Η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει ενδεχόμενα πλήγματα κατά στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Βενεζουέλα, που χρησιμοποιούνται για διακίνηση ναρκωτικών, σε μια προσπάθεια να ασκηθεί πίεση στον πρόεδρο της χώρας, Νικολάς Μαδούρο, και να τον αναγκάσει σε παραίτηση, όπως αναφέρει η The Wall Street Journal.

Αμερικανοί αξιωματούχοι που γνωρίζουν το θέμα εξηγούν ότι, αν ο Τραμπ αποφασίσει να προχωρήσει σε αεροπορικές επιθέσεις, οι στόχοι θα περιλαμβάνουν λιμάνια, αεροδρόμια, ναυτικές βάσεις και διαδρόμους προσγείωσης υπό έλεγχο του στρατού, οι οποίοι φέρεται να χρησιμοποιούνται για τη διακίνηση ναρκωτικών.

Οι επιθέσεις θα στέλνουν ένα σαφές μήνυμα στον Μαδούρο ότι είναι ώρα να εγκαταλείψει την εξουσία.

Ωστόσο, πηγές με γνώση της κατάστασης δήλωσαν στη Miami Herald ότι η κυβέρνηση έχει ήδη αποφασίσει να επιτεθεί σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ότι οι επιθέσεις θα μπορούσαν να εκδηλωθούν ανά πάσα στιγμή, στο πλαίσιο της επόμενης φάσης της εκστρατείας κατά του καρτέλ Soles.

Ο Τραμπ αρνείται ότι θα επιτεθεί

Όπως σημειώνει το Reuters, ο πρόεδρος Τραμπ την Παρασκευή αρνήθηκε ότι εξετάζει επιθέσεις εντός Βενεζουέλας, εμφανιζόμενος να αντιφάσκει με προηγούμενες δηλώσεις του και ενώ οι προσδοκίες για επέκταση των επιχειρήσεων κατά της διακίνησης ναρκωτικών από την Ουάσινγκτον εντείνονται.

Η στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην Καραϊβική έχει αυξηθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες, με μαχητικά αεροσκάφη, πολεμικά πλοία και χιλιάδες στρατιώτες, ενώ τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται περαιτέρω ενίσχυση με την άφιξη του αεροπλανοφόρου Gerald Ford.

Όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους στο Air Force One αν είναι αληθή τα δημοσιεύματα περί επιθέσεων στη Βενεζουέλα, ο Τραμπ απάντησε: «Όχι», χωρίς να διευκρινίσει αν αποκλείει μελλοντικές επιθέσεις ή αν απλώς δεν έχει ληφθεί τελική απόφαση.

Η εκστρατεία των ΗΠΑ

Παρά το γεγονός ότι ο Τραμπ δεν έχει λάβει οριστική απόφαση για επιθέσεις εδάφους, οι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι μια πιθανή αεροπορική εκστρατεία θα επικεντρωθεί σε στόχους που βρίσκονται στο σταυροδρόμι των καρτέλ ναρκωτικών και του καθεστώτος Μαδούρο.

Οι ΗΠΑ έχουν ήδη πλήξει σκάφη που φέρεται να μετέφεραν ναρκωτικά στην Καραϊβική και τον ανατολικό Ειρηνικό, ενώ η εκστρατεία έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση στην αντιμετώπιση της κρίσης της φαιντανύλης, ενός οπιοειδούς που έχει προκαλέσει πάνω από 48.000 θανάτους το 2023 στις ΗΠΑ.

Αν και η φαιντανύλη παράγεται κυρίως στο Μεξικό με κινεζικά συστατικά, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Βενεζουέλα παράγει ή διακινεί φαιντανύλη, επισημαίνουν ειδικοί.

Η χώρα αποτελεί παραδοσιακά διόδο για κοκαΐνη από την Κολομβία, και ανώτατοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης και του στρατού έχουν κατηγορηθεί από Αμερικανούς εισαγγελείς για διακίνηση.

Σύμφωνα με στοιχεία των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), περίπου 80.000 Αμερικανοί πέθαναν από υπερβολική δόση ναρκωτικών το 2024, μειωμένοι κατά 27% από το 2023. Τα συνθετικά οπιοειδή, κυρίως φαιντανύλη, προκάλεσαν πάνω από 48.000 θανάτους, ενώ η κοκαΐνη 22.000.

Πίεση στον «νακρο-πρόεδρο»

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, δήλωσε: «Ο πρόεδρος Τραμπ έχει ξεκάθαρο μήνυμα προς τον Μαδούρο: σταμάτα να στέλνεις ναρκωτικά και εγκληματίες στη χώρα μας. Ο Πρόεδρος είναι έτοιμος να χρησιμοποιήσει κάθε στοιχείο της αμερικανικής ισχύος για να σταματήσει τα ναρκωτικά από το να κατακλύσουν την πατρίδα μας».

Στο πλαίσιο της ενημέρωσης πριν από πιθανές επιθέσεις εδάφους, η κυβέρνηση Τραμπ προβάλλει τον Μαδούρο ως επικεφαλής ενός καρτέλ ναρκωτικών που προσπαθεί να «κατακλύσει» τις ΗΠΑ με ναρκωτικά, κάτι που ο Μαδούρο αρνείται.

Αξιωματούχοι έχουν επίσης χαρακτηρίσει τη Βενεζουέλα «κεντρικό κόμβο τρομοκρατικής δραστηριότητας» και υποστηρίζουν ότι το καθεστώς Μαδούρο διαχειρίζεται τα καρτέλ.

Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε: «Έχετε ένα ναρκο-κράτος στη Βενεζουέλα που διευθύνεται από καρτέλ. Αυτή είναι μια επιχείρηση εναντίον ναρκοτρομοκρατών, της αλ Κάιντα της Δυτικής Ημισφαιρίου… Και πρέπει να αντιμετωπιστούν».

Η πίεση προς τον Μαδούρο αυξάνεται, με ορισμένους συμμάχους του Τραμπ να υποστηρίζουν ότι ο πρόεδρος της Βενεζουέλας θα έπρεπε να εγκαταλείψει τη χώρα. Ο γερουσιαστής Ρικ Σκοτ δήλωσε στο CBS: «Αν ήμουν ο Μαδούρο, θα πήγαινα τώρα στη Ρωσία ή στην Κίνα».

Ο Μαδούρο ζητεί βοήθεια από συμμάχους

Αντιδρώντας στις αμερικανικές κινήσεις, ο Μαδούρο απευθύνεται σε Ρωσία, Κίνα και Ιράν για στρατιωτική ενίσχυση, ζητώντας ραντάρ, επισκευές αεροσκαφών και πιθανά όπλα, σύμφωνα με εσωτερικά έγγραφα της αμερικανικής κυβέρνησης που είδε η Washington Post.

Σε επιστολή προς τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν, που επρόκειτο να παραδοθεί κατά την επίσκεψη υψηλόβαθμου συμβούλου στη Μόσχα, ο Μαδούρο ζητούσε διευρυμένη στρατιωτική συνεργασία, ενώ σε άλλη επιστολή προς τον Κινέζο pρόεδρο Σι Τζινπίνγκ ζήτησε επιτάχυνση παραγωγής συστημάτων ραντάρ και άλλου εξοπλισμού.

Ο υπουργός Μεταφορών, Ραμόν Σελεστίνιο Βελάσκεζ, συντόνισε επίσης αποστολή στρατιωτικού εξοπλισμού και drones από το Ιράν, ζητώντας «παθητικά συστήματα ανίχνευσης», «διατακτικά GPS» και πιθανώς drones με εμβέλεια 1.000 χιλιομέτρων.

Η Ρωσία παραμένει κρίσιμος στρατηγικός εταίρος της Βενεζουέλας, αλλά η εμπλοκή της στη χώρα της Λατινικής Αμερικής φαίνεται να έχει περιοριστεί λόγω των πολλαπλών γεωπολιτικών κρίσεων, ενώ η κρίση στην Καραϊβική προσφέρει παράλληλα στην Μόσχα την ευκαιρία να στρέψει αλλού την προσοχή των ΗΠΑ.

Μόσχα – Καράκας

Η Ρωσία παραμένει ο κύριος σύμμαχος του Μαδούρο. Την Κυριακή, ένα ρωσικό αεροσκάφος Il-76, το οποίο είχε τεθεί υπό κυρώσεις από τις ΗΠΑ για συμμετοχή σε εμπόριο όπλων και μεταφορά μισθοφόρων, έφτασε στο Καράκας.

Λίγο νωρίτερα, η Μόσχα επικύρωσε νέα στρατηγική συμφωνία με το Καράκας. Παρά την επίσημη εικόνα στήριξης, αναλυτές υποστηρίζουν ότι η Ρωσία έχει περιορίσει το ενδιαφέρον της για τη Βενεζουέλα τα τελευταία χρόνια λόγω του πολέμου στην Ουκρανία και των δυτικών κυρώσεων.

Ο Τζέιμς Στόρι, πρώην Αμερικανός πρέσβης στη Βενεζουέλα, δήλωσε: «Το γεγονός ότι μετακινήσαμε πάνω από το 10% των ναυτικών μας δυνάμεων στην Καραϊβική είναι ήδη νίκη, μερικώς, για τον Πούτιν. Το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για το Δυτικό Ημισφαίριο αποσπά την προσοχή τους από την Ουκρανία, και αυτό είναι καλό για τον Πούτιν».

Η στρατηγική σχέση Ρωσίας-Βενεζουέλας χρονολογείται από την εποχή του Ούγκο Τσάβες, και συνεχίζεται με διάφορους τρόπους, όπως το εργοστάσιο πυρομαχικών Καλάσνικοφ στην Aragua που άνοιξε τον Ιούλιο – περίπου 20 χρόνια μετά τη δέσμευση για την κατασκευή του. Η Μόσχα διαθέτει επίσης δικαιώματα εκμετάλλευσης σε κοιτάσματα φυσικού αερίου και πετρελαίου, με αξία δισεκατομμυρίων δολαρίων, που παραμένουν ανεκμετάλλευτα.

Η Ρωσία παραμένει σημαντικός παίκτης στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας, ένα παχύρευστο αργό που απαιτεί εκτενή επεξεργασία. Οι Ρώσοι παρέχουν ζωτικά μέσα για την επεξεργασία του αργού καθώς και προμήθειες βενζίνης για τη λειτουργία της βιομηχανίας.

Ωστόσο, το αργό πετρέλαιο της Βενεζουέλας -που βρίσκεται υπό κυρώσεις των ΗΠΑ- αποτελεί και ανταγωνιστή της εγχώριας ρωσικής βιομηχανίας πετρελαίου, που επίσης υπόκειται σε κυρώσεις, και μοιράζεται σε ορισμένους πελάτες, όπως η Κίνα.

Την Τετάρτη, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι η Μόσχα «σέβεται την κυριαρχία της Βενεζουέλας» και πιστεύει ότι το ζήτημα πρέπει να επιλυθεί σύμφωνα με το «διεθνές δίκαιο», ένα συνηθισμένο επιχείρημα που χρησιμοποιεί το Κρεμλίνο για να αποφύγει ευαίσθητα γεωπολιτικά ερωτήματα.

Με το βλέμμα στην Ευρώπη

Η Ρωσία πλέον επικεντρώνεται περισσότερο σε ζητήματα κοντά στο σπίτι της, αντιμετωπίζοντας τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις δυτικές κυρώσεις. Αναλυτές υποστηρίζουν ότι η Μόσχα έχει μεταφέρει ορισμένες από τις βασικές ακροάσεις για τη Λατινική Αμερική από τη Βενεζουέλα στη Νικαράγουα, όπου ο φιλορωσικός αυταρχικός πρόεδρος Ντάνιελ Ορτέγα έχει εδραιώσει τη θέση του.

Ο Ντάγκλας Φαράχ, πρόεδρος της συμβουλευτικής εταιρείας εθνικής ασφάλειας IBI Consultants, δήλωσε: «Η πραγματικότητα είναι ότι η Ρωσία ήταν σχετικά ήσυχη όσον αφορά τη Βενεζουέλα. Και ξόδεψε πολύ λίγα πολιτικά κεφάλαια για την υπεράσπιση του Μαδούρο».