητά το σχέδιο, θα μπορούσαν να σταθμεύουν στην Πολωνία — μια κίνηση που το Κρεμλίνο πιθανότατα δεν θα δει με καλό μάτι. Όμως θα υπάρχει μικρότερη ζώνη ανάσχεσης μεταξύ των δυνάμεων του κ. Πούτιν και των χωρών του ΝΑΤΟ, λόγω της μειωμένης δύναμης και ικανότητας του ουκρανικού στρατού.
«Είναι εύκολο να ξεχνάμε ότι οι Ευρωπαίοι έχουν πλέον επενδύσει στον μεγαλύτερο στρατό της Ευρώπης — της Ουκρανίας», είπε η Μέγκαν Ο’Σάλιβαν, καθηγήτρια στο Χάρβαρντ που υπηρέτησε στην κυβέρνηση Μπους. «Είναι οι πιο δοκιμασμένοι στη μάχη, οι πιο τεχνολογικά ικανοί. Και αυτή το σχέδιο θέτει όλα αυτά σε κίνδυνο.» Αυτός είναι ένας από τους λόγους που οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν διαπραγματεύσεις και την Τρίτη σχεδιάζουν ευρεία τηλεδιάσκεψη.
