Οι χώρες της G7 δήλωσαν ότι είναι έτοιμες να λάβουν «όλα τα απαραίτητα μέτρα» για να στηρίξουν τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, καθώς ο πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν έχει οδηγήσει σε εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου, σύμφωνα με το BBC.

Ωστόσο, συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της G7 με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA) ολοκληρώθηκε χωρίς συμφωνία για απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων αργού πετρελαίου.

Η τιμή του πετρελαίου έφτασε σχεδόν τα 120 δολάρια το βαρέλι τη Δευτέρα, λόγω φόβων για παρατεταμένη διαταραχή της προσφοράς, πριν υποχωρήσει απότομα όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι ο πόλεμος ενδέχεται να τελειώσει σύντομα.

Οι αγορές πετρελαίου σε επιδείνωση

Στην εικονική σύσκεψη, ένα από τα σενάρια που συζητήθηκαν ήταν η απελευθέρωση πετρελαίου από τα αποθέματα, καθώς ο επικεφαλής του IEA, Φατίχ Μπιρόλ, δήλωσε ότι οι παγκόσμιες αγορές πετρελαίου «έχουν επιδεινωθεί τις τελευταίες ημέρες».

Ο ίδιος σημείωσε:

«Πέρα από τα προβλήματα διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ, ένα σημαντικό μέρος της παραγωγής πετρελαίου έχει περιοριστεί. Αυτό δημιουργεί σημαντικούς και αυξανόμενους κινδύνους για την αγορά. Οι χώρες-μέλη του IEA διαθέτουν σήμερα πάνω από 1,2 δισεκατομμύρια βαρέλια δημόσιων στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου, ενώ υπάρχουν ακόμη 600 εκατομμύρια βαρέλια αποθεμάτων της βιομηχανίας που τηρούνται βάσει κυβερνητικών υποχρεώσεων.»

Μετά τη συνάντηση, ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ δήλωσε ότι «δεν βρισκόμαστε ακόμη σε αυτό το σημείο» όσον αφορά την απελευθέρωση αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης.

Αν τελικά αποφασιστεί κάτι τέτοιο, θα είναι η πρώτη φορά από το 2022, όταν είχαν αποδεσμευθεί αποθέματα μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Σε ανακοίνωσή της, η G7 ανέφερε:
«Είμαστε έτοιμοι να λάβουμε τα απαραίτητα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης της παγκόσμιας προσφοράς ενέργειας, όπως η απελευθέρωση αποθεμάτων.»

Η Βρετανίδα υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς δήλωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο χρησιμοποίησε τη συνάντηση για να ζητήσει «άμεση αποκλιμάκωση» στη Μέση Ανατολή και διασφάλιση της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας στην περιοχή.

«Είμαι έτοιμη να στηρίξω μια συντονισμένη απελευθέρωση των συλλογικών αποθεμάτων πετρελαίου του IEA», πρόσθεσε.

Ο φόβος διαταραχής της προσφοράς

Μια μεγάλη διακοπή της ενεργειακής τροφοδοσίας από την περιοχή απειλεί να αυξήσει το κόστος για καταναλωτές και επιχειρήσεις σε όλο τον κόσμο. Η αύξηση του πληθωρισμού θα μπορούσε επίσης να οδηγήσει σε λιγότερες μειώσεις επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες.

Περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου μεταφέρεται συνήθως μέσω των Στενών του Ορμούζ. Ωστόσο, η κυκλοφορία στο στενό πέρασμα έχει σχεδόν σταματήσει από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος πριν από περισσότερο από μία εβδομάδα.

Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν νέες επιθέσεις στο Ιράν το Σαββατοκύριακο, πλήττοντας πολλούς στόχους, μεταξύ των οποίων και αποθήκες πετρελαίου.

Παράλληλα, το Ιράν έπληξε ενεργειακές υποδομές σε γειτονικές χώρες του Κόλπου. Κατά τη διάρκεια της νύχτας, η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε και κατέρριψε δύο κύματα drones που κατευθύνονταν προς μεγάλο πετρελαϊκό πεδίο.

Την προηγούμενη εβδομάδα οι αγορές είχαν δείξει σχετική ψυχραιμία απέναντι στο ενδεχόμενο εγκλωβισμού εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου στον Κόλπο.

Ωστόσο, η κλιμάκωση των επιθέσεων το Σαββατοκύριακο, καθώς και οι εικόνες καταστροφής ενεργειακών υποδομών τόσο στο Ιράν όσο και στον Κόλπο, προκάλεσαν έντονη ανησυχία στις αγορές.

Το πρωί της Δευτέρας στην Ασία, η τιμή του Brent αυξήθηκε πάνω από 25%, φτάνοντας στιγμιαία τα 119,50 δολάρια το βαρέλι, πριν πέσει κάτω από τα 90 δολάρια μετά τη δήλωση του Τραμπ στο CBS ότι ο «πόλεμος είναι σχεδόν ολοκληρωμένος».

Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει στο παρελθόν απορρίψει τις ανησυχίες για την άνοδο των τιμών πετρελαίου.

Την Κυριακή έγραψε στην πλατφόρμα Truth Social:

«Οι βραχυπρόθεσμες αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου, που θα πέσουν γρήγορα όταν εξαλειφθεί η ιρανική πυρηνική απειλή, είναι ένα πολύ μικρό τίμημα για την ασφάλεια και την ειρήνη των ΗΠΑ και του κόσμου. Μόνο ανόητοι θα πίστευαν το αντίθετο!»

Πόσο μπορεί να διαρκέσει η κρίση

«Το ερώτημα που κάνουν όλοι είναι πόσο θα διαρκέσει αυτή η σύγκρουση», δήλωσε ο Πολ Γκούντεν, επικεφαλής φυσικών πόρων στην εταιρεία NinetyOne Asset Management, μιλώντας στο πρόγραμμα Today του BBC.

«Όσο περισσότερο διαρκεί, τόσο πιο νευρικές θα γίνονται οι αγορές πετρελαίου.»

Πρόσθεσε ότι η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να φτάσει σε επίπεδα όπου θα προκληθεί αυτό που ονομάζεται «καταστροφή της ζήτησης», δηλαδή οι καταναλωτές να μειώσουν την κατανάλωση πετρελαίου. Το επίπεδο αυτό εκτιμάται μεταξύ 120 και 150 δολαρίων το βαρέλι.

«Προσωρινά θα μπορούσαμε να δούμε τιμές σε αυτό το εύρος. Δεν νομίζω όμως ότι μπορούν να παραμείνουν εκεί για πολύ. Κάποια στιγμή θα υπάρξει λύση.»

Άνοδος και στις τιμές φυσικού αερίου

Οι τιμές φυσικού αερίου αυξήθηκαν επίσης. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι τιμές για παραδόσεις του επόμενου μήνα αυξήθηκαν σχεδόν κατά 25%, φτάνοντας τις 171 πένες ανά θερμική μονάδα στην αρχή των συναλλαγών τη Δευτέρα, πριν υποχωρήσουν περίπου στις 149 πένες.

Οι τιμές φυσικού αερίου έχουν σχεδόν διπλασιαστεί από πριν ξεκινήσει ο πόλεμος στο Ιράν, αν και παραμένουν πολύ χαμηλότερες από το ιστορικό υψηλό των 640 πενών το 2022 μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Αντίδραση των αγορών

Τα χρηματιστήρια των ΗΠΑ άνοιξαν με πτώση, αλλά ανέκαμψαν αργότερα μέσα στην ημέρα, με τον δείκτη S&P 500 να κλείνει με άνοδο 0,8% και τον Dow Jones με άνοδο 0,5%.

Στο Λονδίνο, ο δείκτης FTSE 100 έκλεισε με μικρή πτώση 0,3%, έχοντας νωρίτερα καταγράψει πτώση έως και 1,86%, στο χαμηλότερο επίπεδο σχεδόν δύο μηνών.

Οι πετρελαϊκές εταιρείες ήταν μεταξύ των μεγαλύτερων κερδισμένων, με τη μετοχή της Shell να ενισχύεται κατά 2,4% και της BP κατά 1,9%.

Αντίθετα, ο γερμανικός δείκτης DAX υποχώρησε κατά 0,8%, ενώ ο γαλλικός CAC 40 έκλεισε με πτώση 1%.

Στην Ασία, ο δείκτης Nikkei 225 της Ιαπωνίας υποχώρησε κατά 5,2%, ενώ ο Kospi της Νότιας Κορέας έκλεισε με πτώση 6%.