Η Αμερική είναι μια χώρα αυτοκινήτων. Για δεκαετίες, εκατομμύρια οικογένειες βασίζονταν σε φθηνά αυτοκίνητα για να πηγαίνουν από το σπίτι στη δουλειά, τα παιδιά στο σχολείο, για ψώνια και ό,τι άλλο. Μόνο που τα προσιτά αυτοκίνητα δεν «μένουν» πια στις ΗΠΑ
Φωτό νοσταλγικών τιμών αγοράς. Η πρώτη γενιά του Honda Civic κατέφθασε στις αμερικανικές ακτές το 1973, μέσα στην πετρελαϊκή κρίση. Τότε κόστιζε μόλις $2.100 ή, αντίστοιχα σήμερα $15.100
Μαζί με την τρέχουσα κρίση των τιμών πετρελαίου και τον πόλεμο στο Ιράν, κρίση έχουν πάθει και οι Αμερικανοί, οι οποίοι βάζουν στο τραπέζι δύο στοιχεία: πρώτον, πόσα προσιτά καινούργια αυτοκίνητα υπάρχουν διαθέσιμα στη δική τους αγορά μέχρι, για παράδειγμα, $25.000. Και δεύτερον, πόσες ακόμα επιλογές θα υπήρχαν αν επιτρεπόντουσαν οι εισαγωγές των κινεζικών.
Από όπου κι αν το πιάσεις, το θέμα τους πονάει
Τότε, το 1973, τα φθηνά αυτοκίνητα έγιναν γνωστά ως econoboxes και απέκτησαν τεράστια δημοτικότητα, ιδιαίτερα μεταξύ μιας μεγάλης και ζωντανής μεσαίας τάξης.
Ε, λοιπόν η εποχή του προσιτού αυτοκινήτου έχει τελειώσει.
Προφανώς, εμείς στην Ελλάδα γελάμε με τη διαφορά τιμών που ισχύουν, κυρίως σε αυτοκίνητα επιδόσεων, συγκρίνοντας τα καθ’ ημάς με την άλλη όχθη του Ατλαντικού.
Όμως πλέον ακόμα και για τους Αμερικανούς που, κατά το all time classic ρητό τους, «οτιδήποτε κάτω από 5 μέτρα, 5.000 κυβικά και 500 ίππους είναι για να κουρεύεις το γκαζόν», τα πράγματα έχουν διαφοροποιηθεί
Ρίξτε μια ματιά στις παρακάτω εικόνες. Η πρώτη: Το 2012, υπήρχαν στις ΗΠΑ διαθέσιμα 12 καινούργια μοντέλα αυτοκινήτων που κόστιζαν $25.000 ή και λιγότερο
Σήμερα, μόλις μόλις δεκατέσσερα χρόνια μετά, οι Αμερικανοί έχουν να διαλέξουν από μόλις τέσσερα. Τα εξής: Hyundai Venue, KIA Soul, Nissan Sentra και Nissan Versa. Kαι η φειδωλή λίστα κλείνει εδώ
Μερικά παραδείγματα
Η μέση τιμή συναλλαγής για ένα καινούργιο αυτοκίνητο είναι τώρα περίπου 50.000 δολάρια.
Τον Δεκέμβριο του 2025 ήταν σχεδόν αδύνατο να βρει κάποιος κάτι καινούργιο λιγότερο από 20.000 δολάρια.
Ένα Honda Civic Hatchback; Τα περισσότερα ξεκινούν από 28.000 δολάρια.
Το Civic Hatchback Sport Touring Hybrid κοστίζει πάνω από 33.000 δολάρια.
Τι γίνεται με το Chevy Trailblazer; Στις περισσότερες των περιπτώσεων, η τιμή του πλησιάζει τα 25.000 δολάρια.
Το δε πιασάρικο και μαζικό Toyota Corolla; Οι εκδόσεις Hybrid ξεκινούν από περίπου 26.000 δολάρια.
Τι συνέβη; Πώς μια βασική ανάγκη της αμερικανικής ζωής έγινε αγαθό πολυτελείας;
Βασικό ρόλο έπαιξε ο ίδιος ο μετασχηματισμός της οικονομίας, ξεκινώντας από τα τέλη της δεκαετίας του 1970.
Ενώ η ωριαία αμοιβή για τον τυπικό εργαζόμενο παρέμεινε σχεδόν στάσιμη, οι τεράστιες ανοδικές τάσεις στο χρηματιστήριο και η αυξανόμενη αξία των κατοικιών πλούτισαν τα πιο εύπορα νοικοκυριά.
Σήμερα, εν έτει 2026, υπάρχουν τόσοι πολλοί πλούσιοι άνθρωποι που μπορούν να αγοράσουν ακριβά και πολυτελή αυτοκίνητα που απλώς δεν είναι πλέον τόσο κερδοφόρο για τις εταιρείες να παράγουν αυτοκίνητα για τους Αμερικανούς που δεν μπορούν να τα αποκτήσουν
Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι κατασκευαστές άρχισαν να κυκλοφορούν τόσα πολλά ακριβότερα, υψηλότερης τεχνολογίας αυτοκίνητα. Τα κέρδη που έχουν οι κατασκευάστριες εταιρείες από ένα φθηνό αυτοκίνητο ωχριούν σε σύγκριση με αυτά που μπορούν να κερδίσουν από ένα πολυτελές SUV
Ζητείται λύση
Ενώ οι πολιτικοί και οι οικονομολόγοι ξύνουν το κεφάλι τους για το πώς να καθησυχάσουν ψηφοφόρους που είναι αναστατωμένοι, φαίνεται να μην αντιλαμβάνονται το γεγονός ότι για τους περισσότερους Αμερικανούς η αγορά ενός αυτοκινήτου έχει γίνει άλλη μία πηγή οικονομικού άγχους.
Κάποιοι λένε ότι πρέπει να ανατραπεί αυτό που για δεκαετίες αποτελούσε την «τρίτη γραμμή» στην αμερικανική πολιτική και ότι είναι καιρός να αποδεχτούν ότι ο «δασμός» δεν είναι, όπως θα έλεγε ο Πρόεδρος Τραμπ, «η πιο όμορφη λέξη στο λεξικό», ανοίγοντας την αμερικανική αγορά σε αυτοκίνητα που κατασκευάζονται στην Κίνα
Για να υπάρχει μία σχετική εικόνα, η παρακάτω φωτό απεικονίζει πόσα αυτοκίνητα θα ήταν διαθέσιμα για τους Αμερικανούς σήμερα σε τιμές μέχρι $25.000 εάν επιτρεπόντουσαν οι εισαγωγές κινεζικών.
Illustration: New York Times / Photo: A.I. / Mercedes-Benz / Ferrari
