Η απόφαση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να αναστείλει τη στρατιωτική βοήθεια και την ανταλλαγή πληροφοριών θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει το πεδίο της μάχης, είτε παγώνοντας τις συγκρούσεις είτε δίνοντας στη Ρωσία ένα αποφασιστικό πλεονέκτημα.
Με τη βοήθεια της Ευρώπης, τόσο σε όπλα όσο και σε πληροφορίες, η Ουκρανία θα μπορούσε να συνεχίσει τη μάχη έως το καλοκαίρι χωρίς πρόσθετη αμερικανική υποστήριξη. Ωστόσο, η απώλεια ενός από τους σημαντικότερους συμμάχους της θα διευκολύνει τη Ρωσία να επιτεθεί στις ουκρανικές γραμμές άμυνας, όπως αναφέρουν αναλυτές στους New York Times.
«Παρά το μειονέκτημα σε πυρομαχικά και στρατεύματα, οι Ουκρανοί τα έχουν καταφέρει εξαιρετικά καλά στο να αποτρέψουν οποιαδήποτε ρωσική προέλαση», δήλωσε σε συνέντευξή του ο Σέθ Τζ. Τζόουνς, ανώτερος αντιπρόεδρος του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών (CSIS).
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ έχουν υποστηρίξει ότι η παύση της υποστήριξης θα μπορούσε να είναι σχετικά βραχύβια, εάν ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, υποχωρήσει στις απαιτήσεις του Λευκού Οίκου. Ο κ. Τραμπ, στην ομιλία του στο Κογκρέσο το βράδυ της Τρίτης, δήλωσε ότι εκτιμά το γεγονός πως ο κ. Ζελένσκι δήλωσε ότι ήταν έτοιμος να «καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».
Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ ασκεί τη μέγιστη δυνατή πίεση στην Ουκρανία, ενώ ασκεί συγκριτικά πολύ μικρότερη πίεση στον πρόεδρο της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, ή στον ρωσικό στρατό, ο οποίος συνεχίζει να επιτίθεται σε ουκρανικές πόλεις. Εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρηθούν εντελώς άδικος διαμεσολαβητής ειρήνης, η Ουκρανία θα μπορούσε να αναζητήσει τρόπους να συνεχίσει τη μάχη με την υποστήριξη της Ευρώπης.
Οι Ρώσοι εξακολουθούν να μην έχουν επιτύχει αεροπορική υπεροχή από τότε που εισέβαλαν στην Ουκρανία πριν από τρία χρόνια. Δεν έχουν μπορέσει να συντονίσουν αποτελεσματικά τις στρατιωτικές τους μονάδες σε κοινές επιχειρήσεις και έχουν υποστεί τόσες πολλές απώλειες, που ο Πούτιν έφερε 11.000 Βορειοκορεάτες στρατιώτες για να μειώσει την πίεση, σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές.
Αλλά αυτό έγινε πριν ο Τραμπ δείξει την υποστήριξή του στη Ρωσία.
«Η άμεση επίπτωση θα είναι στο ηθικό των στρατευμάτων — ενισχύοντας τους Ρώσους και αποθαρρύνοντας τους Ουκρανούς», δήλωσε ο ουκρανικής καταγωγής Αλεξάντερ Βίντμαν, πρώην αξιωματικός του αμερικανικού στρατού, ο οποίος υπηρέτησε στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ το 2019.
Η απόφαση του Τραμπ επηρεάζει δισεκατομμύρια δολάρια σε όπλα και πυρομαχικά που βρίσκονται στη διαδικασία αποστολής ή έχουν ήδη παραγγελθεί. Αναστέλλει τις παραδόσεις εξοπλισμού από τα αποθέματα του Πενταγώνου, καθώς και τη βοήθεια μέσω της Πρωτοβουλίας Ασφάλειας της Ουκρανίας, η οποία παρέχει κεφάλαια που το Κίεβο μπορεί να χρησιμοποιήσει για να αγοράσει νέο στρατιωτικό εξοπλισμό απευθείας από αμερικανικές αμυντικές εταιρείες.
Η Ουκρανία κινδυνεύει επίσης να χάσει προηγμένα όπλα, όπως βαλλιστικούς πυραύλους επιφανείας-επιφανείας, πυροβολικό μακρού βεληνεκούς, ανταλλακτικά, καθώς και συντήρηση και τεχνική υποστήριξη.
Ουσιαστικά, η παύση της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας θα σταματήσει την παράδοση αναχαιτιστικών πυραύλων για τα συστήματα αεράμυνας Patriot και NASAMS, τα οποία έχουν σώσει αμέτρητες ζωές προστατεύοντας τις ουκρανικές πόλεις από πυραυλικές επιθέσεις και επιθέσεις με drones.
Πώς η παύση της ανταλλαγής πληροφοριών επηρεάζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της Ουκρανίας
Η αναστολή της ανταλλαγής πληροφοριών θα στερήσει από την Ουκρανία τη δυνατότητα να στοχεύει τις ρωσικές δυνάμεις.
Όπως σημειώνει το BBC, η ακριβής σημασία των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών στον πόλεμο στην Ουκρανία και η ανταλλαγή πληροφοριών με το Κίεβο δεν έχουν, για προφανείς λόγους, αποκαλυφθεί ποτέ λεπτομερώς. Ωστόσο οι περισσότεροι αναλυτές συμφωνούν ότι εκτελούν δύο σημαντικές λειτουργίες: βοηθούν την Ουκρανία στον σχεδιασμό επιθετικών επιχειρήσεων εναντίον των ρωσικών δυνάμεων και παρέχουν στο Κίεβο κρίσιμες προειδοποιήσεις για τις απειλές από εισερχόμενα ρωσικά drones και πυραύλους.
Οι δορυφορικές πληροφορίες και οι υποκλοπές σημάτων δίνουν στις ουκρανικές δυνάμεις που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, μια εικόνα για τη θέση των ρωσικών δυνάμεων, τις κινήσεις τους και τις πιθανές προθέσεις τους. Χωρίς την αμερικανική υποστήριξη σε επίπεδο πληροφοριών, η Ουκρανία δεν θα μπορούσε να αξιοποιήσει τόσο αποτελεσματικά τα όπλα μεγάλου βεληνεκούς της Δύσης, όπως οι αμερικανικοί εκτοξευτές Himars ή οι πύραυλοι Stormshadow που παράγονται από Γαλλία και Βρετανία, σημειώνει το BBC.
Πέρα από τις στρατιωτικές εφαρμογές, η σταθερή ροή πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο που παρέχει η Ουάσινγκτον έχει προσφέρει στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, στις κρίσιμες εθνικές υποδομές και στον άμαχο πληθυσμό μία πολύτιμη προειδοποίηση για επερχόμενες απειλές.
Οι σειρήνες αεροπορικού συναγερμού και οι ειδοποιήσεις στα κινητά τηλέφωνα στην Ουκρανία βασίζονται, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό, στα δεδομένα έγκαιρης προειδοποίησης που παρέχουν οι αμερικανικοί δορυφόροι, οι οποίοι μπορούν να ανιχνεύσουν εκτοξεύσεις αεροσκαφών και πυραύλων βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος.
Η Ευρώπη, και ιδιαίτερα η Γαλλία και η Βρετανία, παρέχει στην Ουκρανία δορυφορικές εικόνες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον εντοπισμό ρωσικών στόχων στο πεδίο της μάχης. Ωστόσο, οι ευρωπαϊκοί δορυφόροι δεν έχουν επικεντρωθεί τόσο στις ρωσικές στρατιωτικές κινήσεις όσο οι αμερικανικοί κατασκοπευτικοί δορυφόροι.
Οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή στην ανταλλαγή πληροφοριών θα μπορούσε να έχει καταστροφικές συνέπειες στην ικανότητα της Ουκρανίας να αμυνθεί, ειδικά από τη στιγμή που η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη αποφασίσει να αναστείλει τη ζωτικής σημασίας στρατιωτική βοήθεια.
Τι θέλει να πετύχει ο Τραμπ
Σύμφωνα με αξιωματούχους της κυβέρνησης Τραμπ, η αναστολή της βοήθειας έχει σκοπό να πιέσει τον κ. Ζελένσκι να υπογράψει μια συμφωνία που θα επιτρέπει σε αμερικανικές εταιρείες να έχουν πρόσβαση σε ουκρανικά ορυκτά. «Εάν συνάψει μια τέτοια συμφωνία, η ανταλλαγή πληροφοριών θα συνεχιστεί και ο στρατιωτικός εξοπλισμός που είχε ήδη εγκριθεί από την κυβέρνηση Μπάιντεν θα αρχίσει να αποστέλλεται ξανά» δήλωσε αξιωματούχος της διοίκησης Τραμπ
Το πόση νέα στρατιωτική βοήθεια θα ήταν διατεθειμένος να παράσχει ο κ. Τραμπ δεν είναι σαφές.
Οι ρωσικές δυνάμεις προσπαθούν να ανακτήσουν περισσότερα εδάφη στην περιοχή Κουρσκ της Ρωσίας, τα οποία κατέλαβε η Ουκρανία πέρυσι, και προετοιμάζονται για περισσότερες μάχες κατά μήκος των κύριων μετώπων στην ανατολική περιοχή του Ντονμπάς στην Ουκρανία. «Ανασυγκροτούνται επί τόπου και προσπαθούν να επιδιορθώσουν ορισμένες ζημιές από την περσινή φθινοπωρινή επίθεση», δήλωσε η Ντάρα Μασικό, ειδική σε θέματα ρωσικού στρατού στο Carnegie Endowment for International Peace. «Θα περίμενα μια νέα επίθεση να ξεκινήσει πιθανότατα μέχρι τον Μάιο».
Οι συνέπειες της αναστολής της στρατιωτικής βοήθειας στην Ουκρανία
Αν η διακοπή στις παραδόσεις όπλων παραταθεί πέρα από τις αρχές του καλοκαιριού, η Ουκρανία θα χάσει την προμήθεια ορισμένων προηγμένων όπλων, συμπεριλαμβανομένων προηγμένων συστημάτων αεράμυνας, βαλλιστικών πυραύλων εδάφους-εδάφους, συστημάτων πλοήγησης και πυραυλικού πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς.
Μια παρατεταμένη έλλειψη αυτών των όπλων θα έβλαπτε την ικανότητα της Ουκρανίας να πλήττει στόχους μεγάλης εμβέλειας και θα μπορούσε να καταστήσει τις ουκρανικές πόλεις και τα στρατεύματα πιο ευάλωτα σε επιθέσεις με πυραύλους, ρουκέτες και με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει στείλει κάποια από τα όπλα που η κυβέρνηση Μπάιντεν είχε υποσχεθεί στην Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων «εκατοντάδων καθοδηγούμενων ρουκετών πολλαπλής εκτόξευσης (GMLRS), αντιαρματικών όπλων και χιλιάδων οβίδων πυροβολικού», ανέφερε το Πεντάγωνο τη Δευτέρα.
Σύμφωνα με την οδηγία του κ. Τραμπ, αυτές οι παραδόσεις θα σταματούσαν, τουλάχιστον μέχρι ο πρόεδρος να κρίνει ότι η Ουκρανία έχει αποδείξει καλή τη πίστει δέσμευση στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία, δήλωσε υψηλόβαθμος αξιωματούχος της κυβέρνησης.
Η Ουκρανία έχει ενισχύσει τη δική της παραγωγή όπλων
Ωστόσο, «η φύση των οπλικών συστημάτων που χρησιμοποιούν σήμερα οι Ουκρανοί είναι διαφορετική από εκείνα στα οποία βασίζονταν σε μεγάλο βαθμό τους πρώτους μήνες του πολέμου», δήλωσε ο Τζορτζ Μπάρος, ειδικός σε θέματα Ρωσίας στο Ινστιτούτο Μελέτης του Πολέμου.
«Η ουκρανική αμυντική βιομηχανική βάση έχει αναπτυχθεί σημαντικά και μπορεί να παράγει μεγάλο μέρος του εξοπλισμού που χρειάζονται» συμπλήρωσε
Στην πραγματικότητα, τις τελευταίες εβδομάδες ο ρυθμός των ρωσικών επιθέσεων έχει επιβραδυνθεί σε ορισμένα από τα πιο θερμά σημεία του μετώπου, και τα ρωσικά στρατεύματα «υπέστησαν βαριές απώλειες κατά τις επιθετικές τους ενέργειες», δήλωσε σε συνέντευξη ο συνταγματάρχης Ολεξίι Χιλτσένκο, διοικητής ουκρανικής ταξιαρχίας στην ανατολική Ουκρανία.
«Οι επιθέσεις που προηγουμένως περιλάμβαναν 10 έως 15 στρατιώτες έχουν πλέον μειωθεί σε μικρές ομάδες έως και πέντε στρατιωτών», ανέφερε.
Ο Τζορτζ Μπάρος δήλωσε ότι οι περισσότερες απώλειες που επιφέρουν τα ουκρανικά στρατεύματα στη Ρωσία προέρχονται από αυτοσχέδια drones και άλλα όπλα που παράγονται στην Ουκρανία. «Δεν είναι λοιπόν σαν να πρόκειται οι Ουκρανοί στην πρώτη γραμμή να ξεμείνουν αμέσως από τα πιο βασικά τους εργαλεία», είπε.
Ωστόσο, αυτό από το οποίο η Ουκρανία θα ξεμείνει, σύμφωνα με τον ίδιο και άλλους ειδικούς, είναι οι πύραυλοι αναχαίτισης για τα συστήματα Patriot, τα οποία έχουν ενισχύσει την αεράμυνα της χώρας.
Οι ευρωπαϊκές χώρες διαθέτουν πυραύλους αναχαίτισης Patriot, αλλά θα έπρεπε να θυσιάσουν μέρος της δικής τους αεράμυνας. Αυτό θα ήταν μια δύσκολη απόφαση, ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ δεν μπορούν πλέον να θεωρούν δεδομένο ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα τους υπερασπιστούν σε περίπτωση επίθεσης.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν δηλώσει ότι θα συνεδριάσουν στις Βρυξέλλες την Πέμπτη με δύο βασικά θέματα στην ατζέντα: πώς να στηρίξουν την Ουκρανία και πώς να ενισχύσουν τις δικές τους στρατιωτικές ικανότητες.
Δεν είναι ξεκάθαρο αν η Starlink επηρεάζεται από την παύση που ανακοίνωσε ο Τραμπ. Η Starlink, που λειτουργεί από την εταιρεία SpaceX του Έλον Μασκ, έχει διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στον ουκρανικό στρατό από τις πρώτες ημέρες του πολέμου, επιτρέποντας στους στρατιώτες να επικοινωνούν και να ανταλλάσσουν πληροφορίες χωρίς να χρειάζεται να βασίζονται σε μηνύματα κειμένου μέσω δικτύων κινητής τηλεφωνίας, τα οποία μπορούν να υποκλαπούν πιο εύκολα.
«Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τι σημαίνουν η παύση της βοήθειας και η ανταλλαγής πληροφοριών για την εξέλιξη του πολέμου»
Κατά τη διάρκεια μιας τεταμένης συνάντησης στο Οβάλ Γραφείο την περασμένη εβδομάδα, ο κ. Τραμπ είπε στον κ. Ζελένσκι ότι η θέση του δεν είναι ισχυρή.
Ωστόσο, κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τι σημαίνει αυτή η παύση της βοήθειας και της ανταλλαγής πληροφοριών για την εξέλιξη του πολέμου, δήλωσαν στρατιωτικοί αξιωματούχοι.
«Το να λέει κανείς ότι οι Ουκρανοί “δεν κρατούν διαπραγματευτικό χαρτί” δείχνει, κατά την άποψή μου, ότι οι άνθρωποι γύρω από τον πρόεδρο των ΗΠΑ δεν κατανοούν πραγματικά τη φύση του πολέμου ή γιατί άνδρες και γυναίκες είναι διατεθειμένοι να πολεμήσουν, ακόμα κι αν είναι λιγότεροι σε αριθμό», δήλωσε ο Φρέντερικ Μπ. Χότζες, απόστρατος αντιστράτηγος και πρώην επικεφαλής των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη.
Η Ουκρανία θα μπορούσε να νικήσει ή, τουλάχιστον, να βρεθεί σε πολύ καλύτερη θέση, εάν οι Ευρωπαίοι παρέχουν την υποστήριξη «που είναι ικανοί να προσφέρουν», ανέφερε. «Και θα το έχουν καταφέρει χωρίς τις ΗΠΑ. Το αποτέλεσμα θα είναι η απώλεια αξιοπιστίας και επιρροής.»
Το εναλλακτικό σενάριο – όπου η Ρωσία επικρατεί στην Ουκρανία – θα μπορούσε να είναι ακόμη πιο δυσοίωνο για τη διοίκηση Τραμπ, σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές. Μια ρωσική νίκη θα μπορούσε να ενθαρρύνει τις επεκτατικές βλέψεις του Πούτιν, οδηγώντας τελικά σε έναν μεγάλο πόλεμο στην Ευρώπη.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπάθησαν στο παρελθόν να μείνουν εκτός των πολέμων μεταξύ μεγάλων δυνάμεων στην Ευρώπη, αλλά δεν τα κατάφεραν» καταλήγει ο Σέθ Τζ. Τζόουνς.
