Εφιαλτικές στιγμές βιώνουν οι επιβάτες του κρουαζιερόπλοιου «MV Hondius», το οποίο παραμένει αγκυροβολημένο στα ανοικτά του Πράσινου Ακρωτηρίου (Cape Verde), μετά το ξέσπασμα μιας θανατηφόρας λοίμωξης από χανταϊό (hantavirus).

Μέχρι στιγμής, τρεις άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους, ενώ ένας Βρετανός δίνει μάχη για να κρατηθεί στη ζωή σε μονάδα εντατικής θεραπείας.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) επιβεβαίωσε έξι ύποπτα κρούσματα στο πλοίο, το οποίο εκτελούσε το δρομολόγιο από την Ουσουάια της Αργεντινής προς το Πράσινο Ακρωτήριο, με ενδιάμεσους σταθμούς τη Νότια Τζόρζια και την Αγία Ελένη.

Το πλοίο, το οποίο μεταφέρει περίπου 170 επιβάτες και 70 μέλη πληρώματος, αναμένεται να συνεχίσει το ταξίδι του προς τις Κανάριες Νήσους, οι οποίες απέχουν περίπου 1.000 μίλια.

Το χρονικό των θανάτων

Τα πρώτα θύματα είναι ένα ζευγάρι Ολλανδών υπηκόων. Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Νότιας Αφρικής, ο 70χρονος άνδρας παρουσίασε πυρετό, πονοκέφαλο και κοιλιακό άλγος, και απεβίωσε ενώ το πλοίο βρισκόταν στην Αγία Ελένη.

Η 69χρονη σύζυγός του κατέρρευσε αργότερα σε αεροδρόμιο της Νότιας Αφρικής και εξέπνευσε σε νοσοκομείο του Γιοχάνεσμπουργκ.

Ένας τρίτος θάνατος επιβεβαιώθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας πάνω στο πλοίο.

Ένας 69χρονος Βρετανός τουρίστας νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση σε ιδιωτική κλινική στο Σάνττον του Γιοχάνεσμπουργκ, με τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων να επιβεβαιώνουν τη μόλυνση από χανταϊό.

Εγκλωβισμένοι

Οι επιβάτες του πλοίου, οι οποίοι πλήρωσαν από 12.500 € έως και 40.000 € για την κρουαζιέρα, ενημερώθηκαν την Κυριακή μέσω επιστολής από την εταιρεία Oceanwide Expeditions πως δεν τους επιτρέπεται η αποβίβαση.

Η εταιρεία κάλεσε επίσης τους επιβάτες να φορούν μάσκες και να τηρούν αποστάσεις.

Τι είναι ο χανταϊός

Ο χανταϊός αποτελεί μια ομάδα ιών που μεταδίδονται από τρωκτικά και μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ασθένειες στους ανθρώπους.

Τρόποι μετάδοσης

Οι χανταϊοί μεταδίδονται στον άνθρωπο κυρίως μέσω της επαφής με τα ούρα, τα περιττώματα ή το σάλιο τους, ακόμη και όταν τα μόρια αυτών αιωρούνται στον αέρα.

Λιγότερο συχνοί τρόποι μετάδοσης περιλαμβάνουν δαγκώματα, γρατζουνιές ή την κατανάλωση μολυσμένης τροφής και την επαφή με μολυσμένες επιφάνειες.

Ο ιός μπορεί να οδηγήσει σε δύο κύριες παθήσεις:

• Το πνευμονικό σύνδρομο από χανταϊό (HPS), που προσβάλλει τους πνεύμονες
• Τον αιμορραγικό πυρετό με νεφρικό σύνδρομο (HFRS), που επηρεάζει τους νεφρούς

Σε σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να εκδηλωθούν αναπνευστική δυσχέρεια, χαμηλή αρτηριακή πίεση, νεφρική ανεπάρκεια ή απειλητικά για τη ζωή πνευμονικά προβλήματα.

Συμπτώματα

Τα πρώιμα συμπτώματα μοιάζουν συχνά με εκείνα της γρίπης:

• Πυρετός και ρίγη
• Κόπωση και μυϊκοί πόνοι
• Πονοκέφαλος
• Ναυτία ή εμετός

Θεραπεία και πρόληψη

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία ή φάρμακο για τον ιό, επομένως η ιατρική φροντίδα είναι κυρίως υποστηρικτική και η έγκαιρη διάγνωση είναι καθοριστική.

Η πρόληψη επικεντρώνεται στον έλεγχο των πληθυσμών τρωκτικών, στον ασφαλή καθαρισμό των περιττωμάτων και στην αποφυγή επαφής με άγρια τρωκτικά και τις περιοχές όπου φωλιάζουν.

Οι εκτιμήσεις για τη συχνότητα εμφάνισης της νόσου ποικίλλουν ανάλογα με τα δεδομένα που προσμετρώνται, ωστόσο ένας ευρέως αποδεκτός παγκόσμιος αριθμός κάνει λόγο για περίπου 150.000 έως 200.000 περιστατικά αιμορραγικού πυρετού με νεφρικό σύνδρομο ετησίως, τα οποία σχετίζονται με τον χανταϊό.

Σημειώνεται ότι η πλειονότητα αυτών των κρουσμάτων καταγράφεται στην Κίνα.

Υπενθυμίζεται ότι τον Φεβρουάριο του 2025, η Μπέτσι Αρακάουα, σύζυγος του Τζιν Χάκμαν, πέθανε από αναπνευστική νόσο που συνδέθηκε με χανταϊό.

«Μολύνθηκαν πριν την επιβίβαση» εκτιμούν οι ειδικοί

Ο επιδημιολόγος Μάικλ Μπέικερ εξήγησε ότι οι επιβάτες που νόσησαν πιθανότατα είχαν μολυνθεί από τον ιό πριν επιβιβαστούν στο κρουαζιερόπλοιο, λόγω της μακράς περιόδου επώασης του χανταϊού.

Ο καθηγητής τόνισε ότι η μετάδοση του συγκεκριμένου ιού στους ανθρώπους είναι σπάνια και χαρακτήρισε «πολύ ασυνήθιστο» το να εκδηλώσει κανείς τη νόσο πάνω σε ένα κρουαζιερόπλοιο.

«Αυτό είναι το χειρότερο δυνατό μέρος για να αρρωστήσει κανείς σοβαρά», δήλωσε ο Μπέικερ.

Ο ίδιος υπογράμμισε την ανάγκη για άμεση δράση, σημειώνοντας ότι οποιοσδήποτε παρουσιάζει συμπτώματα πάνω στο πλοίο θα πρέπει «να απομακρυνθεί γρήγορα» και να μεταφερθεί σε νοσοκομείο με μονάδα εντατικής θεραπείας, ώστε να αυξηθούν οι πιθανότητες επιβίωσής του.

Όσον αφορά τα επόμενα βήματα, ο Μπέικερ τόνισε ότι η εστία της μόλυνσης πρέπει «να διερευνηθεί διεξοδικά» για να διαπιστωθεί εάν υπήρξαν παράγοντες που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί.

Αυτό περιλαμβάνει την εξέταση των δρομολογίων των ταξιδιωτών, ώστε να εξακριβωθεί εάν εκτέθηκαν σε περιβάλλοντα υψηλού κινδύνου πριν από την έναρξη της κρουαζιέρας.

Φόβοι για νέα κρούσματα

Ο καθηγητής Πολ Γκρίφιν, Διευθυντής Λοιμωδών Νοσημάτων στη Mater Health Services της Αυστραλίας, μιλώντας στο ABC, τόνισε ότι ο χανταϊός δεν είναι ένας κοινός ιός, αλλά είναι εξαιρετικά σοβαρός, σημειώνοντας ότι καταγράφονται περίπου 150.000 έως 200.000 περιπτώσεις παγκοσμίως κάθε χρόνο.

Αν και η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο θεωρείται «υπερβολικά σπάνια», ο Γκρίφιν εξέφρασε την ανησυχία του για τη συγκεκριμένη περίπτωση.

«Αυτό που βλέπουμε σε αυτό το κρουαζιερόπλοιο είναι κάπως ύποπτο, καθώς ενδέχεται να υπάρχει κάποια μορφή μετάδοσης», δήλωσε, εξηγώντας ότι τα κρουαζιερόπλοια αποτελούν «ένα περιβάλλον που ευνοεί πολύ τη μετάδοση λοιμώξεων» λόγω του μεγάλου αριθμού ανθρώπων σε περιορισμένο χώρο για παρατεταμένο διάστημα.

Παρά τη βελτίωση των κανόνων υγιεινής μετά την πανδημία του Covid-19, ο Γκρίφιν χαρακτήρισε «εξαιρετικά ασυνήθιστο» το γεγονός ότι ο χανταϊός μόλυνε επιβάτες.

Παράλληλα, η μικροβιολόγος Σιούξι Γάιλς εξήγησε ότι ο ιός ανιχνεύεται σε πολλά μέρη, αλλά τα ξεσπάσματα είναι συνήθως σποραδικά και μικρής έκτασης.

«Το ερώτημα είναι: πρόκειται για μια ομάδα ανθρώπων που εκτέθηκε σε μολυσμένα τρωκτικά ή ένα άτομο εκτέθηκε και στη συνέχεια το μεταδίδει σε άλλους;», ανέφερε, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να είχε μολυνθεί το φαγητό πάνω στο πλοίο.

Τέλος, η Γουάιλς προειδοποίησε για την πιθανότητα εμφάνισης νέων κρουσμάτων, καθώς η περίοδος επώασης μπορεί να διαρκέσει από μία έως οκτώ εβδομάδες. «Με αυτή την περίοδο επώασης, θα δούμε άραγε περισσότερους ανθρώπους να νοσούν τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες;».

Με πληροφορίες από: BBC, Daily Mail