Το άρθρο παρουσιάζει 15 σοφά λόγια του Πλούταρχου, του σημαντικού Νεοπλατωνικού φιλοσόφου και σχολάρχη της Ακαδημίας Πλάτωνος, ο οποίος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη φιλοσοφική σκέψη των αρχών του 5ου αιώνα.
Οι αποφθέγματά του καλύπτουν θέματα όπως η αξία της ζωής, η φύση του ανθρώπου, η εκπαίδευση και η ηθική, προσφέροντας πολύτιμες διδαχές για την ανθρώπινη συμπεριφορά και τις σχέσεις.
Μέσα από τη σοφία του, ο Πλούταρχος ενθαρρύνει την αναζήτηση της αλήθειας και την καλλιέργεια του νου, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ηθική και δικαιοσύνη στην κοινωνία.
Πιο αναλυτικά
Ήταν γιος του Νεστόριου και πατέρας της Ασκληπιγένειας και του Ιέριου.
Διετέλεσε σχολάρχης στην Ακαδημία Πλάτωνος και είχε επιδράσεις από τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη. Ο λόγος για τον Πλούταρχο, τον Έλληνα Νεοπλατωνικό φιλόσοφο που δίδαξε στην Αθήνα στις αρχές του 5ου αιώνα.
Επανεγκαθίδρυσε την Ακαδημία σε νεοπλατωνική κατεύθυνση και ανάμεσα στους μαθητές του συγκαταλέγονται ο Συριανός που τον διαδέχθηκε στη διεύθυνση της Ακαδημίας και ο Πρόκλος.
Βασική πηγή του ήταν ότι η μελέτη του Αριστοτέλη πρέπει να προηγηθεί για να γίνουν περισσότερο αντιληπτά κάποια θέματα. Η συνεισφορά του στο αριστοτελικό corpus μαζί με εκείνη του Αλεξάνδρου Αφροδισέα είναι από τις σημαντικότερες.
Πέθανε σε ηλικία 80 ετών και παρακάτω μπορείς να διαβάσεις τα 15 πιο διάσημα αποφθέγματά του.
- H αξία της ζωής κρίνεται από την ομορφιά της, όχι με το μήκος της.
- Ο έρωτας είναι όμοιος με το μεθύσι. Κάνει τους ανθρώπους θερμούς, εύθυμους και διαχυτικούς.
- Όπως το έδαφος, όσο και αν είναι γόνιμο, αδυνατεί να παράγει κάτι δίχως καλλιέργεια, έτσι και ο νους του ανθρώπου: δίχως την εκπαίδευση αδυνατεί να δώσει τους αναμενόμενους καρπούς.
- Η πολυλογία είναι μάστιγα συνδεόμενη στενά με μια δεύτερη μάστιγα, την περιέργεια, διότι οι φλύαροι άνθρωποι αρέσκονται στο να ακούν πολλά, για να έχουνε να λένε και πολλά.
- H επιδίωξη της ηδονής με κάθε τρόπο είναι ανοησία, αλλά το ίδιο και η με κάθε τρόπο αποφυγή της.
- Οι ανόητοι, παραβλέπουν τα χρήσιμα, ακόμη κι όταν βρίσκονται μπροστά τους.
- Όπως όσοι βαδίζουν στον ήλιο ακολουθούνται από τη σκιά τους, έτσι κι όσοι έχουν μεγάλη δόξα, ακολουθούνται από το φθόνο.
- Εγώ, από τη μεριά μου, αναρωτιέμαι από τι είδους αίσθημα, μυαλό ή λόγο κατεχόταν αυτός ο άνθρωπος που πρώτος μόλυνε το στόμα του με αίμα, και επέτρεψε στα χείλη του να αγγίξουν τη σάρκα ενός δολοφονημένου όντος. Που έστρωσε το τραπέζι του με τις κατακρεουργημένες μορφές των νεκρών σωμάτων, και ισχυρίστηκε ως καθημερινή τροφή και νόστιμα πιάτα αυτά που ήξερε πως ήταν όντα προικισμένα με κίνηση, με αντίληψη και με φωνή.
- Να συνηθίζουμε τα παιδιά να λέγουν την αλήθεια. Γιατί η ψευτιά είναι δουλοπρέπεια και δεν αξίζει να τη μιμούνται οι άνθρωποι
- Ο άνθρωπος δεν είναι απ’ τη φύση του άγριος ή αντικοινωνικός, αλλά γίνεται τέτοιος, παρά φύση, χρησιμοποιώντας την κακία. Και σ’ αυτή όμως την περίπτωση μπορεί να γίνει καλύτερος, αν αλλάξει περιβάλλον και ζωή, όπως τα άγρια θηρία που είναι απ’ τη φύση τους άγρια, χάνουν την αγριότητά τους αν με κατάλληλο τρόπο τα εξημερώσουμε.
- Ανάμεσα στα καλά της ζωής σου είναι και η ελπίδα της εκδίκησης.
- Ανάμεσα στους ανθρώπους, σπάνια βρίσκει κανείς την ανδρεία και τη φρόνηση, απ’ όλα δε τα αγαθά το πιο σπάνιο είναι η δικαιοσύνη.
- Δεν υπάρχει αγριότερο θηρίο απ’ τον άνθρωπο, όταν κατέχει δύναμη ίση με το πάθος του.
- Δεν υπάρχει πιο δύσκολο πράγμα από το να κατευθύνεις έναν άνθρωπο που ευημερεί, ενώ είναι απ’ τα πιο εύκολα πράγματα το να επιβληθείς σ’ έναν που ατύχησε.
- Είναι αισχρό να γίνεται κόλακας του λαού, για ν’ αποκτήσεις δύναμη. Αλλά μια εξουσία που θεμελιώνεται στον τρόμο, τη βία και την καταπίεση είναι συγχρόνως και αισχρότητα και αδικία.
