Ενώ κάποτε πίεζε την Ουκρανία να δεχτεί οποιαδήποτε συμφωνία ή να διακινδυνεύσει να χάσει ακόμη περισσότερα εδάφη, ο πρόεδρος Τραμπ έκανε ανάρτηση στο Truth Social ότι τώρα πιστεύει πως η Ουκρανία μπορεί όχι μόνο να επιβιώσει από την επίθεση της Ρωσίας, αλλά και να κερδίσει τελικά και να ανακτήσει όλα τα εδάφη της.

Ζωγράφισε την εικόνα μιας ρωσικής οικονομίας που παραπαίει προς την κατάρρευση και είπε ότι ο ρωσικός στρατός μοιάζει με “χάρτινη τίγρη”. Τα σχόλιά του αντιμετωπίστηκαν στην Ουκρανία με ένα μείγμα ευγνωμοσύνης και επιφυλακτικότητας, διαμορφωμένο από την μέχρι τώρα εμπειρία. Ακόμη και ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ενώ χαιρέτισε τη δήλωση, είπε ότι “λίγο” εξεπλάγη από τη δύναμή της, σημειώνουν οι New York Times.

Παρόλα αυτά, ο κ. Ζελένσκι γνωρίζει ότι πρέπει να συνεχίσει να συσπειρώνει άλλα έθνη στο πλευρό του, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες υποχωρούν. Σε ομιλία του στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών την Τετάρτη, απηύθυνε έκκληση προς τους ηγέτες όλου του κόσμου για βοήθεια.

Ποιος μπορεί να παρακολουθήσει αυτές τις μεταβολές του Τραμπ; Με μία μόνο ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δήλωσε ότι ο υπό πίεση στρατός του Κιέβου θα μπορούσε, στην πραγματικότητα, να «ΚΕΡΔΙΣΕΙ πίσω όλη την Ουκρανία στην αρχική της μορφή», σημειώνει στο ίδιο μήκος κύματος και ο Guardian.

Από την πλευρά της Ουκρανίας, το θετικό είναι ότι τα σχόλια αυτά δείχνουν πως ο Αμερικανός πρόεδρος έχει οριστικά εγκαταλείψει την προσπάθεια να την πείσει να παραχωρήσει την επαρχία Ντονέτσκ με αντάλλαγμα μια χαλαρή υπόσχεση για ειρηνευτικές συνομιλίες από τη Μόσχα – κάτι που για λίγο ήταν το αποτέλεσμα της συνόδου του στην Αλάσκα με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Τι σημαίνει η αλλαγή στάσης του Τραμπ

Η αλλαγή στον τόνο του Τραμπ έχει κάποια αξία για το Κίεβο. Αλλά αν ο Αμερικανός πρόεδρος μιλούσε σοβαρά για μια ουκρανική νίκη στο πεδίο της μάχης, αυτό θα απαιτούσε όχι μόνο περαιτέρω οικονομικές κυρώσεις, αλλά και πολύ μεγαλύτερη παροχή αμερικανικών όπλων και πιθανότατα άμεση στρατιωτική επέμβαση της Δύσης.

Η Ρωσία έχει αναγκαστεί να υποχωρήσει μόνο σε δύο περιόδους από την έναρξη της πλήρους εισβολής τον Φεβρουάριο του 2022: την άνοιξη εκείνης της χρονιάς, όταν είχε υπερεκταθεί γύρω από το Κίεβο· και ξανά το φθινόπωρο του 2022, όταν αντιμετώπισε παρόμοιο πρόβλημα στη Χερσώνα και όταν οι άμυνες ήταν ελαφρά στελεχωμένες στην περιοχή του Χάρκοβο, πριν το Κρεμλίνο ξεκινήσει την επιστράτευση.

Η Ουκρανία απέτυχε με την αντεπίθεσή της το καλοκαίρι του 2023. Δυτικά άρματα μάχης, ρουκέτες και τεθωρακισμένα οχήματα παραδόθηκαν αλλά χρησιμοποιήθηκαν ανεπαρκώς από το Κίεβο, διασπώντας τα σε πολλά σημεία κατά μήκος του μετώπου σε επιθέσεις που δεν έλαβαν υπόψη τις ρωσικές νάρκες, χαρακώματα και άλλες άμυνες.

Τα κέρδη έφτασαν τα έξι μίλια το πολύ σε ένα ή δύο σημεία του μετώπου και από τότε έχουν εξαλειφθεί από τη σταθερή αλλά αδυσώπητη ρωσική προέλαση από την Αβντιίβκα έως τις πύλες του Ποκρόβσκ στο κέντρο του Ντονέτσκ. Η Μόσχα έχει το πλεονέκτημα από τις αρχές του 2024 και δεν δείχνει σημάδια να το εγκαταλείψει.

Τι λέει και τι δεν κάνει ο Τραμπ

Ο Τραμπ έχει μιλήσει για σκλήρυνση των οικονομικών κυρώσεων, επιβάλλοντας δευτερεύοντες δασμούς στους αγοραστές ρωσικού πετρελαίου, αλλά το εφάρμοσε μόνο στην Ινδία, όχι όμως στη σημαντικότερη Κίνα. Ο Αμερικανός πρόεδρος μίλησε για προθεσμία 30 ημερών πριν αναλάβει δράση το καλοκαίρι, μετά τη συντόμευσε, και μετά την ξέχασε εντελώς έπειτα από τη συνάντηση στην Αλάσκα.

Ωστόσο, αυτό δεν θα βοηθούσε την Ουκρανία να κερδίσει τον πόλεμο. Μια πιο συντονισμένη προμήθεια αμερικανικών όπλων σίγουρα θα βοηθούσε το Κίεβο, αν και η πιο πιεστική ανάγκη της Ουκρανίας είναι να βελτιώσει την αεράμυνά της. Αλλά αυτό δεν είναι που προσφέρει ο Τραμπ, ο οποίος ανάρτησε αντ’ αυτού ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να επικρατήσει με «χρόνο, υπομονή και την οικονομική στήριξη της Ευρώπης».

Αυτό στο οποίο αναφέρεται ο Τραμπ είναι η συνέχιση του αναθεωρημένου προγράμματος προμήθειας όπλων του καλοκαιριού, όπου μέσω του ΝΑΤΟ, ευρωπαϊκά κράτη πληρώνουν για αμερικανικά όπλα προς την Ουκρανία. Αν και αυτό σαφώς βοηθά την Ουκρανία, υπάρχει μικρή προοπτική για θεαματική ανατροπή στο πεδίο της μάχης, σε έναν πόλεμο που διεξάγεται κυρίως μέσω drones.

Τα 2 σενάρια νίκης της Ουκρανίας

Η ίδια η Ουκρανία έχει εδώ και καιρό αναγνωρίσει ότι δεν μπορεί να κερδίσει πίσω τα εδάφη που κατέλαβε η Ρωσία με στρατιωτικά μέσα. Τον Φεβρουάριο, ο Ζελένσκι αποδέχθηκε ότι κάποια ή όλα τα εδάφη που κατέχονται από το 2014 θα πρέπει να επιστραφούν στην Ουκρανία μέσω «διπλωματικών μέσων», ενώ άλλοι ειδικοί μίλησαν για μια στρατηγική έντονα στρατιωτικοποιημένης άμυνας.

Σε στρατιωτικούς όρους, η Ουκρανία θα μπορούσε πιθανώς να απωθήσει τον Ρώσο εισβολέα μόνο σε δύο σενάρια. Το ένα είναι μια ριζική αλλαγή στη δυτική παρέμβαση – ίσως η άμεση εμπλοκή της αεροπορικής δύναμης του ΝΑΤΟ – αλλά η ιδέα είναι τόσο πολιτικά απίθανη που θα πρέπει να απορριφθεί. Το δεύτερο είναι μια ρωσική κατάρρευση, που πιθανότατα θα προέλθει από αλλαγή καθεστώτος στο Κρεμλίνο, για το οποίο, ξανά, δεν υπάρχουν ενδείξεις.