Νέα διεθνής μελέτη του Ινστιτούτου Καρολίνσκα και του Πανεπιστήμιου Κολούμπια διαπίστωσε πως η καρδιά διαθέτει έναν «μίνι εγκέφαλο» ο οποίος ελέγχει τον καρδιακό παλμό. Η καλύτερη κατανόηση αυτού του συστήματος, το οποίο είναι πολύ πιο ποικιλόμορφο και πολύπλοκο από ό,τι πιστευόταν προηγουμένως, θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες θεραπείες για τις καρδιακές παθήσεις.

Η καρδιά θεωρείται από καιρό ότι ελέγχεται αποκλειστικά από το αυτόνομο νευρικό σύστημα, το οποίο μεταδίδει σήματα από τον εγκέφαλο. Το νευρωνικό δίκτυο της καρδιάς, το οποίο είναι ενσωματωμένο στα επιφανειακά στρώματα του καρδιακού τοιχώματος, θεωρείται μια απλή δομή που αναμεταδίδει τα σήματα από τον εγκέφαλο. Ωστόσο, πρόσφατη έρευνα έχει δείξει ότι η λειτουργία του είναι πιο πολύπλοκη. Οι επιστήμονες ανακάλυψαν τώρα ότι η καρδιά έχει το δικό της περίπλοκο νευρικό σύστημα που είναι κρίσιμο για τον έλεγχο του ρυθμού της.

«Αυτός ο ‘μίνι εγκέφαλος’ της καρδιάς έχει βασικό ρόλο στη διατήρηση και τον έλεγχο του καρδιακού παλμού, παρόμοιο με εκείνον που έχει ο εγκέφαλος σε ό,τι αφορά τον έλεγχο ρυθμικών λειτουργιών όπως η κίνηση και η αναπνοή», εξηγεί ο Κωνσταντίνος Αμπατζής, κύριος ερευνητής και διδάκτωρ στο Τμήμα Νευροεπιστημών του Ινστιτούτου Karolinska στη Σουηδία, ο οποίος ηγήθηκε της μελέτης.

Οι ερευνητές εντόπισαν διάφορους τύπους νευρώνων στην καρδιά που έχουν διαφορετικές λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένης μιας μικρής ομάδας νευρώνων με ιδιότητες βηματοδότη. Το εύρημα αμφισβητεί την τρέχουσα άποψη για τον έλεγχο του καρδιακού παλμού, κάτι που μπορεί να έχει κλινικές επιπτώσεις.

«Εκπλαγήκαμε όταν είδαμε πόσο περίπλοκο είναι το νευρικό σύστημα της καρδιάς», λέει ο Κωνσταντίνος Αμπατζής.

«Η καλύτερη κατανόηση αυτού του συστήματος θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες γνώσεις για τις καρδιακές παθήσεις και να βοηθήσει στην ανάπτυξη νέων θεραπειών για ασθένειες όπως οι αρρυθμίες» προσθέτει.

Η μελέτη διεξήχθη σε ψάρια-ζέβρα, ένα ζωικό μοντέλο του οποίου ο καρδιακός ρυθμός εμφανίζει σημαντικές ομοιότητες με τον ανθρώπινο αλλά και με τη συνολική λειτουργία της καρδιάς. Οι ερευνητές μπόρεσαν να χαρτογραφήσουν τη σύνθεση, την οργάνωση και τη λειτουργία των νευρώνων μέσα στην καρδιά, χρησιμοποιώντας έναν συνδυασμό μεθόδων όπως η αλληλούχιση μονοκυττάρου RNA, ανατομικές μελέτες και ηλεκτροφυσιολογικές τεχνικές.

Νέοι θεραπευτικοί στόχοι

«Θα συνεχίσουμε τώρα να διερευνούμε πώς ο εγκέφαλος της καρδιάς αλληλεπιδρά με τον κανονικό μας εγκέφαλο για να ρυθμίσει τις λειτουργίες της καρδιάς υπό διαφορετικές συνθήκες όπως η άσκηση, το άγχος ή η ασθένεια», λέει ο Κωνσταντίνος Αμπατζής.

«Σκοπεύουμε να εντοπίσουμε νέους θεραπευτικούς στόχους εξετάζοντας πώς οι διαταραχές στο νευρωνικό δίκτυο της καρδιάς συμβάλλουν σε διαφορετικές καρδιακές διαταραχές» καταλήγει ο Έλληνας ερευνητής.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature Communications».

ΠΗΓΗ: Neuroscience News