Στα 60 ευρώ εκτιμάται ότι ανέρχεται η ετήσια επιβάρυνση στους λογαριασμούς ρεύματος που πληρώνουν οι συνεπείς καταναλωτές, εξαιτίας των ρευματοκλοπών.
Γράφει ο Δημήτρης Χριστούλιας
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία το ετήσιο κόστος από τις ρευματοκλοπές προσεγγίζει τα 450 εκατ. ευρώ ετησίως, ποσό που επιβαρύνει τα ελληνικά νοικοκυριά. Ουσιαστικά υπάρχει μια επιβάρυνση που υπολογίζεται στο 1 λεπτό ανά κιλοβατώρα. Δηλαδή εάν δεν υπήρχαν ρευματοκλοπές, η κιλοβατώρα δεν θα κόστιζε για παράδειγμα 15 λεπτά αλλά 14. Υπολογίζεται ότι οι ρευματοκλοπές αφορούν περίπου 400.000 παροχές από τις περίπου 7,7 εκατομμύρια που είναι σε όλη την Ελλάδα.
Την ίδια στιγμή πληθαίνουν οι καταγγελίες από νοικοκυριά τα οποία κατηγορούνται για ρευματοκλοπές, τις οποίες όμως δεν έχουν διαπράξει.
Αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με εκτιμήσεις κάθε ρευματοκλοπή έχει διάρκεια 2 χρόνια με τη μέση κλαπείσα ενέργεια να ανέρχεται σε αυτό το χρονικό διάστημα στις 13 MWh.
Πώς γίνεται η ρευματοκλοπή
Η ρευματοκλοπή πραγματοποιείται με επέμβαση σε εξοπλισμό ή και σε εγκαταστάσεις του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας, όπως για παράδειγμα είναι οι μετρητές με συνέπεια την κατανάλωση ρεύματος, χωρίς αυτή να καταγράφεται. Επίσης ρευματοκλοπή μπορεί να γίνει με απευθείας σύνδεση της εσωτερικής εγκατάστασης με το καλώδιο παροχής ή το Δίκτυο, παρακάμπτοντας τον μετρητή ή με αυθαίρετη επανασύνδεση του ρεύματος.
Οι ρευματοκλοπές αυξήθηκαν σημαντικά κατά τη διάρκεια της οικονομικής και ενεργειακής κρίσης, ωστόσο σιγά σιγά με την τοποθέτηση έξυπνων μετρητών και τη δυνατότητα συνεχούς παρακολούθησης παραβάσεων, επιτεύχθηκε μείωση των ρευματοκλοπών κατά περίπου 9% το 2024, ενώ αντίστοιχη περαιτέρω μείωση εκτιμάται και για το 2025, βάσει πρώιμων αποτελεσμάτων, ήτοι σωρευτική μείωση περίπου18%, σε όρους μείωσης κόστους για το κάθε λογαριασμό της τάξης των 10 ευρώ κάθε έτος.
Πώς γίνονται οι έλεγχοι
Με βάση αυτά τα δεδομένα οι έλεγχοι συνεχίζονται με αμείωτη ένταση και αναμένεται να ξεπεράσουν και φέτος τους 50.000. Έλεγχοι που γίνονται μέσα από συγκεκριμένες ενέργειες όπως είναι η τηλεμέτρηση, η μηνιαία καταμέτρηση, η τεχνητή νοημοσύνη και οι καταγγελίες καθώς επίσης και μέσα από επιτόπιες επιθεωρήσεις και εργαστηριακούς ελέγχους.
Το συνολικό όφελος για τους συνεπείς καταναλωτές την περίοδο 2024–2025 εκτιμάται σε 150–200 εκατ. ευρώ, προερχόμενο τόσο από τη μόνιμη μείωση των απωλειών όσο και από την αξιοποίηση των εισπράξεων προστίμων μέσω του ρυθμιστικού μηχανισμού.
Σημειώνεται ότι ο Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ) που είναι υπεύθυνος για τους ελέγχους δεν αποκομίζει οικονομικό όφελος από τα πρόστιμα ρευματοκλοπών, τα ποσά κατευθύνονται, βάσει του ρυθμιστικού πλαισίου, στους προβλεπόμενους λογαριασμούς και λειτουργούν τελικά υπέρ των συνεπών καταναλωτών.
Ειδικότερα, πιθανή ρευματοκλοπή ο ΔΕΔΔΗΕ μπορεί να εντοπίσει μέσα από τηλεμετρήσεις, καταμετρήσεις, εργασίες συντήρησης, καταγγελίες ή ακόμα και μέσω ειδικών αλγορίθμων. Σε αυτές τις περιπτώσεις δημιουργείται ένα δελτίο αναφοράς.
Εξειδικευμένοι τεχνικοί επισκέπτονται το σημείο για να διαπιστώσουν αν πράγματι υπάρχει ρευματοκλοπή. Αν χρειάζεται, ο μετρητής ή άλλα στοιχεία αποστέλλονται για εργαστηριακό έλεγχο.
Σε εργαστήριο, ειδικό προσωπικό εξετάζει τον εξοπλισμό (π.χ. μετρητή) ώστε να επιβεβαιώσει την πιθανή ρευματοκλοπή, ειδικά όταν δεν ήταν εύκολο να διαπιστωθεί επί τόπου.
Υπολογίζεται η ενέργεια που δεν καταγράφηκε, συντάσσεται σχετική απαίτηση και αποστέλλεται στον οφειλέτη. Στην συνέχεια ξεκινά διαδικασία ποινικού και αστικού χαρακτήρα σε βάρος του υπεύθυνου για τη ρευματοκλοπή και η είσπραξη του ποσού που αφορούν την ρευματοκλοπή.
«Μαϊμού» ρευματοκλοπές
Ωστόσο το τελευταίο διάστημα εκατοντάδες είναι τα νοικοκυριά τα οποία καταγγέλλουν ότι κατηγορούνται για ρευματοκλοπές χωρίς να τις έχουν διαπράξει. Αξίζει να σημειωθεί ότι μόνο ο Συνήγορος του Καταναλωτή δέχτηκε 140 αναφορές εντός του 2025 με αντικείμενο την κατηγορία για ρευματοκλοπη.
Η Αρχή δέχεται διαχρονικά αναφορές για αυτό το ζήτημα, και τις εξετάζει στο πλαίσιο της διαδικασίας συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς, εφόσον δεν έχει ήδη ασκηθεί ποινική δίωξη, καθώς τότε υπάρχει αναρμοδιότητα της Αρχής.
Στην προσπάθεια αντιμετώπισης των ρευματοκλοπών, η έρευνα του Συνηγόρου του Καταναλωτή έχει αναδείξει ότι αρκετές από τις περιπτώσεις που προσφεύγουν στην Αρχή, είναι πιθανόν να αφορούν σε προβληματικές παροχές, λόγω παλαιότητας και όχι σε παρεμβάσεις, με σκοπό τη ρευματοκλοπή.
Η Αρχή, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, χωρίς να μπορεί να αποφανθεί για την διάπραξη ή όχι της ρευματοκλοπής, παρέχει ένα πλαίσιο διαμεσολάβησης, αναδεικνύοντας κάποια πραγματικά περιστατικά κάθε υπόθεσης, όπως για παράδειγμα μη καταγραφή κατανάλωσης λόγω απουσίας από το σπίτι, αλλά και την υποχρέωση τήρησης της διαδικασίας που προβλέπει η νομοθεσία ώστε να δοθεί η δυνατότητα ουσιαστικής και επιμελέστερης επανεξέτασης κάθε περίπτωσης. Αυτή είναι και η πρόταση της Αρχής για το ζήτημα, καθώς ο έλεγχος της νομοθεσίας και η επιβολή διοικητικών κυρώσεων ανήκει στη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ). Ο επανέλεγχος των περιπτώσεων και των ενστάσεων των καταναλωτών, να πραγματοποιείται ουσιαστικά και όχι τυπικά, ώστε να διασφαλίζεται η δυνατότητα τυχόν διόρθωσης του αρχικού χαρακτηρισμού μιας τεχνικής βλάβης ως ρευματοκλοπής.
Σύμφωνα με πληροφορίες λόγω του μεγάλου όγκου των διαπιστωμένων περιπτώσεων και προκειμένου να αποφευχθούν αστοχίες, έχει ήδη εφαρμοστεί αναστολή αποστολής βεβαιώσεων για μικρές παροχές ιδιωτών, γίνεται αναλυτικός επανέλεγχος όλων των εισερχόμενων ενστάσεων. Βρίσκεται παράλληλα σε εξέλιξη σταδιακός επανέλεγχος περίπου 15.000 βεβαιωμένων υποθέσεων εντός 2025 που αφορούν οικιακές παροχές 0, 1, 2 και 3, ενώ εφαρμόζεται πανελλαδική αναστολή αποκοπής ηλεκτροδότησης λόγω οφειλής για ρευματοκλοπή στις χαμηλές οικιακές παροχές. Καθορίστηκε επίσης ενιαία και πλήρως κεντρικοποιημένη διαχείριση υποθέσεων ρευματοκλοπής και ενστάσεων, διασφαλίζοντας πλήρη ιχνηλασιμότητα όλων των αιτημάτων, απαρέγκλιτη τήρηση των προβλεπόμενων διαδικασιών και παροχή τεκμηριωμένων, ενιαίων απαντήσεων από εξειδικευμένο προσωπικό.
