Το Κρεμλίνο απέπεμψε σήμερα (6/2) τον επικεφαλής της διαστημικής υπηρεσίας της Ρωσίας έπειτα από μια θητεία μικρότερη των τριών ετών που σημαδεύτηκε από τη θεαματική αποτυχία της πρώτης αποστολής της Ρωσίας στο διάστημα τα τελευταία 47 χρόνια.

Το Κρεμλίνο ανέφερε σε ανακοίνωση πως ο Γιούρι Μπορίσοφ, που ήταν επικεφαλής της Roscosmos από τον Ιούλιο του 2022, αντικαταστάθηκε από τον Ντμίτρι Μπακάνοφ, αναπληρωτή υπουργό Μεταφορών, ο οποίος, προτού γίνει μέλος της κυβέρνησης, ήταν επικεφαλής μιας εταιρίας δορυφόρων.

Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, ο Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε αργότερα πως το Κρεμλίνο δεν είχε κάτι να προσάψει εναντίον του Μπορίσοφ και πως η απομάκρυνσή του έγινε στο πλαίσιο «κυκλικής εναλλαγής».

«Η επιχείρηση πρέπει να αναπτυχθεί δυναμικά, αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο υπάρχει κυκλική εναλλαγή», είπε ο Πεσκόφ.

Από τότε που ο Σοβιετικός κοσμοναύτης Γιούρι Γκαγκάριν έγινε ο πρώτος άνθρωπος που πήγε στο διάστημα το 1961, η Ρωσία περηφανεύεται πως είναι ηγέτιδα δύναμη στην εξερεύνηση του διαστήματος. Ωστόσο οι φιλοδοξίες της υπέστησαν τεράστιο πλήγμα τον Αύγουστο του 2023 όταν η μη επανδρωμένη ρωσική αποστολή Luna-25 συνετρίβη στην επιφάνεια της σελήνης στην προσπάθεια να προσγειωθεί.

Ο Μπορίσοφ, παρά την αποτυχία αυτή, είχε παρουσιάσει φιλόδοξα σχέδια για τα επόμενα χρόνια καθώς η Ρωσία ετοιμάζεται να εκτοξεύσει σε τροχιά τον δικό της διαστημικό σταθμό. Το νέο πρόγραμμα θα αντικαταστήσει τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) όπου η Ρωσία συνεργάζεται στενά με τις Ηνωμένες Πολιτείες ακόμη και μετά την κρίση στις σχέσεις τους εξαιτίας του πολέμου στην Ουκρανία.

Πέρυσι ο Μπορίσοφ ενέκρινε ένα χρονοδιάγραμμα με βάση το οποίο οι δύο πρώτοι θάλαμοι του νέου ρωσικού σταθμού θα εκτοξευθούν το 2027. Η Ρωσία έχει πει πως σχεδιάζει να διατηρήσει συνεχή παρουσία πληρώματος στο διάστημα και να υλοποιήσει επιστημονικά, οικονομικά και σχετικά με την ασφάλεια προγράμματα που δεν μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο ρωσικό τμήμα του ISS.

Διεθνείς δυνάμεις ανταγωνίζονται όχι μόνο για την εξερεύνηση του διαστήματος, αλλά και για ενδεχόμενη ανάπτυξη όπλων εκεί. Με την επικείμενη λήξη το 2026 της τελευταίας σημαντικής συμφωνίας ανάμεσα στη Ρωσία και τις ΗΠΑ που περιορίζει τον αριθμό των πυρηνικών όπλων που κατέχουν, η κάθε πλευρά κατηγορεί την άλλη ότι σχεδιάζει να εξαπολύσει κούρσα εξοπλισμών στο διάστημα.

Ο Μπορίσοφ, ο απερχόμενος επικεφαλής της Roscosmos, είχε διατελέσει αναπληρωτής υπουργός Άμυνας υπό τον Σεργκέι Σοϊγκού, ο οποίος αντικαταστάθηκε πέρυσι από τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν και μετακινήθηκε σε νέο ρόλο ως γραμματέας του Συμβουλίου Ασφαλείας της Ρωσίας.

Ο αντικαταστάτης του, ο Μπακάνοφ, είναι πρώην επικεφαλής μιας εταιρίας με την επωνυμία Gonets, η οποία λειτουργεί ένα ρωσικό δορυφορικό σύστημα επικοινωνιών παρόμοιο με το Starlink των ΗΠΑ, αλλά πολύ μικρότερο σε μέγεθος, που χρησιμοποιείται κυρίως για κυβερνητικούς σκοπούς.

Η εταιρία ήταν ο Ρώσος εταίρος του OneWeb, ενός παγκόσμιου δορυφορικού προγράμματος επικοινωνιών. Η Ρωσία είχε σχεδιάσει να συμμετάσχει ενεργά στο OneWeb, αλλά αποσύρθηκε το 2018 αφού η υπηρεσία πληροφοριών FSB εκτίμησε ότι συνιστούσε απειλή για την εθνική ασφάλεια.