Οι αρχαιολόγοι που πραγματοποιούν υποβρύχιες ανασκαφές με τη βοήθεια ρομποτικής τεχνολογίας ανακάλυψαν έναν σφραγισμένο αμφορέα 1.100 ετών, προκαλώντας ενθουσιασμό στον κόσμο της αρχαιολογίας.

Με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Hakan Oniz, Πρόεδρο του Τμήματος Συντήρησης και Αποκατάστασης της Πολιτιστικής Κληρονομιάς στη Σχολή Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Akdeniz, μια ομάδα καταδύσεων 20 ατόμων εργάζεται σχολαστικά σε αυτό το πρωτοποριακό έργο.

Η ανασκαφή πραγματοποιείται στο πλαίσιο του έργου «Heritage for the Future » από το Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού , για λογαριασμό του Μουσείου της Αττάλειας.

Εστιάζοντας τις προσπάθειές τους κοντά στο νησί Besmi στα ανοικτά των ακτών του Κας, η ομάδα χρησιμοποίησε προηγμένα υποβρύχια ρομπότ για να πραγματοποιήσει ανασκαφές αρκετά μέτρα κάτω από την επιφάνεια. Σε βάθη περίπου 45-50 μέτρων, οι δύτες ανέσυραν με επιτυχία έναν σφραγισμένο αμφορέα από τα συντρίμμια ενός αρχαίου πλοίου, μια στιγμή που περιγράφεται ως συναρπαστική από την ομάδα.

Αντί να μεταφερθεί απευθείας στην ξηρά, ο αμφορέας υποβλήθηκε σε μια αρχική διαδικασία συντήρησης προτού μεταφερθεί στο Εργαστήριο Υποβρύχιας Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Akdeniz στο Kemer. Χρησιμοποιώντας μικροσκόπια και εξειδικευμένα μεγεθυντικά εργαλεία, οι ειδικοί εξέτασαν προσεκτικά το τεχνούργημα. Στη συνέχεια, ειδικοί από το Περιφερειακό Συμβούλιο Προστασίας της Αττάλειας και εργαστηριακοί συντηρητές άνοιξαν σχολαστικά τον σφραγισμένο αμφορέα για μια ώρα, χρησιμοποιώντας σμίλες, σφυριά και ευαίσθητα όργανα.

Καθώς η αρχαία σφραγίδα έσπασε, οι αρχαιολόγοι εξέτασαν με ανυπομονησία την υφή, το περιεχόμενο, ακόμη και το άρωμα του υλικού μέσα στον αμφορέα για να προσδιορίσουν τη φύση του. Έχουν συλλεχθεί δείγματα και τώρα βρίσκονται σε εξέλιξη λεπτομερείς επιστημονικές αναλύσεις για τον προσδιορισμό του περιεχομένου με βεβαιότητα.

Το άνοιγμα του αμφορέα και η προκαταρκτική εξέταση του περιεχομένου του τεκμηριώθηκαν αποκλειστικά από το πρακτορείο Anadolu.

Μιλώντας στο πρακτορείο Anadolu, ο επικεφαλής της ανασκαφής, αναπληρωτής καθηγητής Hakan Oniz, μοιράστηκε ότι το εμπορικό πλοίο πιθανότατα προερχόταν από την ακτή της Γάζας στην Παλαιστίνη και βυθίστηκε κατά τη διάρκεια μιας βίαιης καταιγίδας στη Μεσόγειο περίπου πριν από 1100 χρόνια.

Εκείνη την εποχή, η Γάζα ήταν σημαντικός εξαγωγέας ελαιολάδου και πιστεύεται ότι το κρασί μεταφέρθηκε και από την περιοχή Sarkoy-Gazikoy στο Tekirdag.

“Αυτό ήταν ένα εμπορικό πλοίο που επισκέφτηκε πολλά λιμάνια κατά τον ένατο και τον 10ο αιώνα, μια περίοδο που κυριαρχούσε η κυριαρχία των Αββασιδών. Αν και αμφορείς που πιστεύεται ότι μετέφεραν κρασί στο πλοίο, είναι απίθανο ο τοπικός παλαιστινιακός πληθυσμός να καταναλώνει κρασί εκείνη την εποχή. Αντίθετα, μπορεί να προοριζόταν ως δώρα για χριστιανούς προσκυνητές ή ταξιδιώτες που επισκέπτονταν τους Ιερούς Τόπους.

Ο Oniz τόνισε τη σπανιότητα του ευρήματος, δηλώνοντας: “Είναι απίστευτα σπάνιο να ανακαλυφθεί ένας αμφορέας του οποίου η σφραγίδα παρέμεινε ανέπαφη για περισσότερο από μια χιλιετία. Θα μπορούσε να περιέχει κουκούτσια ελιάς, ελαιόλαδο, κρασί ή ακόμα και σάλτσα ψαριού – αλλά μπορεί επίσης να είναι κάτι εντελώς απροσδόκητο. Το άνοιγμα του αμφορέα, ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακό”.

Η καθηγήτρια Meltem Asilturk Ersoy από το Τμήμα Επιστήμης και Μηχανικής Υλικών του Πανεπιστημίου Akdeniz σημείωσε ότι αυτή ήταν η πρώτη φορά που μελετούσε το διατηρημένο περιεχόμενο ενός σφραγισμένου αμφορέα.

Περιγράφοντας το εσωτερικό περιεχόμενο ως «λασπώδες δείγμα», η Ersoy πρόσθεσε, «Στόχος μας είναι να κατανοήσουμε τι έχει συμβεί μέσα σε πάνω από 1.100 χρόνια έκθεσης σε υποβρύχιες διακυμάνσεις πίεσης και θερμοκρασίας».

“Ένα μόνο τεστ δεν αρκεί. Χρειαζόμαστε πολλαπλές αναλύσεις για να επιβεβαιώσουμε τα ευρήματά μας, επομένως αυτή η διαδικασία θα είναι μακρά. Συνδυάζοντας τα αποτελέσματα της ανάλυσης με την ιστορική γνώση της εποχής, στοχεύουμε να προσφέρουμε σημαντικές γνώσεις στον κόσμο της επιστήμης και της αρχαιολογίας”, είπε η Ersoy.

Εν τω μεταξύ, ο Rabia Nur Akyuz, ο συντηρητής-συντηρητής που χειρίστηκε την αφαλάτωση και το άνοιγμα του αμφορέα, τόνισε τη λεπτή φύση της διαδικασίας. «Έπρεπε να διασφαλίσουμε ότι το τεχνούργημα παρέμενε υγρό ανά πάσα στιγμή για να αποτρέψουμε την ξήρανση των εξωτερικών εναποθέσεων», εξήγησε.

Δείτε ΦΩΤΟ ΕΔΩ