Οι εξελίξεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή κυριάρχησαν στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ που πραγματοποιήθηκε στο Λουξεμβούργο.

Το Συμβούλιο, ξεκίνησε με ενημέρωση από τον Υπουργό Εξωτερικών της Ουκρανίας, Αντρίι Συμπίχα, για την κατάσταση στο πεδίο της μάχης. Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στην προώθηση της Ειρηνευτικής Φόρμουλας και στη στρατηγική σημασία της ενίσχυσης της Ουκρανίας τόσο πολιτικά όσο και στρατιωτικά για να ωθηθεί ο Πούτιν σε διαπραγματεύσεις, παρά το γεγονός ότι αυτό φαίνεται μακρινό ενδεχόμενο.

Ανταπόκριση: Γιώργος Συριόπουλος

Παράλληλα τονίστηκε ότι η ειρήνη δεν πρέπει να συγχέεται με την παράδοση και υπογράμμισε την αναγκαιότητα συνέχισης της στρατιωτικής υποστήριξης προς την Ουκρανία.

Αυξημένη ανησυχία για τις εξαγωγές σιτηρών

Στη συνέντευξη Τύπου, που επακολούθησε, ο Ύπατος Εκπρόσωπος για την Εξωτερική Πολιτική της ΕΕ, Ζοζέπ Μπορέλ επισήμανε ότι εφέτος, σημειώθηκε σημαντική αύξηση των θυμάτων Ουκρανών πολιτών και των ρωσικών επιθέσεων σε ενεργειακές, λιμενικές υποδομές και εξαγωγές σιτηρών.

Καθώς αρκετά ξένα εμπορικά πλοία χτυπήθηκαν από ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, αναβιώνουν οι ανησυχίες για την ασφάλεια των εξαγωγών σιτηρών.

«Οι επιθέσεις της Ρωσίας σε πλοία που πλέουν στους διαδρόμους της Μαύρης Θάλασσας απειλούν την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια. Οι προσπάθειες του Πούτιν να χρησιμοποιήσει τον χειμώνα ως όπλο, στοχεύοντας την ενεργειακή υποδομή της Ουκρανίας, πρέπει να αποτραπούν, όπως συνέβη και πέρυσι», τόνισε ο κ. Μπορέλ.

Ο Απεσταλμένος Κυρώσεων της ΕΕ, Ντέιβιντ Ο’Σάλιβαν, ανέφερε τις προσπάθειες για την καταπολέμηση της παράκαμψης των κυρώσεων, που συντηρεί τις πολεμικές προσπάθειες της Ρωσίας. Παρά την πρόοδο, χρειάζονται περισσότερες ενέργειες, ιδιαίτερα κατά του ρωσικού σκιώδους στόλου που διευκολύνει τις εξαγωγές υδρογονανθράκων.

Νέες κυρώσεις κατά του Ιράν

Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων υιοθέτησε επίσης νέες κυρώσεις κατά ιρανικών οντοτήτων που προμηθεύουν βαλλιστικούς πυραύλους στη Ρωσία.

Περισσότερη στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία

Η διασφάλιση των δυνατοτήτων των Ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων παραμένει κρίσιμη, με σχέδια για την επέκταση της εντολής της Αποστολής Στρατιωτικής Βοήθειας της ΕΕ.

Όπως ανέφερε ο Ζοζέπ Μπορέλ, το Συμβούλιο είναι κοντά στην επίτευξη συναίνεσης για την απεμπλοκή του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ειρήνης-Ταμείου Βοήθειας προς την Ουκρανία (EPF), με στόχο την πλήρη συμφωνία σύντομα.

Επιπλέον, ο απερχόμενος επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, δεσμεύτηκε να επισκεφθεί την Ουκρανία πριν από το τέλος της θητείας του, αλλά όχι πριν συνάψει συμφωνία για την αποδέσμευση των χρημάτων του EPF για την Ουκρανία.

Και όπως είπε χαρακτηριστικά «στην πραγματικότητα, δεν είναι πλέον για την Ουκρανία. Είναι για τα κράτη μέλη που έχουν ήδη παράσχει στρατιωτική υποστήριξη στην Ουκρανία και περιμένουν να αποζημιωθούν».

Αγωνία για τη Μέση Ανατολή

Ο Ζοζέπ Μπορέλ ανέφερε πως η Μέση Ανατολή βρίσκεται στο χείλος ενός ολοκληρωτικού πολέμου, με αυξανόμενες εντάσεις, βία και στρατιωτικές συγκρούσεις. Η διεθνής κοινότητα έχει καταδικάσει σταθερά τις ενέργειες της Χαμάς, της Χεζμπολάχ και του Ιράν. Ωστόσο, είναι κρίσιμο – είπε – να εξεταστεί επίσης η αποφασιστικότητα της ισραηλινής ηγεσίας να επιδιώξει τους στρατιωτικούς της στόχους, κάτι που έχει σημαντικό κόστος.

Άμεσες και βιώσιμες εκεχειρίες είναι επειγόντως απαραίτητες στη Γάζα και στον Λίβανο.

Οι επιθέσεις της Χεζμπολάχ με ρουκέτες στο Ισραήλ πρέπει να σταματήσουν, καθώς προκαλούν θύματα μεταξύ των πολιτών και στις δύο πλευρές.

Ένα κρίσιμο περιστατικό συνέβη στον Λίβανο, όπου ο ισραηλινός στρατός βομβάρδισε ειρηνευτές των Ηνωμένων Εθνών, μια πράξη που καταδικάστηκε ομόφωνα από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Οι Υπουργοί της ΕΕ επανέλαβαν την υποστήριξή τους προς την Ενδιάμεση Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL) και διευκρίνισαν ότι η απόφαση για την απόσυρση της UNIFIL ανήκει στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, όχι στον Γενικό Γραμματέα.

Η ΕΕ εξέφρασε επίσης πλήρη υποστήριξη προς την Υπηρεσία Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες στην Εγγύς Ανατολή (UNRWA), η οποία αντιμετωπίζει απειλές από την ισραηλινή νομοθεσία.

Σε επισφαλή κατάσταση ο Λίβανος

Ο Λίβανος βρίσκεται σε επισφαλή κατάσταση, με 1,2 εκατομμύρια ανθρώπους εκτοπισμένους και σημαντικά θύματα, επισήμανε ο κ. Μπορέλ, και κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να μην εγκαταλείψει τον Λίβανο, καθώς ο λαός του φέρει το βαρύ φορτίο των συνεχιζόμενων στρατιωτικών επιχειρήσεων.

Νέα έκκληση για εκεχειρία στη Γάζα

Οι Υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ επανέλαβαν την έκκληση για εκεχειρία και άνευ όρων απελευθέρωση των ομήρων, τονίζοντας την ανάγκη για συμμόρφωση με το ανθρωπιστικό δίκαιο, το οποίο αυτή τη στιγμή παραβιάζεται.

Επίσης, οι Υπουργοί τόνισαν την επείγουσα ανάγκη υποστήριξης της Παλαιστινιακής Αρχής, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εργάζεται για την επίσπευση της τρίτης δόσης του πακέτου έκτακτης ανάγκης.

Συζητήθηκαν επίσης κυρώσεις κατά των βίαιων εξτρεμιστών εποίκων στη Δυτική Όχθη, με στόχο τον περιορισμό δραστηριοτήτων που υπονομεύουν τη Λύση των Δύο Κρατών.

Υποστήριξη προς τον ΟΗΕ

Ακόμη, το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων επανέλαβε την ισχυρή υποστήριξή του προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες και τις προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών.

Διάλογος με το ΗΒ κάθε εξάμηνο

Ευρωπαϊκή Ένωση και Ηνωμένο Βασίλειο συμφώνησαν να καθιερώσουν έναν εξαμηνιαίο Διάλογο Εξωτερικής Πολιτικής και τακτικές διαβουλεύσεις για ζητήματα όπως η επιθετικότητα της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, του Ινδο-Ειρηνικού και των Δυτικών Βαλκανίων.

Ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών David Lammy προσδοκά σε μια νέα προσέγγιση για ένα κοινό μέλλον συνεργασίας, μεταξύ της χώρας του και της ΕΕ.

Δυσαρέσκεια με τη Γεωργία

Οι συζητήσεις των υπουργών Εξωτερικών κάλυψαν επίσης τις σχέσεις της Ένωσης με το Μαρόκο, την πρόοδο της Μολδαβίας προς την ένταξη στην ΕΕ παρά τις ρωσικές παρεμβάσεις και τη στροφή της Γεωργίας προς τον αυταρχισμό, που έχει σταματήσει τη διαδικασία ένταξής της στην ΕΕ.