Ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει να συστήσει ένα «Συμβούλιο Ειρήνης», το οποίο θα ελέγχεται από εκείνον και θα έχει ως στόχο την επίλυση συγκρούσεων σε όλο τον κόσμο, ανταγωνιζόμενο τον ΟΗΕ. Σύμφωνα με το καταστατικό του που περιήλθε στην κατοχή του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP), η κυβέρνηση του Αμερικανού Προέδρου ζήτησε από διάφορες χώρες το ποσό του 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων για μια μόνιμη θέση στο «Συμβούλιο Ειρήνης» (Board of Peace).
Τι είναι «Συμβούλιο Ειρήνης»;
Ο Λευκός Οίκος είχε ανακοινώσει στο πλαίσιο της συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας τη σύσταση ενός Συμβουλίου Ειρήνης. Από το Σαββατοκύριακο πολλές χώρες άρχισαν να ανακοινώνουν ότι έλαβαν πρόσκληση να συμμετέχουν σε αυτό το Συμβούλιο, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Γαλλία και ο Καναδάς. Αλλά πέρα από τους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ, και άλλες χώρες, όπως η Ρωσία, έχουν λάβει σχετική πρόσκληση.
Το προσχέδιο της «χάρτας» του Συμβουλίου αποκαλύπτει όμως ότι αυτό επιδιώκει να έχει περισσότερες και ευρύτερες αρμοδιότητες και αποστολή πέραν της Γάζας και μοιάζει να προωθείται ως αντικαταστάτης του ΟΗΕ.
«Το Συμβούλιο της Ειρήνης είναι ένας διεθνής οργανισμός που έχει στόχο την προώθηση της σταθερότητας, την αποκατάσταση της αξιόπιστης και νόμιμης διακυβέρνησης και την εγγύηση της διαρκούς ειρήνης σε όλες τις περιοχές που πλήττονται ή απειλούνται από συγκρούσεις», αναφέρεται στον πρόλογο του κειμένου που εστάλη στις χώρες οι οποίες έλαβαν πρόσκληση για να μετάσχουν στο Συμβούλιο.
Το κείμενο των οκτώ σελίδων επικρίνει εξαρχής «τις προσεγγίσεις και τους θεσμούς που πολύ συχνά έχουν αποτύχει», μια ξεκάθαρη αναφορά στον ΟΗΕ, και ζητεί να βρεθεί «το θάρρος» οι χώρες να απομακρυνθούν από αυτούς. Παράλληλα υπογραμμίζει «την ανάγκη για έναν πιο ευέλικτο και αποτελεσματικό διεθνή οργανισμό ειρήνης».
Οι εξουσίες του προέδρου
Ο Τραμπ θα είναι «ο πρώτος πρόεδρος του Συμβουλίου Ειρήνης», οι εξουσίες του οποίου θα είναι ευρείες: μόνο εκείνος έχει την αρμοδιότητα να «προσκαλεί» άλλους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων να ενταχθούν στο Συμβούλιο και μπορεί να ανακαλεί τη συμμετοχή τους, εκτός εάν υπάρξει βέτο το οποίο θα στηρίξει «η πλειοψηφία δύο τρίτων των κρατών-μελών».
Επίσης, η προεδρία του μοιάζει να είναι εφ’ όρου ζωής. Μπορεί να «ορίσει έναν διάδοχο» «ανά πάσα στιγμή» και δεν μπορεί να αντικατασταθεί παρά μόνο αν «παραιτηθεί αυτοβούλως» ή αν κριθεί «ανίκανος» από το σύνολο «του εκτελεστικού συμβουλίου» του οργανισμού, το οποίο συγκροτεί ο ίδιος.
Αν και οι αποφάσεις λαμβάνονται «από την πλειοψηφία των κρατών μελών», το κάθε ένα από τα οποία έχει «μία ψήφο», στη συνέχεια «υποβάλλονται στην έγκριση του προέδρου», κάτι που στην πράξη σημαίνει ότι ο Τραμπ διαθέτει δικαίωμα βέτο, ενώ έχει και τον έλεγχο της ημερήσιας διάταξης.
Το κόστος
«Κάθε κράτος-μέλος έχει θητεία μέγιστης διάρκειας τριών ετών από την έναρξη της ισχύος του παρόντος καταστατικού, η οποία μπορεί να ανανεωθεί από τον πρόεδρο. Αυτή η τριετής θητεία δεν ισχύει για τα κράτη μέλη που θα καταβάλουν περισσότερο από ένα δισεκατομμύριο δολάρια μετρητά στο Συμβούλιο Ειρήνης κατά το πρώτο έτος από την έναρξη της ισχύος της Χάρτας», προσθέτει το κείμενο, χωρίς να δίνει άλλες διευκρινίσεις.
Σύμφωνα με τη «χάρτα» του Συμβουλίου Ειρήνης, αυτή «θα τεθεί σε ισχύ» όταν την υπογράψουν «τρία κράτη».
Οι χώρες που έχουν προσκληθεί
Ο Λευκός Οίκος δεν έχει δώσει στη δημοσιότητα τον κατάλογο με τις χώρες που έχουν προσκληθεί να συμμετέχουν στο Συμβούλιο Ειρήνης. Πολλές πρωτεύουσες ανακοίνωσαν ότι έχουν λάβει πρόσκληση, χωρίς ωστόσο όλες να διευκρινίζουν αν σκοπεύουν να την αποδεχθούν ή όχι. Εξάλλου χθες ο Τραμπ επιβεβαίωσε ότι προσκάλεσε τον Ρώσο ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Η Γαλλία «δεν μπορεί να δώσει συνέχεια» σε αυτό το στάδιο, δήλωσε το βράδυ ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό, ενώ η γερμανική κυβέρνηση εκτίμησε ότι πρέπει «να συντονιστεί» με τους εταίρους της. Απαντώντας στην άρνηση του Παρισιού, ο Τραμπ απείλησε να επιβάλει δασμούς 200% στα γαλλικά κρασιά και τις σαμπάνιες.
Μεταξύ των άλλων χωρών που έχουν λάβει πρόσκληση είναι η Ελλάδα, η Ιταλία, η Ουγγαρία, η Αλβανία, η Αργεντινή, η Βραζιλία, η Παραγουάη, η Αίγυπτος, η Ιορδανία, η Σλοβενία, η Πολωνία, η Τουρκία, η Ινδία, Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επίσης προσεκλήθη, αλλά δεν έχει απαντήσει, δήλωσε εκπρόσωπός της.
Ο βασιλιάς του Μαρόκου θα συμμετέχει στο Συμβούλιο Ειρήνης ως «ιδρυτικό μέλος».
