Σάρκα και οστά φαίνεται πως θα παίρνει η υλοποίηση του ψηφιακού ευρώ ή αλλιώς digital euro καθώς οι πρώτες ψηφιακές συναλλαγές προβλέπεται να γίνουν από το 2027 τόσο στη χώρα μας όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Της Κατερίνας Φεσσά

Το μέτρο αυτό θα εφαρμοστεί πιλοτικά έως το 2029 σε κάποια επαγγέλματα και ο στόχος είναι η καταπολέμηση του φαινόμενου της φοροδιαφυγής αλλά και ο περιορισμός της κυκλοφορίας του μαύρου χρήματος.

Ερωτήσεις  και απαντήσεις

Στο πλαίσιο αυτό, το enikonomia.gr με τη βοήθεια του καθηγητή Χρηματοοικονομικής και αντιπρύτανη Οικονομικών και Ανάπτυξης ΕΚΠΑ, Αριστείδη Σάμιτα παρουσιάζει έναν χρήσιμο οδηγό με ερωτήσεις και απαντήσεις για τη χρήση του ψηφιακού ευρώ στην Ελλάδα. Αναλυτικά:

Πότε θα κυκλοφορήσει  πιλοτικά το ψηφιακό ευρώ

Η πρώτη πιλοτική φάση εφαρμογής του ψηφιακού ευρώ αναμένεται να γίνει από το Γενάρη του 2027 μέχρι το τέλος του 2029, σύμφωνα με τον διοικητή της Τράπεζας Ελλάδας, Γιάννη Στουρνάρα. Αρχικά αυτό θα αφορά κάποια επαγγέλματα.

Σε ποια επαγγέλματα θα εφαρμοστεί πολιτικά το ψηφιακό ευρώ

Αυτό θα το ορίσει η ΕΚΤ. Ωστόσο το ψηφιακό ευρώ ενδέχεται να εφαρμοστεί πιλοτικά σε επαγγέλματα όπου είναι εύκολη η χρήση του. Για παράδειγμα οτιδήποτε σχετίζεται με κατανάλωση, με προϊόντα, με άμεσες υπηρεσίες.

Ενδεχομένως το ψηφιακό ευρώ να χρησιμοποιηθεί και στις τράπεζες, δηλαδή σε όλες τις συναλλαγές, τις εύκολες, τις καθημερινές. Επίσης επισημαίνεται πως στα επαγγέλματα που θα τεθεί σε εφαρμογή το μέτρο θα έχουν εγκατασταθεί μηχανήματα τύπου POS.

Πώς θα λειτουργεί το ψηφιακό ευρώ

Το ψηφιακό ευρώ θα είναι ένα πορτοφολάκι, ένα application, δηλαδή τύπου digital wallet το οποίο θα το έχει εγκαταστήσει ο πολίτης στο κινητό του και το οποίο θα έχει ευρώ.

Αυτό θα χρησιμοποιείται ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που λειτουργεί η κάρτα του πολίτη ψηφιακά. Απλώς θα γίνεται άμεση ταυτοποίηση και εκτέλεση την ίδια στιγμή και δεν θα υπάρξει καθυστέρηση στη διαδικασία της εκκαθάρισης. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα έχει ο πολίτης και φυσικό χρήμα, δηλαδή το ευρώ. Ουσιαστικά θα είναι μια ταυτόχρονη χρήση του ψηφιακού ευρώ με αυτό που ονομάζεται fiat money δηλαδή το χάρτινο.

Πότε θα είναι καθολική η εφαρμογή του ψηφιακού ευρώ

Ο στόχος είναι το ψηφιακό ευρώ να εφαρμοστεί κανονικά αρχές του 2030 σε όλα τα επαγγέλματα.

Θα καταργηθεί η χρήση των μετρητών

Ενδεχομένως αυτό να γίνει πριν το 2040 καθώς ο κόσμος είναι πλέον εξοικειωμένος με τα ψηφιακά πορτοφόλια και με τις ψηφιακές συναλλαγές. Σε κάθε περίπτωση ο στόχος του ψηφιακού ευρώ είναι να υποκαταστήσει το 80% με 90% του παραστατικού  ευρώ.

Θα καταργηθεί το ευρώ

Το παραστατικό χρήμα δεν θα καταργηθεί, απλώς θα υπάρχει σε μικρή κλίμακα.

Θα μπορεί κάποιος να πάρει δάνειο με το ψηφιακό ευρώ

Ναι και στεγαστικό και καταναλωτικό δάνειο αρκεί να έχει λυθεί το θέμα της κυβερνοασφάλειας.  Υπενθυμίζεται πως σήμερα το δάνειο έχει ψηφιακά χαρακτηριστικά .

Ποια θα είναι τα οφέλη του ψηφιακού ευρώ για τους καταναλωτές και ποια τα μειονεκτήματα

Τα οφέλη θα είναι:

• η ταχύτητα των συναλλαγών,
• η αμεσότητα

Και θα υπάρχει μια μορφή ελέγχου από την ΕΚΤ στη ροή του χρήματος που θα εξασφαλίσει τις συναλλαγές. Εδώ που είναι και το βασικό πλεονέκτημα είναι και το μεγαλύτερο πρόβλημα. Δηλαδή:

• Θα επιτύχει η ΕΚΤ να ασφαλίσει τη λειτουργία του χρήματος;
• Ποιο είναι το επίπεδο κυβερνοασφάλειας που απαιτείται έτσι ώστε να εμπιστευτούν οι πολίτες να  χρησιμοποιήσουν το ψηφιακό ευρώ;

Θα πρέπει η ΕΚΤ να καταφέρει -σε επίπεδο Eurogroup -επίπεδα δεδομένων συστημάτων προστασίας και τεράστια κατανάλωση ενέργειας  για να συντηρήσει  όλα τα συστήματα προστασίας . Επίσης ένα άλλο σημαντικό όφελος είναι ότι ο καταναλωτής γλιτώνει ενδιάμεσους, μεσάζοντες, πχ  προμήθειες από τις τράπεζες.

Ποια είναι τα οφέλη του ψηφιακού ευρώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις επιχειρήσεις

• Δεν θα υπάρξει επιπρόσθετη επιβάρυνση στις συναλλαγές με το ψηφιακό ευρώ. Θα γίνεται καθαρή πληρωμή, δηλαδή δεν θα υπάρχει το ενδιάμεσο κόστος .Αυτή είναι η βελτίωση σε σχέση με τη χρήση καρτών του πλαστικού χρήματος.
• Ένα μειονέκτημα είναι η ασφάλεια στις συναλλαγές. Δηλαδή να μην  υπάρξει κάποιος χάκερ που θα κλέψει τα χρήματα.

Στη συναλλαγή με ψηφιακό ευρώ δεν θα μεσολαβεί η τράπεζα

Όχι, καθώς  ο πολίτης θα μπορεί να μεταφέρει το ποσό που θέλει απευθείας στον τραπεζικό λογαριασμό που επιθυμεί.

Ποιος θα ελέγχει τις συναλλαγές με ψηφιακό ευρώ

Μόνο η ΕΚΤ. Ωστόσο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα συνεργάζεται με την ΑΑΔΕ μόνο όταν θα θέλει να διενεργεί ελέγχους.

Ποιος επιλαμβάνεται το κόστος σε περίπτωση που υπάρξουν αστοχίες στο ψηφιακό ευρώ κατά την πιλοτική φάση

Η ΕΚΤ. Για αυτόν τον λόγο όταν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θελήσει να κυκλοφορήσει το digital euro θα πρέπει να έχει και ένα δίχτυ ασφαλείας.

Το ψηφιακό ευρώ θα επηρεάσει θετικά ή αρνητικά τον πορεία της οικονομίας και τον πληθωρισμό της χώρας μας

• Το ψηφιακό ευρώ αναμένεται να επηρεάσει θετικά την πορεία της οικονομίας της χώρας μας. Και αυτό διότι όταν κάνει κανείς συναλλαγές εύκολες, χωρίς κόστος, γρήγορες, ασφαλείς κλπ τότε θα γίνονται και πιο πολλές αυτές.  Παρακάτω παρατίθεται ένα σχετικό παράδειγμα: Εάν οι πολίτες κάνουν 10 συναλλαγές με ευρώ και με κόστος, τότε με το ψηφιακό ευρώ και χωρίς κόστος θα κάνουν 100. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται τζίρος, κατανάλωση, αγορά, αλλά γενικότερα κυκλοφορεί χρήμα. Απλώς το χρήμα αυτό δεν θα το πιάνει κανείς στο χέρι καθώς αυτό θα είναι λογιστικό και  θα είναι σε ένα πορτοφολάκι ηλεκτρονικό. Με άλλα λόγια το ψηφιακό ευρώ θα κάνει τις συναλλαγές πιο διαφανείς και πιο πολλές.
• Το ψηφιακό ευρώ δεν θα επηρεάσει τόσο πολύ μακροπαράγοντες, όπως είναι ο πληθωρισμός. Επίσης επισημαίνεται όπως τον πληθωρισμό και τη  κυκλοφορία του χρήματος δεν την ορίζει η μορφή του χρήματος  αλλά οι ίδιοι άνθρωποι που αποφασίζουν .