Ένα από τα πιο κοντινά πλανητικά νεφελώματα στη Γη, το Νεφέλωμα Έλικας (Helix) έχει γίνει ένα από τα αγαπημένα των αστρονόμων που χρησιμοποιούν επίγεια και διαστημικά τηλεσκόπια για να μελετήσουν λεπτομερώς τις τελευταίες στιγμές ενός ετοιμοθάνατου άστρου. Το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb της NASA/ESA/CSA έκανε ζουμ προσφέροντας την πιο καθαρή υπέρυθρη εικόνα μέχρι σήμερα.
Στην υψηλής ανάλυσης φωτογραφία του Webb, η δομή του αερίου που αποβάλλεται από ένα ετοιμοθάνατο αστέρι εστιάζει πλήρως. Η εικόνα είναι κάτι περισσότερο από απλώς εντυπωσιακή, αποκαλύπτει πώς τα αστέρια ανακυκλώνουν το υλικό τους πίσω στο σύμπαν, σπέρνοντας μελλοντικές γενιές αστεριών και πλανητών.
Στην εικόνα από την κάμερα NIRCam (Κάμερα Εγγύς Υπέρυθρης Ακτίνας) του Webb, πυλώνες που μοιάζουν με κομήτες με μεγάλες ουρές χαράσσουν την περιφέρεια της εσωτερικής περιοχής ενός διαστελλόμενου κελύφους αερίου. Εδώ, φουσκωτοί άνεμοι θερμού αερίου από το ετοιμοθάνατο αστέρι συγκρούονται με ψυχρότερα κελύφη σκόνης και αερίου που αποβλήθηκαν νωρίτερα στη ζωή του, σμιλεύοντας την αξιοσημείωτη δομή του νεφελώματος. Αυτό συμβαίνει όταν ένα ελαφρύτερο, ταχύτερα κινούμενο υλικό σπρώχνει ένα βαρύτερο, πιο αργά κινούμενο, όπως το λάδι που προσπαθεί να περάσει μέσα από το νερό.
Το εμβληματικό Νεφέλωμα Έλικας έχει απεικονιστεί από πολλά επίγεια και διαστημικά αστεροσκοπεία κατά τη διάρκεια σχεδόν δύο αιώνων από τότε που ανακαλύφθηκε. Η εγγύς υπέρυθρη θέα του στόχου από τον Webb φέρνει αυτούς τους κόμβους στο προσκήνιο σε σύγκριση με την αιθέρια εικόνα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA/ESA . Επιπλέον, η νέα εγγύς υπέρυθρη εικόνα δείχνει την έντονη μετάβαση από το πιο καυτό αέριο στο πιο κρύο αέριο καθώς το κέλυφος διαστέλλεται από τον κεντρικό λευκό νάνο.
Αυτός ο φλεγόμενος λευκός νάνος, ο πυρήνας που έχει απομείνει από το ετοιμοθάνατο άστρο, βρίσκεται ακριβώς στην καρδιά του νεφελώματος, έξω από το πλαίσιο της εικόνας Webb. Η έντονη ακτινοβολία του φωτίζει το περιβάλλον αέριο, δημιουργώντας ένα ουράνιο τόξο χαρακτηριστικών: θερμό ιονισμένο αέριο κοντά στο κέντρο (το πάνω μέρος της εικόνας Webb), ψυχρότερο μοριακό υδρογόνο πιο μακριά και προστατευτικές τσέπες όπου πιο σύνθετα μόρια μπορούν να αρχίσουν να σχηματίζονται μέσα σε σύννεφα σκόνης. Αυτή η αλληλεπίδραση είναι ζωτικής σημασίας, καθώς αποτελεί την πρώτη ύλη από την οποία μπορεί κάποια μέρα να σχηματιστούν νέοι πλανήτες σε άλλα αστρικά συστήματα.
Στην εικόνα του Νεφελώματος Έλικας από τον Webb, το χρώμα αντιπροσωπεύει αυτή τη θερμοκρασία και τη χημεία. Μια πινελιά μπλε απόχρωσης σηματοδοτεί το πιο καυτό αέριο σε αυτό το πεδίο, που ενεργοποιείται από την έντονη υπεριώδη ακτινοβολία. Πιο έξω, το αέριο ψύχεται στις κίτρινες περιοχές όπου τα άτομα υδρογόνου ενώνονται σε μόρια. Στις εξωτερικές άκρες, οι κοκκινωπές αποχρώσεις εντοπίζουν το πιο κρύο υλικό, όπου το αέριο αρχίζει να αραιώνει και η σκόνη μπορεί να πάρει σχήμα. Μαζί, τα χρώματα δείχνουν την τελευταία πνοή του αστεριού να μεταμορφώνεται σε πρώτες ύλες για νέους κόσμους, προσθέτοντας στον πλούτο των γνώσεων που αποκτήθηκαν από τον Webb σχετικά με την προέλευση των πλανητών.
Το Νεφέλωμα Έλικας βρίσκεται 650 έτη φωτός μακριά από τη Γη και παραμένει ένα από τα αγαπημένα σημεία των αστρονόμων λόγω της κοντινής απόστασής του από τη Γη και της εντυπωσιακής εμφάνισής του.
