Ένα σκληρό διπλωματικό πόκερ διεξάγεται μεταξύ Ισραήλ, ΗΠΑ και Χαμάς για την συμφωνία κατάπαυσης πυρός στην Γάζα.

Της Εύης Απολλωνάτου 

Η Χαμάς είναι στριμωγμένη στην γωνία καθώς δεν είναι σε θέση να αποκρούσει καμία ισραηλινή επίθεση ούτε διαθέτει το διπλωματικό εκτόπισμα να απορρίψει την πρόταση των ΗΠΑ για εκεχειρία. Από την πλευρά του το Ισραήλ απομονώνεται ολοένα και πιο πολύ διπλωματικά από δυτικές και αραβικές χώρες και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου πιέζεται στο εσωτερικό να επιστρέψουν οι Ισραηλινοί όμηροι.

Σε αυτή την δύσκολη εξίσωση φαίνεται ότι ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες. Ποιες είναι λοιπόν αυτές οι λεπτομέρειες;

Αρχικά η Χαμάς με την απάντηση στην πρόταση των Αμερικανών φάνηκε να λέει «ναι» στην συμφωνία αλλά ταυτόχρονα να επαναφέρει τα τρία βασικά αιτήματά της: «μόνιμη κατάπαυση πυρός», «πλήρη απόσυρση» των ισραηλινών δυνάμεων από την Γάζα και «παροχή εγγυήσεων» ότι η ανθρωπιστική βοήθεια θα συνεχίσει να φτάνει στους αμάχους Παλαιστινίους.

Αυτά είναι και τα τρία σημεία διαφωνίας με το Ισραήλ, το οποίο υπέγραψε την αμερικανική πρόταση και από την αρχή του πολέμου στην Γάζα αρνείται να δεσμευτεί σε μία μόνιμη κατάπαυση πυρός. Με απλά λόγια το Τελ Αβίβ θέλει οποιαδήποτε συμφωνία εκεχειρίας να του δίνει το δικαίωμα να επεμβαίνει στρατιωτικά στην Γάζα όποτε το κρίνει απαραίτητο.

Αντίθετα η Χαμάς έχει πει ότι δεν θα δεχτεί άλλες συμφωνίες που δεν οδηγούν σε έναν οριστικό τερματισμό του πολέμου. Δεν έχει, όμως, σε αυτή την φάση την πολυτέλεια να αρνηθεί την πρόταση της Ουάσινγκτον.

Τι περιλαμβάνει η αμερικανική πρόταση

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά στα διεθνή ΜΜΕ, η αμερικανική πρόταση εκεχειρίας περιλαμβάνει τέσσερα σημεία – «κλειδιά»:

• Κατάπαυση πυρός για 60 ημέρες
• Την απελευθέρωση 28 ζωντανών και νεκρών Ισραηλινών ομήρων την πρώτη εβδομάδα της εκεχειρίας και την απελευθέρωση ακόμη 30 ομήρων μόλις τεθεί σε ισχύ μόνιμη κατάπαυση πυρός.
• Την απελευθέρωση 1.236 Παλαιστινίων κρατουμένων και την επιστροφή των λειψάνων 180 νεκρών Παλαιστινίων από το Ισραήλ.
• Η αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα μέσω των Ηνωμένων Εθνών και άλλων οργανισμών.

Η Χαμάς, όπως φαίνεται από την ανακοίνωση δέχεται την κατάπαυση πυρός και την απελευθέρωση 10 ζωντανών Ισραηλινών ομήρων και την επιστροφή των σορών 18 Ισραηλινών ομήρων για έναν «συμφωνημένο αριθμό Παλαιστινίων».

Η οργάνωση, όμως, δεν αναφέρει δύο πράγματα: ποιος είναι ο αριθμός των Παλαιστινίων που θα πάρει πίσω και σε ποια στάδια θα απελευθερωθούν οι Ισραηλινοί όμηροι.

Σύμφωνα με διεθνή ΜΜΕ, αυτό ακριβώς είναι και το σημείο που διαπραγματευόταν η Χαμάς. Δηλαδή οι Ισραηλινοί όμηροι να απελευθερωθούν σε πέντε στάδια προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι το Ισραήλ δεν θα ξεκινήσει εκ νέου τις μάχες αμέσως μετά το τέλος της εκεχειρίας των 60 ημερών.

Σύμφωνα με την πρώην σύμβουλο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Λόρα Μπλούμενφελντ είπε ότι αυτός ο όρος είναι «απαγορευτικός» για τους Ισραηλινούς καθώς υπάρχει έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών.

Η απάντηση Γουίτκοφ αποκάλυψε τις προθέσεις των Αμερικανών;

Μέχρι στιγμής δεν είναι ξεκάθαρο αν η Ουάσινγκτον έχει σκοπό να πιέσει το Τελ Αβίβ να προχωρήσει σε μία οριστική κατάπαυση πυρός στην Γάζα, όπως έκανε στο παρελθόν η κυβέρνηση Μπάιντεν.

Ωστόσο στην απάντηση του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ στην Χαμάς ορισμένα ισραηλινά ΜΜΕ είδαν την πρόθεση των ΗΠΑ να πιέσουν για μία μόνιμη εκεχειρία στην Γάζα. Στην απάντηση του ο Γουίτκοφ είναι η πρώτη φορά που αποκαλεί την πρόταση του για εκεχειρία ως «πρόταση – πλαίσιο» και όχι ως μία τελική συμφωνία που πρέπει να αποδεχτούν Χαμάς και Ισραήλ.

Συγκεκριμένα ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ ανέφερε ότι: «Η Χαμάς θα πρέπει να αποδεχθεί την πρόταση-πλαίσιο που προτείναμε ως βάση για συνομιλίες εγγύτητας, τις οποίες μπορούμε να ξεκινήσουμε αμέσως, την ερχόμενη εβδομάδα».

Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να μπορέσουμε να επιτύχουμε μια συμφωνία κατάπαυσης πυρός διάρκειας 60 ημερών τις επόμενες ημέρες, με την οποία οι μισοί από τους ζωντανούς ομήρους και οι μισοί από τους νεκρούς θα επιστρέψουν στις οικογένειές τους και με την οποία θα μπορέσουμε να έχουμε στις συνομιλίες μικρού χρονικού διαστήματος ουσιαστικές διαπραγματεύσεις με καλή πίστη για να προσπαθήσουμε να επιτύχουμε μια μόνιμη κατάπαυση του πυρός».

Γιατί το Ισραήλ βάζει στο στόχαστρο την Σαουδική Αραβία

Η ισραηλινή κυβέρνηση δεν κρύβει την ενόχλησή της με την Σαουδική Αραβία, η οποία από κοινού με αραβικά κράτη και την Γαλλία προωθούν την λύση των δύο κρατών στο παλαιστινιακό και την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους.

Για την Κυριακή είχε προγραμματιστεί στην Ραμάλα επίσκεψη των υπουργών Εξωτερικών της Αιγύπτου, της Ιορδανίας, του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας, του Μπαχρέιν και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και συνάντηση με τον επικεφαλής της Παλαιστινιακής Αρχής, Μαχμούντ Αμπάς. Η επίσκεψη θα είχε έντονο συμβολικό αλλά και ουσιαστικό χαρακτήρα και φέρεται να έγινε με πρωτοβουλία του Ριάντ, ενώ θα συμμετείχε και η Τουρκία.

Ωστόσο το Ισραήλ διεμήνυσε ότι θα απαγορεύσει την είσοδο της αντιπροσωπείας των αραβικών κρατών στην Ραμάλα καθώς θεωρεί ότι το παλαιστινιακό κράτος θα γίνει «ένα κράτος τρομοκρατών στην καρδιά της Γης του Ισραήλ», όπως δήλωσε υψηλόβαθμος Ισραηλινός αξιωματούχος στους Times Of Israel.

Σε κοινή ανακοίνωσή τους τα αραβικά κράτηση έκαναν λόγο για «αλαζονεία της ισραηλινής κυβέρνησης». Η απόφαση να εμποδιστεί η επίσκεψη «αντανακλά το μέγεθος της αλαζονείας της ισραηλινής κυβέρνησης, την περιφρόνηση του διεθνούς δικαίου και τα συνεχιζόμενα παράνομα μέτρα και πολιτικές που πολιορκούν τον αδελφό παλαιστινιακό λαό και τη νόμιμη ηγεσία του», σημειώνεται στην ανακοίνωση.