Το δημογραφικό παραμένει από τα πιο σοβαρά προβλήματα της χώρας και στα παραμεθόρια νησιά η κατάσταση είναι εντονότερη.

Το δημογραφικό μαστίζει τα παραμεθόρια νησιά μας, με τα προαύλια των σχολείων είναι άδεια και τους θανάτους να είναι διπλάσιοι από τις γέννες. Είναι το ζωντανό αποτύπωμα μιας Ελλάδας που σιγά-σιγά χάνει το μέλλον της, ιδιαίτερα εκεί όπου τελειώνει ο χάρτης.

Στον Άη Στράτη, το πιο απομακρυσμένο νησί της Ελλάδας, το νηπιαγωγείο παραμένει κλειστό επί τρία χρόνια. Στο Δημοτικό φοιτούν μόλις δύο παιδιά, και στο Γυμνάσιο-Λύκειο άλλοι 14 μαθητές. Οι νέοι κάτω των 35 είναι ελάχιστοι.

Αλλά και στη γειτονική Λήμνο, νησί μεγαλύτερο από τον Άγιο Ευστράτιο, το 2024 καταγράφηκαν μόνο 100 γεννήσεις, την ώρα που οι θάνατοι ήταν σχεδόν οι διπλάσιοι.

Αυτές οι σκληρές αλήθειες αναδείχθηκαν στις ημερίδες που διοργάνωσε το Ελληνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγειών Πόλεων (ΕΔΔΥΠΠΥ) του ΠΟΥ, σε συνεργασία με την Ελληνική Εταιρεία Αναπαραγωγικής Ιατρικής, τους Δήμους Λήμνου και Αγίου Ευστρατίου, το Σάββατο 5 Ιουλίου, με θέμα: «Πρόληψη στην Αναπαραγωγική Υγεία και τη Γονιμότητα».

Στις παρεμβάσεις τους, οι ομιλητές έθεσαν με ωμότητα τα στοιχεία και έκαναν λόγο για «εθνική απειλή».

Η εθνική απειλή της υπογεννητικότητας

Η δήμαρχος Λήμνου Ελεονώρα Γεώργα χαρακτήρισε τη δημογραφική κατάρρευση ως «ωρολογιακή βόμβα» για τα νησιά, εστιάζοντας στη σύνδεσή της με την έλλειψη πρόσβασης σε κρίσιμες υπηρεσίες υγείας, ιδιαίτερα στην υποστήριξη της γονιμότητας και στην αναπαραγωγική φροντίδα.

Ο έπαρχος Λήμνου, Απόστολος Κουτσογιάννης, μίλησε για απειλή στη βιωσιμότητα της τοπικής κοινωνίας.

Ο πρόεδρος του ΙΣΑ και του ΕΔΔΥΠΠΥ, Γιώργος Πατούλης, χαρακτήρισε την υπογεννητικότητα «το πιο σιωπηλό, αλλά ταυτόχρονα το πιο επικίνδυνο πρόβλημα της Ελλάδας», τονίζοντας πως η γήρανση του πληθυσμού δεν είναι πρόσφατο φαινόμενο, αλλά αποτέλεσμα 40 ετών καθοδικής πορείας.

Ο ίδιος έκανε λόγο για σοβαρή «εθνική απειλή» με βαθιές κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες. Κάλεσε την Πολιτεία, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την επιστημονική κοινότητα να συνεργαστούν για ένα ουσιαστικό δίκτυο πρόληψης και υποστήριξης, δίνοντας έμφαση στις απομακρυσμένες περιοχές.

Ανάγκη πρόληψης

Η πρόληψη της υπογονιμότητας δεν είναι πολυτέλεια, είναι ανάγκη, ανέφεραν οι ομιλητές. Κεντρικό εργαλείο αυτής της στρατηγικής αποτελεί η αιματολογική εξέταση της αντιμυλλέριου ορμόνης (AMH), που επιτρέπει στις γυναίκες να γνωρίζουν εγκαίρως το ωοθηκικό τους απόθεμα.

Το ΕΔΔΥΠΠΥ, μέσω των ΚΕΠ Υγείας, έχει ήδη ξεκινήσει καμπάνια ενημέρωσης για την αξία της εξέτασης αυτής, η οποία έχει φτάσει και σε μικρά νησιά. Όπως ανακοίνωσε ο κ. Πατούλης, θα λειτουργήσει και τηλεφωνική γραμμή ενημέρωσης για ζητήματα γονιμότητας.

«Η Πρόληψη δεν είναι επιλογή, είναι υποχρέωση κάθε σοβαρού κράτους», δήλωσε, επιμένοντας ότι τα προγράμματα δημόσιας υγείας πρέπει να είναι οργανωμένα, στοχευμένα και τεκμηριωμένα.

«Δεσμευόμαστε στην πλήρη ενημέρωση του πληθυσμού σε σχέση με την ΑΜΗ, μέσα από τους 240 δήμους-μέλη μας.

Είμαστε απολύτως βέβαιοι ότι το μέλλον του Συστήματος Υγείας χτίζεται πάνω στην Πρόληψη και στην ενίσχυση της Δημόσιας Υγείας, με οργανωμένα, στοχευμένα και επιστημονικά τεκμηριωμένα προγράμματα. Γιατί η Πρόληψη δεν είναι προαιρετική επιλογή — είναι το αυτονόητο καθήκον κάθε σοβαρής Πολιτείας και το ισχυρότερο εργαλείο κοινωνικής δικαιοσύνης», τόνισε ο κ. Πατούλης.

Ο γγ της Ελληνικής Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής, Κωνσταντίνος Πάντος, υπογράμμισε ότι μόνο μία στις δέκα γυναίκες γνωρίζει πως η γονιμότητα αρχίζει να φθίνει μετά τα 35, με ταχύτερη έκπτωση μετά τα 40.

Μίλησε για έλλειμμα ενημέρωσης και για τη λανθασμένη πεποίθηση ότι η καλή υγεία ισοδυναμεί με καλή γονιμότητα.

«Χρειάζεται επείγουσα εκπαίδευση, για να γνωρίζουν οι γυναίκες τις πραγματικές τους δυνατότητες και να μπορούν να σχεδιάσουν τη ζωή τους χωρίς ψευδαισθήσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά, ζητώντας από την Πολιτεία να εντάξει τη δωρεάν εξέταση ΑΜΗ στα προγράμματα προληπτικής ιατρικής.

Η AMH αποκαλύπτει την ωοθηκική εφεδρεία της γυναίκας. Κατά την αναπαραγωγική ηλικία, τα επίπεδα της αντιμυλλέριου ορμόνης είναι αυξημένα και μειώνονται καθώς η γυναίκα πλησιάζει στην εμμηνόπαυση, πρόσθεσε ο κ. Πάντος.

Όλοι κατέληξαν στο γεγονός πως η Πολιτεία θα πρέπει να κάνει πράξη τη δέσμευσή της για δωρεάν εξέταση ΑΜΗ και να την συμπεριλάβει στο προγράμματα πρόληψης.

Οι ημερίδες τελούσαν υπό την αιγίδα του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών, του Ιατρικού Συλλόγου Λήμνου και της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου.

Πηγή: iatropedia.gr