Αντιμέτωπη με μια σειρά προκλήσεων η Συρία, μετά τη πτώση του Άσαντ. Η μετάβαση της εξουσίας στο επίκεντρο της επόμενης ημέρας. Ο Μοχάμεντ αλ Μπασίρ διορίστηκε υπηρεσιακός πρωθυπουργός μιας μεταβατικής συριακής κυβέρνησης μέχρι την 1η Μαρτίου 2025, ανακοίνωσε ο ίδιος σε τηλεοπτικό διάγγελμα. Ο αλ Μπασίρ ήταν επικεφαλής της λεγόμενης Κυβέρνησης Σωτηρίας του Ιντλίμπ που είχαν εγκαταστήσει αντάρτες στις περιοχές της βορειοδυτικής Συρίας. Κατάλογο με τα ονόματα ανώτερων αξιωματούχων που εμπλέκονται στον βασανισμό του συριακού λαού ανακοίνωσε ότι θα δώσει στη δημοσιότητα ο ηγέτης των ισλαμιστών ανταρτών, παρέχοντας ανταμοιβές σε όποιον δώσει πληροφορίες. Εντωμεταξύ, το Ισραήλ διαψεύδει ότι ισραηλινά άρματα μάχης βρίσκονται κοντά στη Δαμασκό, όπως ανέφεραν νωρίτερα συριακές πηγές ασφαλείας που επικαλείται το Ρόιτερς. Είχε προηγηθεί ολονύκτιο ισραηλινό σφυροκόπημα εναντίον στρατιωτικών εγκαταστάσεων της Συρίας.

Είκοσι πέντε χιλιόμετρα από τη Δαμασκό βρίσκονται οι ισραηλινές δυνάμεις, αναφέρουν συριακές πηγές ασφαλείας. Υποστηρίζουν ότι τα ισραηλινά στρατεύματα έχουν φθάσει στην πόλη Κατάνα, που βρίσκεται δέκα χιλιόμετρα μέσα στο συριακό έδαφος. Το Ισραήλ το διαψεύδει και κάνει λόγο για προσωρινή επιχείρηση στην ουδέτερη ζώνη στον νότο, την ώρα που ο Ισραηλινός πρωθυπουργός διατείνεται ότι τα υψίπεδα του Γκολάν θα παραμείνουν για πάντα υπό τον ισραηλινό έλεγχο. Για εκατοντάδες ισραηλινά πλήγματα σε σημαντικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις της Συρίας, μιλάει το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Την ίδια ώρα, λίστα αξιωματούχων του Άσαντ που εμπλέκονται σε βασανιστήρια του συριακού λαού ανακοίνωσε ότι θα δώσει στη δημοσιότητα ο ηγέτης των ισλαμιστών ανταρτών, υποσχόμενος αμοιβή σε όποιον δώσει σχετικές πληροφορίες, λίγες ώρες μετά τις συνομιλίες του με τον απερχόμενο πρωθυπουργό για τη μεταβίβαση της εξουσίας. Στη συνάντηση αυτή συμφωνήθηκε ο σχηματισμός κυβέρνησης σωτηρίας υπό την ηγεσία των ανταρτών που εδρεύει στη βορειοδυτική Συρία.

Κι ενώ συγγενείς κρατουμένων εξακολουθούν να αναζητούν συγγενείς τους στη φυλακή Σεντνιάγια, οι αντάρτες υποστηρίζουν ότι έχουν εντοπίσει δεκάδες σορούς με σημάδια βασανισμού σε νοσοκομείο στη Δαμασκό.

Την ίδια ώρα, την ικανοποίησή του για την πτώση του καθεστώτος Ασαντ εξέφρασε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, πλέκοντας το εγκώμιο της συριακής αντιπολίτευσης, ενώ ζήτησε να προστατευτεί η εδαφική ακεραιότητα της Συρίας.

Ο Τούρκος πρόεδρος ανακοίνωσε το άνοιγμα μίας επιπλέον συνοριακής διάβασης για τη διευκόλυνση της επιστροφής των Σύρων προσφύγων.

Αυξάνονται οι αντιδράσεις για τις ισραηλινές επιχειρήσεις στο συριακό έδαφος

Στο μεταξύ υπήρξε έντονη αντίδραση από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών που καταδικάζει, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, την προέλαση ισραηλινών δυνάμεων στο συριακό έδαφος και κατηγορεί το Ισραήλ ότι επιδεικνύει κατοχική νοοτροπία σε μια ευαίσθητη περίοδο που αναδύεται η δυνατότητα ειρήνης στη χώρα. Αντίδραση και από το Κατάρ, που χαρακτήρισε απαράδεκτη τη στάση αυτή των ισραηλινών δυνάμεων.

Είχαμε όμως και έκκληση από τον ειδικό απεσταλμένο του ΟΗΕ για τη Συρία, ο οποίος ανέφερε χαρακτηριστικά ότι το Ισραήλ πρέπει να σταματήσει τις αεροπορικές επιδρομές και τις στρατιωτικές επιχειρήσεις που παραβιάζουν τη συμφωνία του 1974.

Σημαντική εξέλιξη το γεγονός ότι κατέληξαν στην ανάδειξη του Μοχάμεντ αλ Μπασίρ στη μεταβατική ηγεσία της Συρίας μέχρι τον Μάρτιο του 2025. Είναι ένας άνθρωπος ο οποίος ήταν επικεφαλής της Κυβέρνησης Σωτηρίας με έδρα το Ιντλίμπ.
Είναι ένας άνθρωπος που, όπως λένε, χαίρει εμπιστοσύνης.

Είναι ένα οικείο πρόσωπο, το οποίο θα μπορούσε να παίξει έναν κομβικό ρόλο και να ενώσει όλες τις δυνάμεις, όλες τις πλευρές σε αυτή την κρίσιμη μεταβατική περίοδο για την Συρία.

Το Κατάρ είπε ότι σήμερα είχε επαφές με εκπροσώπους του HTS και ότι αύριο μέσα στο επόμενο 24ωρο θα έχει επαφές και με τον Μπασίρ. Ωστόσο, στη χθεσινή έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας που έγινε με αίτημα της Ρωσίας, η αίσθηση που βγήκε ήταν ότι όλες οι πλευρές διατηρούν στάση αναμονής μπροστά στην κατάσταση που διαμορφώνεται.
Μια ρευστή κατάσταση, όπως την χαρακτηρίζουν. Φαίνεται όμως ότι υπάρχει ενότητα στο ότι θέλουν όλοι να υπάρξει σταθερότητα, να προστατευτούν φυσικά οι πολίτες, να έχουν όλοι πρόσβαση στην ανθρωπιστική βοήθεια.

Επιφυλάξεις εκφράζει και ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ για τον επαναπατρισμό των προσφύγων. Και μάλιστα την ώρα που η μία μετά την άλλη ευρωπαϊκές χώρες αναστέλλουν την εξέταση αιτήσεων ασύλου από Σύρους πρόσφυγες.

Ειδικότερα ο ειδικός απεσταλμένος εξέφρασε την επιφύλαξή του γιατί είπε ότι η κατάσταση παραμένει πολύ ρευστή. Ωστόσο η μία μετά την άλλη, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αποφασίζουν να αναστείλουν την εξέταση των αιτήσεων ασύλου. Ανάμεσά τους το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Αυστρία, η Νορβηγία, η Δανία, η Σουηδία και το Βέλγιο. Η Ισπανία είπε ότι δεν θα αλλάξει την πολιτική της, καθώς δεν έχει ιδιαίτερο θέμα, δεν φιλοξενεί Σύρους πρόσφυγες. Είναι πάντως ένα θέμα το οποίο θα συζητηθεί και αύριο και μεθαύριο στη συνεδρίαση των υπουργών Εσωτερικών και Μετανάστευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τo ΕΡΤNews στη Δαμασκό – Οι πανηγυρισμοί στους δρόμους μετά την πτώση Άσαντ και οι μαρτυρίες των κατοίκων

Το ΕΡΤNews με τη δημοσιογράφο Ελβίρα Κρίθαρη και τον οπερατέρ Αλέξη Πόνσε, διέσχισαν τα σύνορα του Λιβάνου, πέρασαν στο έδαφος της Συρίας και από εκεί στην πρωτεύουσα Δαμασκό όπου και κατέγραψαν εικόνες της πόλης και μίλησαν με κατοίκους που έζησαν την ανατροπή του καθεστώτος.

Σε ζωντανή σύνδεση από το κέντρο της Δαμασκού στο δελτίο των 15:00 η απεσταλμένη της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης ανέφερε ότι οι πανηγυρισμοί συνεχίζουν να είναι είναι ξέφρενοι και την τρίτη μέρα μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ.
Όπως είπε άνθρωποι τραγουδούν και λένε συνθήματα κατά του Άσαντ και υπέρ της νέας κατάστασης. Φωνάζουν «Ζήτω η Συρία, ζήτω η νίκη της Συρίας, ελεύθερη Συρία».

Η Ελβίρα Κρίθαρη πρόσθεσε ότι «είναι πάρα πολύ έντονη η κινητικότητα στους δρόμους, δίπλα μας περνούν αμάξια με οικογένειες 6 – 7 ατόμων που τραγουδούν πολύ δυνατά. Αυτό είναι το κλίμα από το κέντρο της Δαμασκού την τρίτη ημέρα μετά την πτώση του καθεστώτος. Δεν έχουν σταματήσει οι πανηγυρισμοί. Δεν έχει σταματήσει ο κόσμος να λέει πόσο χαρούμενος είναι με αυτή την αλλαγή και να το γιορτάζει μεγαλόφωνα και βέβαια να καλεί τα διεθνή ΜΜΕ για να δείξει αυτή τη συνθήκη».

Ευγενία Μυρίδου, Κάλλη Ζάραλη – Αποστολή στη Δαμασκό: Ελβίρα Κρίθαρη, Αλέξης Πόνσε (κάμερα – ήχος)