Ίχνη αρχαίας φυλής στον Αμαζόνιο πριν φτάσει ο Κολόμβος: νέα ανακάλυψη

Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη στον νοτιοδυτικό Αμαζόνιο έρχεται να ανατρέψει την παλιά εικόνα ενός σχεδόν ακατοίκητου τροπικού δάσους πριν από την άφιξη των Ευρωπαίων.

Ερευνητές εντόπισαν εκατοντάδες μεγάλες γεωμετρικές κατασκευές κρυμμένες κάτω από την πυκνή βλάστηση, αποκαλύπτοντας την ύπαρξη οργανωμένων κοινωνιών που διαμόρφωναν το τοπίο πριν από περισσότερα από χίλια χρόνια.

Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature, αποκάλυψε περίπου 400 άγνωστα μέχρι σήμερα χωμάτινα έργα, όπως κύκλους, τετράγωνα και άλλους γεωμετρικούς σχηματισμούς. Πολλά από αυτά συνδέονται μεταξύ τους με αρχαίους δρόμους, ενώ χρονολογούνται από το 600 π.Χ. έως και το 850 μ.Χ.

Οι ανακαλύψεις έγιναν στην περιοχή κοντά στα σύνορα της Βολιβίας, της Βραζιλίας και του Περού, με τη βοήθεια της τεχνολογίας LiDAR. Η συγκεκριμένη μέθοδος χρησιμοποιεί παλμούς λέιζερ για να δημιουργεί τρισδιάστατες εικόνες του εδάφους, επιτρέποντας στους επιστήμονες να εντοπίζουν αρχαιολογικά κατάλοιπα που παραμένουν κρυμμένα κάτω από πυκνή τροπική βλάστηση.

Οι κατασκευές περιλαμβάνουν τεχνητούς λόφους, αναχώματα και τάφρους, με σημαντικές διαφορές στο μέγεθός τους. Ορισμένες εκτείνονται σε δεκάδες στρέμματα, ενώ η μεγαλύτερη ξεπερνά τα 480 στρέμματα. Η ακριβής χρήση τους παραμένει άγνωστη, ωστόσο οι ερευνητές θεωρούν ότι πιθανότατα λειτουργούσαν ως χώροι συγκεντρώσεων, τελετουργιών και κοινωνικών δραστηριοτήτων.

Οι αρχαιολόγοι αποδίδουν τα ευρήματα σε έναν μέχρι σήμερα άγνωστο πολιτισμό, τον οποίο ονόμασαν Aquiry. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, επρόκειτο για μια σύνθετη κοινωνία με διαφορετικές γλώσσες και πολιτισμικές παραδόσεις, η οποία μοιραζόταν κοινές αντιλήψεις και δημιουργούσε μεγάλες τελετουργικές εγκαταστάσεις.

Με βάση τις προφορικές παραδόσεις των αυτόχθονων πληθυσμών της περιοχής, οι χώροι αυτοί πιθανότατα χρησιμοποιούνταν για γιορτές, πολιτικές συναντήσεις, χορούς, μουσικές εκδηλώσεις και άλλες συλλογικές δραστηριότητες.

Παρότι δεν έχουν βρεθεί στοιχεία μόνιμης κατοίκησης πάνω στις ίδιες τις κατασκευές, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η ευρύτερη περιοχή φιλοξενούσε μεγάλους πληθυσμούς. Ορισμένες εκτιμήσεις μιλούν ακόμα και για εκατομμύρια ανθρώπους κατά την περίοδο ακμής του πολιτισμού, αν και το ζήτημα παραμένει αντικείμενο επιστημονικής συζήτησης.

Για πολλά χρόνια επικρατούσε η άποψη ότι ο Αμαζόνιος πριν από την ευρωπαϊκή κατάκτηση ήταν ένα σχεδόν ανέγγιχτο δάσος χωρίς μεγάλους οργανωμένους πληθυσμούς. Οι νέες ανακαλύψεις, όμως, προσθέτουν ακόμη ένα κομμάτι στο παζλ και δείχνουν ότι οι άνθρωποι είχαν διαμορφώσει το τοπίο με πολύ πιο σύνθετους τρόπους από ό,τι πιστευόταν.

Αρχαίοι δρόμοι, κανάλια, πλατείες και τεχνητές κατασκευές που έχουν βρεθεί τα τελευταία χρόνια σε διάφορα σημεία του Αμαζονίου ενισχύουν την άποψη ότι η περιοχή φιλοξενούσε ανεπτυγμένες κοινωνίες πολύ πριν από την άφιξη του Χριστόφορου Κολόμβου.

Οι περιγραφές Ευρωπαίων εξερευνητών του 16ου αιώνα για μεγάλους οικισμούς στον Αμαζόνιο θεωρούνταν για αιώνες υπερβολικές. Ωστόσο, τα σύγχρονα αρχαιολογικά δεδομένα δείχνουν ότι ίσως αντανακλούσαν μια πραγματικότητα που χάθηκε μετά τις επιδημίες και τις δραματικές αλλαγές που έφερε η αποικιοκρατία.

Παρά τη σημαντική ανακάλυψη, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι πολλά από αυτά τα αρχαιολογικά κατάλοιπα απειλούνται. Η αποψίλωση των δασών, η γεωργική επέκταση και ιδιαίτερα οι καλλιέργειες μεγάλης κλίμακας έχουν ήδη προκαλέσει ζημιές σε αρκετές περιοχές.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι χιλιάδες ακόμη παρόμοιες κατασκευές μπορεί να παραμένουν κρυμμένες κάτω από το δάσος, περιμένοντας να αποκαλυφθούν. Η νέα έρευνα δείχνει πως ο Αμαζόνιος δεν ήταν ποτέ απλώς μια άγρια, αδιαμόρφωτη έκταση, αλλά ένας χώρος όπου οι άνθρωποι ανέπτυξαν σύνθετους πολιτισμούς και επηρέασαν βαθιά το περιβάλλον τους.