Στη γεωπολιτική σκακιέρα της Μέσης Ανατολής, μετά την έναρξη του πολέμου κατά του Ιράν από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, το «πιόνι» της Ρωσίας φαινόταν πως παρέμεινε ακίνητο. Ωστόσο, δημοσίευμα της Washington Post αποκαλύπτει ότι η Μόσχα παρεμβαίνει ενεργά στο πλευρό της Τεχεράνης, προσφέροντας την προηγμένη κατασκοπευτική της ισχύ για την πλήξη αμερικανικών στόχων.
Σύμφωνα με τρεις αξιωματούχους που έχουν γνώση των σχετικών αναφορών των μυστικών υπηρεσιών, η Ρωσία παρέχει στο Ιράν πληροφορίες στοχοποίησης για επιθέσεις εναντίον των αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή.
Αυτό αποτελεί την πρώτη ουσιαστική ένδειξη ότι ένας ακόμη μεγάλος αντίπαλος των ΗΠΑ συμμετέχει -έστω και έμμεσα- στον πόλεμο.
Η ρωσική βοήθεια αυτή, η οποία δεν είχε αναφερθεί τις προηγούμενες ημέρες, σηματοδοτεί ότι η ραγδαία επεκτεινόμενη σύγκρουση περιλαμβάνει πλέον έναν από τους κυριότερους πυρηνικούς ανταγωνιστές των ΗΠΑ, με κορυφαίες δυνατότητες συλλογής πληροφοριών.
Η ρωσική εμπλοκή
Από την έναρξη του πολέμου το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου, η Ρωσία φέρεται να έχει διαβιβάσει στο Ιράν τις τοποθεσίες αμερικανικών στρατιωτικών μέσων, συμπεριλαμβανομένων πολεμικών πλοίων και αεροσκαφών.
Ένας από τους ανθρώπους που γνωρίζουν το ζήτημα, δήλωσε χαρακτηριστικά στην Post: «Φαίνεται πως πρόκειται για μια αρκετά ολοκληρωμένη προσπάθεια».
Η ρωσική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον δεν ανταποκρίθηκε σε αίτημα για σχολιασμό. Η Μόσχα έχει ζητήσει δημόσια τον τερματισμό του πολέμου, τον οποίο χαρακτήρισε ως μια «απρόκλητη πράξη ένοπλης επιθετικότητας».
Η έκταση της ρωσικής βοήθειας παραμένει εν μέρει ασαφής, ωστόσο η ανάγκη του Ιράν για τέτοια δεδομένα είναι επιτακτική, καθώς η δική του ικανότητα εντοπισμού των αμερικανικών δυνάμεων έχει υποβαθμιστεί σε λιγότερο από μία εβδομάδα εχθροπραξιών.
Το κόστος στο πεδίο και η ιρανική κατάρρευση
Έξι Αμερικανοί στρατιώτες σκοτώθηκαν την Κυριακή στο Κουβέιτ από επίθεση ιρανικού drone, ενώ η Τεχεράνη έχει εκτοξεύσει χιλιάδες drones αυτοκτονίας και εκατοντάδες πυραύλους κατά αμερικανικών θέσεων, πρεσβειών και άλλων στόχων.
Μάλιστα, τις τελευταίες ημέρες επλήγη επίσης ο σταθμός της CIA που βρίσκεται στην πρεσβεία των ΗΠΑ στο Ριάντ της Σαουδικής Αραβίας.
Την ίδια στιγμή, η κοινή επιχείρηση ΗΠΑ-Ισραήλ έχει πλήξει περισσότερους από 2.000 ιρανικούς στόχους.
Σχολιάζοντας την κατάσταση του Ιράν, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, δήλωσε: «Το ιρανικό καθεστώς συνθλίβεται ολοκληρωτικά. Τα αντίποινα με βαλλιστικούς πυραύλους μειώνονται καθημερινά, το ναυτικό τους εξαλείφεται, η παραγωγική τους ικανότητα κατεδαφίζεται και οι πληρεξούσιοί τους μετά βίας προβάλλουν αντίσταση».
Παρά την υποβάθμιση του ρόλου της Ρωσίας και της Κίνας από τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος ανέφερε πως «δεν είναι πραγματικά ένας παράγοντας εδώ», οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η ανταλλαγή πληροφοριών εξηγεί την ακρίβεια των ιρανικών πληγμάτων.
Τόσο η CIA όσο και το Πεντάγωνο αρνήθηκαν να σχολιάσουν το ζήτημα.
Η τεχνολογική υπεροχή της Μόσχας στην υπηρεσία της Τεχεράνης
Η Ντάρα Μάσικοτ, ειδικός στον ρωσικό στρατό στο Ίδρυμα Κάρνεγκι για τη Διεθνή Ειρήνη, σημειώνει πως το Ιράν πραγματοποιεί «πολύ ακριβή πλήγματα σε ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης ή ραντάρ πέρα από τον ορίζοντα. Το κάνουν με πολύ στοχευμένο τρόπο. Στοχεύουν τη διοίκηση και τον έλεγχο».
Δεδομένου ότι το Ιράν δεν διαθέτει δικό του δίκτυο δορυφόρων, οι ρωσικές δυνατότητες στο διάστημα είναι πολύτιμες.
Παράλληλα, η Νικόλ Γκραζέφσκι από το Χάρβαρντ παρατηρεί ένα υψηλό επίπεδο «εξειδίκευσης» στις ιρανικές επιθέσεις, τονίζοντας ότι «διαπερνούν τις αεράμυνες».
Η αντεκδίκηση και η Ουκρανία
Αυτή η ρωσική υποστήριξη ερμηνεύεται από ορισμένους ως μια μορφή αντεκδίκησης για τη βοήθεια των ΗΠΑ στην Ουκρανία.
Όπως ανέφερε ένας αξιωματούχος: «Οι Ρώσοι γνωρίζουν παραπάνω από καλά τη βοήθεια που δίνουμε στους Ουκρανούς. Νομίζω ότι ήταν πολύ χαρούμενοι που προσπάθησαν να πάρουν κάποια εκδίκηση».
Αν και η ποιότητα της ρωσικής συλλογής πληροφοριών υπολείπεται της αμερικανικής, παραμένει μεταξύ των κορυφαίων στον κόσμο.
Το Κρεμλίνο φαίνεται να βλέπει πλεονεκτήματα σε έναν παρατεταμένο πόλεμο, όπως τα υψηλότερα έσοδα από το πετρέλαιο και τον αποπροσανατολισμό της Δύσης.
Στρατηγικές προτεραιότητες
Ωστόσο, η στρατηγική προτεραιότητα της Μόσχας παραμένει το ουκρανικό μέτωπο.
Όπως έγινε στη Συρία στα τέλη του 2024, με την ανατροπή του Μπασάρ αλ-Άσαντ, αλλά και στη Βενεζουέλα φέτος τον Ιανουάριο, με τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο, η Μόσχα κινδυνεύει να χάσει τη φιλορωσική κυβέρνηση του Ιράν, μετά τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη του, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Παρ’ όλα αυτά, τηρεί μια προσεκτική στάση.
Η Μάσικοτ καταλήγει πως το Κρεμλίνο «θεωρεί σε μεγάλο βαθμό ότι αυτό δεν είναι δικό του πρόβλημα και δικός του πόλεμος. Από την άποψη του στρατηγικού υπολογισμού, η Ουκρανία εξακολουθεί να είναι με διαφορά η νούμερο ένα προτεραιότητα».
