Για την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει στη θέσπιση ηλεκτρονικής ψήφου στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2028 μίλησε ο υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος στο ΕΡΤnews και στην εκπομπή «Σαββατοκύριακο από τις 5». «Ετοιμάζουμε ένα πρώτο βήμα στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2028, που θα δώσουμε τη δυνατότητα σε όποιον θέλει να ψηφίσει ψηφιακά – τη μέθοδο τη διαμορφώνουμε τώρα – πιθανό να χρειαστεί ο εκλογέας να μετακινηθεί ελάχιστα μέτρα, σε προκαθορισμένα εκλογικά τμήματα, ώστε να υπάρχει μια εγγύηση ταυτοπροσωπίας, και να ψηφίσει για τον δήμο στον οποίο είναι εγγεγραμμένος, πολύ κοντά στο σπίτι του»
Δηλαδή, όπως είπε, θα πηγαίνετε σε οποιοδήποτε ψηφιακό εκλογικό τμήμα υπάρχει, δικαστικός αντιπρόσωπος θα ελέγχει τα στοιχεία και σε παραβάν θα υπάρχει τάμπλετ στο οποίο κάποιος θα μπορεί να ψηφίζει για τον δήμο του, πχ από την Αγία Παρασκευή κάποιος θα μπορεί να ψηφίζει για την Αλεξανδρούπολη. Είναι ένα από τα πράγματα που εξετάζουμε. Η πολιτεία θέλει εξαντλήσει όλα τα εργαλεία ώστε να αυξήσει τη συμμετοχή και να μειώσει την αποχή», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Λιβάνιος.
Επιστολική ψήφος
Η επιστολική ψήφος πρόκειται να αποτελέσει τον βασικό τρόπο συμμετοχής για τους Έλληνες εκλογείς που βρίσκονται εκτός επικράτειας. Όπως επισήμανε ο υπουργός Εσωτερικών, η διαδικασία είχε ήδη εφαρμοστεί με επιτυχία στις Ευρωεκλογές, όπου περίπου 35.000 από τους 50.000 εγγεγραμμένους εκτός Ελλάδας πολίτες ψήφισαν, υπερδιπλασιάζοντας τη συμμετοχή σε σχέση με προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις. Παράλληλα, περίπου 120.000 πολίτες εντός Ελλάδας χρησιμοποίησαν την επιστολική ψήφο.
Η εφαρμογή της επιστολικής ψήφου αποσκοπεί και στην αντιμετώπιση πρακτικών προβλημάτων, όπως η δημιουργία εκλογικών τμημάτων με ελάχιστο αριθμό ψηφοφόρων. Σε προηγούμενες εκλογές, μικρός αριθμός ψηφοφόρων αναγκαζόταν να διανύσει μεγάλες αποστάσεις, όπως π.χ. οι εκλογείς στη Νότια Αμερική ή στην Ιαπωνία, για να φτάσουν σε εκλογικά κέντρα, γεγονός που καθιστούσε τη συμμετοχή δύσκολη και χρονοβόρα.
Μία από τις καινοτομίες αφορά τη δημιουργία τριεδρικής εκλογικής περιφέρειας για τους εκτός επικράτειας εκλογείς. Έτσι, θα μπορούν να επιλέγουν ποιον θα τους εκπροσωπήσει, με σταυρό προτίμησης, κάτι που μέχρι σήμερα δεν ήταν εφικτό. Οι τρεις έδρες αντιστοιχούν περίπου στο 1% της Βουλής, ενώ η εμπειρία των τελευταίων βουλευτικών εκλογών δείχνει ότι ο αριθμός των εκλογέων εκτός Ελλάδας δικαιολογεί αυτή τη διαδικασία.
Παράλληλα, προγραμματίζεται η σταδιακή εισαγωγή ηλεκτρονικής ψηφοφορίας για τους Έλληνες εκλογείς, αρχικά στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2028. Η διαδικασία θα συνδυάζει την ψηφιακή δυνατότητα με την ταυτοποίηση στον χώρο του εκλογικού τμήματος, εξασφαλίζοντας την ταυτοπροσωπία και την ασφάλεια της ψήφου.
Κρίσεις προϊσταμένων στο δημόσιο
Τα τελευταία 15 χρόνια δεν έχουν γίνει κρίσεις προϊσταμένων λόγω της «απροθυμίας» – όπως είπε ο κ.Λιβάνιος- των αυτοδιοικητικών διοικήσεων «όλων των χρωμάτων». Τώρα η επιλογή προϊσταμένων θα γίνεται με εξετάσεις, σημείωσε. «Για μένα είναι εξαιρετικά σημαντικό να υπάρχουν ουσιαστικά τεστ για όποιον επιθυμεί να γίνει προϊστάμενος. Θα απευθύνεται ερώτημα σε όσους ενδιαφέρονται, εφόσον πληρούν ορισμένα βασικά κριτήρια, όπως ο χρόνος υπηρεσίας κ.λπ.
Εξήγησε ότι οι εξετάσεις θα πραγματοποιούνται σε μία συγκεκριμένη ημέρα, όπως έγινε με τον γραπτό διαγωνισμό του ΑΣΕΠ, είτε από το ίδιο το ΑΣΕΠ είτε υπό την εποπτεία του. Δεν θα πρόκειται μόνο για εξετάσεις γνώσεων ή απαντήσεις σε κλασικά ερωτήματα, αλλά θα περιλαμβάνουν και τεστ δεξιοτήτων, καθώς και τεστ που προσομοιώνουν την εργασιακή καθημερινότητα.
Μέσα από αυτόν τον συνδυασμό θα προκύπτει μια μοριοδότηση, η οποία θα έχει το μεγαλύτερο βάρος στην τελική αξιολόγηση. Επιπλέον, θα λαμβάνονται υπόψη και τα τυπικά προσόντα, όπως οι ξένες γλώσσες ή η προηγούμενη εμπειρία σε θέσεις προϊσταμένου, ώστε μέσω αυτής της διαδικασίας να καταλήγουμε σε ένα σαφώς πιο αξιοκρατικό σύστημα, με την εγγύηση του ΑΣΕΠ», ανέφερε ο κ. Λιβάνιος.
Μονιμότητα στο δημόσιο
Στο επίκεντρο του δημόσιου διαλόγου επανέρχεται και το ζήτημα της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων. Όπως τόνισε ο υπουργός Εσωτερικών, το κρίσιμο ζητούμενο δεν είναι τόσο η άρση της μονιμότητας αυτή καθαυτή, όσο η καθιέρωση ενός ουσιαστικού και αντικειμενικού συστήματος αξιολόγησης.
Στο τραπέζι βρίσκεται ακόμη και η συνταγματική κατοχύρωση της αξιολόγησης, η οποία θα αφορά το σύνολο των δημοσίων υπαλλήλων, συμπεριλαμβανομένων και των ήδη υπηρετούντων. Οι τελικές προτάσεις αναμένεται να διαμορφωθούν μέσα από τη συζήτηση με τα πολιτικά κόμματα, στο πλαίσιο της επικείμενης συνταγματικής αναθεώρησης.
Ο κ. Λιβάνιος υπενθύμισε ότι η διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος απαιτεί αυξημένες πλειοψηφίες, γεγονός που καθιστά αναγκαίο έναν ευρύ πολιτικό διάλογο.
Ταυτόχρονα ξεκαθάρισε ότι η συζήτηση περί άρσης της μονιμότητας δεν συνεπάγεται κατάργηση της θεσμικής προστασίας των δημοσίων υπαλλήλων, ούτε δίνει τη δυνατότητα αυθαίρετων απολύσεων από υπουργούς, δημάρχους ή περιφερειάρχες. Αντιθέτως, η πρόθεση είναι η σύνδεση της μονιμότητας με διαφανείς και αντικειμενικές διαδικασίες αξιολόγησης, σε συνέχεια και του συστήματος επιλογής μέσω ΑΣΕΠ.
Ο διάλογος χαρακτηρίζεται σύνθετος και αναμένεται να ξεκινήσει τους επόμενους μήνες. Όπως έχει δηλώσει και ο πρωθυπουργός, η επόμενη Βουλή θα κινήσει επίσημα τη διαδικασία συνταγματικής αναθεώρησης, με τις τελικές αποφάσεις να διαμορφώνονται μετά τις εκλογές του 2027.
