Η έναρξη του νέου έτους είθισται να αποτελεί την αφορμή για απολογισμούς αλλά και νέους σχεδιασμούς. Στον τουριστικό κλάδο, που είναι από τους πιο σημαντικούς οικονομικούς βραχίονες της χώρας, το κλείσιμο του 2024 άφησε ένα ισχυρό αποτύπωμα και δίνει μια ευοίωνη προοπτική. Αν και τα επίσημα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος αναμένονται τους επόμενους μήνες, έρευνες όπως αυτή που εκπονήθηκε από την PwC και παρουσιάστηκε πρόσφατα στο συνέδριο του ΣΕΤΕ, κάνει λόγο για ιστορικό υψηλό και αφίξεις που μπορεί να φτάσουν μέχρι και τα 41,6 εκατομμύρια, δηλαδή αύξηση 22,4% σε σχέση με το 2023.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του ΣΕΤΕ, οι αφίξεις του 2023 ξεπέρασαν τα 36 εκατομμύρια ενώ το 2022 έφτασαν περίπου τα 30 εκατ. (Στα παραπάνω συμπεριλαμβάνεται και ο αριθμός τουριστών από την κρουαζιέρα).

Με βάση ακόμη δύο έρευνες που έγιναν η μία από την About people για λογαριασμό του ΣΕΤΕ και η άλλη από το ΙΝΣΕΤΕ επιβεβαιώνεται για άλλη μια φορά ότι ο τουρισμός συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της ελληνικής οικονομίας, συνεισφέροντας περίπου 13% στο ΑΕΠ ετησίως.

Η Ελλάδα συνεχίζει να ανταγωνίζεται χώρες όπως η Ισπανία, η Ιταλία, η Γαλλία, η Πορτογαλία, η Τουρκία και η Κροατία, με βασικά πλεονεκτήματα τη φυσική ομορφιά, τον πολιτισμό και τη φιλοξενία. Βασικές αγορές από τις οποίες αντλεί επισκέπτες παραμένουν οι Ιταλία, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία και οι ΗΠΑ, που η συμμετοχή τους υπερβαίνει το 50% των εσόδων.

Οι προκλήσεις, ωστόσο, είναι εμφανείς στις υποδομές και στη διαχείριση των τουριστικών ροών. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι οι δημοφιλείς προορισμοί όπως η Σαντορίνη και η Μύκονος, όπου η υπερσυγκέντρωση τουριστών δημιουργεί πίεση στις τοπικές κοινωνίες και τους φυσικούς πόρους.

Η κλιματική αλλαγή είναι ένα γεγονός που επηρεάζει την τουριστική εμπειρία στην Ελλάδα αλλά και σε όλο τον κόσμο. Πυρκαγιές και καύσωνες, όπως αυτές που σημειώθηκαν το καλοκαίρι του 2023 και του 2024, προκαλούν προβλήματα σε δημοφιλείς προορισμούς. Σε αυτό το πλαίσιο φαίνεται πως αλλάζει και ο τρόπος που σχεδιάζουν οι Ευρωπαίοι τα ταξίδια τους πλέον. Σε ποσοστό 80% κάνουν τουλάχιστον ένα από τα παρακάτω: Λαμβάνουν υπόψη τις καιρικές προβλέψεις πριν κλείσουν τις διακοπές τους, αποφεύγουν τα μέρη με υψηλές ή χαμηλές θερμοκρασίες και επιλέγουν κάτι ενδιάμεσο, δεν συνδέουν απαραίτητα τις διακοπές τους με δραστηριότητες στο νερό και αλλάζουν επίσης τη χρονική περίοδο, επιλέγοντας και άλλους μήνες, εκτός high season.

Πώς βλέπουν οι πολίτες τον τουρισμό

Πώς βλέπουν όμως οι ίδιοι οι πολίτες τον τουρισμό στη χώρα μας; Μέσα από την έρευνα “Ο Τουρισμός στην Ελλάδα”, οι συμμετέχοντες παρουσιάζουν δύο όψεις του τουρισμού: από τη μία, τη “φωτεινή” πλευρά, που περιλαμβάνει τη φυσική ομορφιά, τη φιλοξενία και την ελκυστικότητα της χώρας για τους επισκέπτες, και από την άλλη εκφράζουν προβληματισμούς για προκλήσεις, όπως η ακρίβεια σε ορισμένους προορισμούς με φαινόμενα αισχροκέρδειας και την επιβάρυνση ή και έλλειψη υποδομών. Οι πολίτες αναγνωρίζουν τον τουρισμό ως βασικό οικονομικό πυλώνα, που προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες, κυρίως για τους νέους, αλλά εκφράζουν ανησυχίες για την άνιση κατανομή των ωφελημάτων και την επίδραση στις τοπικές κοινωνίες.

Ο τουρισμός συνδέεται στενά με την οικονομική ανάπτυξη, την προσέλκυση επενδύσεων και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Επισημαίνουν την ανάγκη για καλύτερη διαχείριση του τουρισμού, με μέτρα όπως η ενίσχυση των υποδομών, η διεύρυνση της τουριστικής περιόδου, την ανάγκη για έλεγχο και φορολογική ρύθμιση των βραχυχρόνιων μισθώσεων που αυξάνουν το κόστος διαβίωσης και θεωρούν σημαντική την προώθηση θεματικών μορφών τουρισμού που σέβονται το περιβάλλον και την τοπική κοινωνία.

Οι τρεις έρευνες εκπονήθηκαν και παρουσιάστηκαν από τους εξής φορείς και ομιλητές: “Ανταγωνιστικότητα του Ελληνικού Τουρισμού: Οι Κρίσιμοι Παράγοντες”. Εκπονήθηκε από το ΙΝΣΕΤΕ και παρουσιάστηκε από τον Ηλία Κικίλια, Γενικό Διευθυντή του ΙΝΣΕΤΕ.

“Επίδραση των γεωπολιτικών και μακροοικονομικών εξελίξεων στις Τουριστικές Ροές”. Εκπονήθηκε από την PwC και παρουσιάστηκε από τον Λεωνίδα Παπαϊωάννου, Partner – Government & Public Sector της PwC Ελλάδας

“Ο Τουρισμός στην Ελλάδα: Προκλήσεις, Ευκαιρίες και Βιώσιμες Προοπτικές”. Εκπονήθηκε από την AboutPeople και παρουσιάστηκε από τον Ηλία Τσαουσάκη, συνιδρυτή της AboutPeople.