• Η φενμπενδαζόλη, ένα κοινό αντιπαρασιτικό φάρμακο για κατοικίδια, έχει δείξει υποσχόμενα αποτελέσματα στη μείωση καρκινικών όγκων σε ανθρώπους, σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες.
• Παρά τα ελπιδοφόρα ευρήματα, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η φενμπενδαζόλη δεν έχει υποβληθεί σε κλινικές δοκιμές μεγάλου εύρους, γεγονός που καθιστά αβέβαιη την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά της ως αντικαρκινική θεραπεία.
• Υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με τις παρενέργειες της φενμπενδαζόλης, καθώς έχουν αναφερθεί σοβαρές επιπλοκές σε ασθενείς που τη χρησιμοποίησαν για την αντιμετώπιση του καρκίνου.

Ένα κοινό αντιπαρασιτικό φάρμακο που χρησιμοποιείται σε σκύλους και γάτες φέρεται να μειώνει καρκινικούς όγκους σε ανθρώπους. Μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία κατά του καρκίνου;

Η φενμπενδαζόλη (fenbendazole), είναι ένα αντιπαρασιτικό που χρησιμοποιείται για ζώα με παράσιτα, όπως οι ασκαρίδες, τα αγκυλόστομα, οι ταινίες και η γιάρδια. Ωστόσο, πρόσφατες μελέτες που διερεύνησαν την αποτελεσματικότητά του στη θεραπεία του καρκίνου σε ανθρώπους αναφέρουν ότι θα μπορούσε να είναι μια «πιθανώς ασφαλής και αποτελεσματική» εναλλακτική θεραπεία.

Καρκίνος: Ελπίδες για νέα φάρμακα – Θα στοχεύουν την πρωτεΐνη που προστατεύει τα καρκινικά κύτταρα

Σε βίντεο του περασμένου μήνα, ο Dr John Campbell, πρώην νοσηλευτής-εκπαιδευτής στο Ηνωμένο Βασίλειο, ανέλυσε μελέτες του 2021 που έδειξαν ότι τρεις ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο παρουσίασαν μείωση των όγκων τους μετά τη χρήση της φενμπενδαζόλης.

«Πιστεύω ότι οι ρυθμιστικές αρχές πρέπει να αρχίσουν να εξετάζουν αυτό το θέμα επειγόντως, επειδή οι άνθρωποι πεθαίνουν από καρκίνο τώρα. Αν κάτι είναι ασφαλές και αποτελεσματικό, σίγουρα θα μπορούσε να εγκριθεί για ανθρώπινη χρήση από τις εθνικές μας αρχές σχετικά γρήγορα — αν το ήθελαν», δήλωσε σύμφωνα με την Daily Mail.

Πρόσφατα επιστημονικά άρθρα υποστηρίζουν ότι η φενμπενδαζόλη έχει αντικαρκινικές ιδιότητες. Μια ανασκόπηση του 2020 από επιστήμονες στο Τενεσί διαπίστωσε ότι το φάρμακο επιβράδυνε την ανάπτυξη καρκίνου των πνευμόνων σε ορισμένα ποντίκια. Επίσης, μια μελέτη του 2023 που εξέτασε έξι περιπτώσεις ανθρώπων όπου οι όγκοι μειώθηκαν μετά τη χρήση του φαρμάκου, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η φενμπενδαζόλη «ξεχωρίζει» ως πιθανή νέα θεραπεία κατά του καρκίνου.

Παρά τα ελπιδοφόρα στοιχεία, οι ιατρικές μη κερδοσκοπικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η χρήση του φαρμάκου δεν έχει δοκιμαστεί σε κλινικές δοκιμές μεγάλης κλίμακας, οι οποίες θεωρούνται το χρυσό πρότυπο για να αποδειχθεί ότι μια θεραπεία είναι ασφαλής και αποτελεσματική.

Φενμπενδαζόλη: Κίνδυνοι και παρενέργειες

Η φενμπενδαζόλη δεν στερείται κινδύνων. Στη Νότια Κορέα, όπου υπήρξε αύξηση της χρήσης του φαρμάκου κατά του καρκίνου το 2019, ορισμένοι ασθενείς υπέστησαν νέκρωση του εντέρου, μια σοβαρή πάθηση όπου μέρος του εντέρου νεκρώνεται. Επίσης, αναφέρθηκε ότι ένας 45χρονος Βρετανός άνδρας πέθανε από ηπατική ανεπάρκεια μετά τη χρήση του φαρμάκου.

Ο Αμερικανός Dr Jason Williams, ο οποίος χρησιμοποιεί πειραματικές θεραπείες για ασθενείς με καρκίνο, προειδοποίησε: «Η φενμπενδαζόλη μπορεί να είναι χρήσιμο σε συγκεκριμένα περιεχόμενα, αλλά είναι ένα δίκοπο μαχαίρι. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί ακόμη και να προάγει την ανάπτυξη του καρκίνου αν δεν χρησιμοποιηθεί σωστά».

Η φενμπενδαζόλη έχει χαμηλό κόστος και υπάρχει σε υγρή μορφή, σε σκόνη ή σε μορφή πάστας. Οι ιδιοκτήτες το χορηγούν στα κατοικίδιά τους αναμειγνύοντάς το με την τροφή τους, ενώ οι κτηνίατροι συνιστούν μια θεραπεία διάρκειας δύο έως τριών εβδομάδων για την εξάλειψη μιας μόλυνσης.

Η φενμπενδαζόλη για τα παράσιτα και πιθανώς για τον καρκίνο

Δεν συνιστάται για τη θεραπεία του καρκίνου σε σκύλους, αν και κάποιες μελέτες και ανεπίσημες αναφορές υποδεικνύουν ότι μπορεί επίσης να βοηθήσει στην εξάλειψη της ασθένειας στα ζώα. Στα ζώα, το φάρμακο δρα διαταράσσοντας τη διαίρεση των κυττάρων στα παράσιτα, επιτιθέμενο στις μικροσωληνίσκους — ήτοι τους σωλήνες που διαχωρίζουν τον πυρήνα ενός κυττάρου για να οδηγήσουν στη διαίρεση του κυττάρου.

Ορισμένοι ερευνητές έχουν υποθέσει ότι αυτό μπορεί επίσης να συμβαίνει στα ανθρώπινα καρκινικά κύτταρα όταν κάποιος λαμβάνει το φάρμακο, βοηθώντας την επιβράδυνση ή την παύση της εξέλιξης της ασθένειας.

Σύγκριση φενμπενδαζόλης και ανθρώπινου φαρμάκου Mebendazole

Η φενμπενδαζόλη ανήκει στην κατηγορία φαρμάκων που ονομάζονται βενζιμιδαζόλες, η οποία περιλαμβάνει επίσης το αντιπαρασιτικό φάρμακο για ανθρώπους μεμπενδαζόλη (mebendazole). Αυτό το φάρμακο έχει εγκριθεί από τον FDA για αντιπαρασιτική χρήση σε ανθρώπους και διατίθεται χωρίς συνταγή και με συνταγή ως μασώμενο δισκίο.

Οι παρενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο στο στομάχι και δυσφορία, όπως φούσκωμα και αέρια, καθώς και διάρροια — πολύ λιγότερο σοβαρές σε σύγκριση με την απώλεια μαλλιών, την κόπωση, τον εμετό, τα έλκη και τη στειρότητα που προκαλεί η χημειοθεραπεία.

Η μεμπενδαζόλη έχει δοκιμαστεί ως θεραπεία για τον καρκίνο σε κλινικές δοκιμές όπου είχε κάποια επιτυχία, συμπεριλαμβανομένης μιας μελέτης το 2022 σε ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του παχέος εντέρου, όπου παρατάθηκε η διάρκεια ζωής των ασθενών σε σύγκριση με αυτούς που δεν λάμβαναν το φάρμακο. Εργαστηριακές μελέτες υποδεικνύουν επίσης ότι μπορεί να είναι αποτελεσματικό κατά του καρκίνου του μαστού και του εγκεφάλου.

Πυρηνική Ιατρική: Ποιες παθήσεις μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά

Άλλες μελέτες έχουν εγείρει ανησυχίες για το φάρμακο, συμπεριλαμβανομένης μιας κλινικής δοκιμής του 2021 που περιελάμβανε 10 ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του ήπατος ή του παχέος εντέρου, οι οποίοι έλαβαν μεμπενδαζόλη δύο φορές την ημέρα. Μετά από οκτώ εβδομάδες, η θεραπεία διακόπηκε λόγω της εξέλιξης του καρκίνου. Σε πέντε περιπτώσεις, οι ασθενείς παρουσίασαν «υπερεξέλιξη».

Οι επιστήμονες στο Ινστιτούτο Williams στην Καλιφόρνια λένε ότι συνταγογραφούν μεμπενδαζόλη σε ασθενείς υπό ορισμένες συνθήκες. Σε ένα βίντεο, ένας γιατρός του Ινστιτούτου είπε: «Η μεμπενδαζόλη, για ό,τι αξίζει, είναι εγκεκριμένο φάρμακο από τον FDA. Η φενμπενδαζόλη δεν είναι».

Οι μελέτες για τη φενμπενδαζόλη μέχρι στιγμής έχουν εξετάσει μόνο μελέτες περιπτώσεων για τη χρήση του φαρμάκου και εργαστηριακές μελέτες, αλλά δεν έχουν εξεταστεί σε επιστημονική ανασκόπηση. Περιπτώσεις περιλαμβάνουν έναν 83χρονο άνδρα με λέμφωμα σταδίου 4, έναν αιματολογικό καρκίνο, που λάμβανε έως και έξι χάπια την ημέρα για έναν χρόνο. Τα στοιχεία έδειξαν ότι ο καρκίνος του ασθενούς βελτιώθηκε κατά τη διάρκεια αυτού του χρόνου και δεν εξαπλώθηκε.

Σε μια άλλη περίπτωση, ένας 63χρονος άνδρας με προχωρημένο καρκίνο νεφρικών κυττάρων άρχισε να λαμβάνει φενμπενδαζόλη τρεις ημέρες την εβδομάδα, αφού οι καθιερωμένες θεραπείες προκάλεσαν σοβαρές παρενέργειες. Αργότερα, οι σαρώσεις έδειξαν ότι ο όγκος στο αριστερό του νεφρό είχε σχεδόν εξαφανιστεί, ενώ ένας όγκος στο πάγκρεας είχε επίσης συρρικνωθεί.

Οι γιατροί έχουν υποθέσει ότι αυτές, καθώς και άλλες περιπτώσεις, μπορεί να οφείλονται στη φενμπενδαζόλη — αλλά τονίζουν ότι είναι επίσης ανεπίσημες και οι ασθενείς λαμβάνουν ταυτόχρονα άλλες καθιερωμένες θεραπείες, οι οποίες μπορεί να είναι η αιτία της αλλαγής. Η χρήση της φενμπενδαζόλης για τη θεραπεία του καρκίνου έγινε δημοφιλής αρχικά από τον Joe Tippens από την Οκλαχόμα, ο οποίος έπαιρνε το φάρμακο μία φορά την ημέρα για τρεις συνεχόμενες ημέρες για να αντιμετωπίσει τον καρκίνο των πνευμόνων του.

Ο ίδιος απέδωσε στο φάρμακο την υποχώρηση της ασθένειάς του, αλλά ταυτόχρονα συμμετείχε επίσης σε μια κλινική δοκιμή για ανοσοθεραπευτικό φάρμακο με δραστική ουσία το pembrolizumab — το οποίο είναι εγκεκριμένο για την αντιμετώπιση του καρκίνου του πνεύμονα.

Οι ισχυρισμοί του έγιναν viral στη Νότια Κορέα και κοινοποιήθηκαν από τον τοπικό τραγουδιστή Kim Chul-min, ο οποίος επίσης έδινε μάχη με τον καρκίνο των πνευμόνων. Οι κτηνίατροι εκείνη την περίοδο ανέφεραν ότι κατακλύζονταν από τηλεφωνικές κλήσεις ανθρώπων που αναζητούσαν δόσεις του φαρμάκου.

Προειδοποιήσεις από ειδικούς για τη χρήση της φενμπενδαζόλης

Το Υπουργείο Ασφάλειας Τροφίμων και Φαρμάκων της χώρας προειδοποίησε τότε: «Οι υψηλές δόσεις του φαρμάκου που χορηγούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή βλάβη στο αίμα, τα νεύρα και το ήπαρ». Η Ιατρική Ένωση της Κορέας επίσης επισήμανε: «Δεν μπορούμε να συστήσουμε τη χρήση του φαρμάκου, καθώς δεν έχουν διεξαχθεί κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους και η ασφάλειά του δεν έχει επιβεβαιωθεί».

Κλινικές δοκιμές και εμπόδια στη χρήση της φενμπενδαζόλης στους ανθρώπους

Για να εγκριθεί η χρήση της φενμπενδαζόλης σε ανθρώπους, το φάρμακο θα έπρεπε να περάσει από τουλάχιστον τρεις δαπανηρές κλινικές δοκιμές. Τα αποτελέσματα θα έπρεπε στη συνέχεια να αξιολογηθούν από τον FDA προτού το φάρμακο εγκριθεί για χρήση σε ανθρώπους ως θεραπεία κατά του καρκίνου. Η διαδικασία πιθανότατα θα χρειαζόταν χρόνια και θα κόστιζε πάνω από 30 εκατομμύρια δολάρια.

Εκκλήσεις για περαιτέρω έρευνα: Τι λένε οι ειδικοί και οι ασθενείς;

Η Caroline Geraghty, Ιρλανδή νοσοκόμα για την ενημέρωση σχετικά με τον καρκίνο στην οργάνωση Cancer Research UK, δήλωσε σύμφωνα με την Daily Mail: «Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία ότι η φενμπενδαζόλη μπορεί να θεραπεύσει τον καρκίνο. Το φάρμακο δεν έχει περάσει από καμία κλινική δοκιμή για να διαπιστωθεί αν είναι ασφαλής ή αποτελεσματική θεραπεία».

Πρόσθεσε: «Οι αβάσιμοι ισχυρισμοί ότι η φενμπενδαζόλη μπορεί να θεραπεύσει τον καρκίνο είναι παραπλανητικοί και μπορούν να προκαλέσουν βλάβη. Οι καρκινοπαθείς πρέπει να αντιμετωπίζουν κάθε πληροφορία που προωθεί μη συμβατικές θεραπείες στο διαδίκτυο με προσοχή και να συζητούν πάντα με τον γιατρό τους πριν εξετάσουν νέες θεραπείες».

Αναφερόμενος στις αναζωπυρωμένες αναφορές για το φάρμακο στο YouTube, ο Dr Campbell δήλωσε: «Φυσικά, οι ερευνητές και οι συγγραφείς εδώ λένε ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα… πάντα χρειαζόμαστε περισσότερες λεπτομέρειες. Αλλά δείτε εδώ, τρεις ασθενείς βασικά, βασικά… θεραπεύτηκαν από τους καρκίνους τους. Διαβάστε μόνοι σας την μελέτη, αυτό μου φαίνεται να λένε».

Παρ’ όλα αυτά, οι άνθρωποι συνεχίζουν να δημοσιεύουν στο διαδίκτυο για τα αντικαρκινικά οφέλη της φενμπενδαζόλης. Ένας χρήστης έγραψε στο X σύμφωνα με την Daily Mail: «Ένας καλός φίλος μου διαγνώστηκε με ανίατο, τελικό στάδιο καρκίνου και του έδωσαν λιγότερο από έξι μήνες ζωής. Τον έπεισα να αρχίσει να παίρνει φενμπενδαζόλη και κουκούτσια από βερίκοκα. Διαγνώστηκε πριν από πάνω από έναν χρόνο και τώρα είναι ελεύθερος καρκίνου».

Ένας άλλος χρήστης είπε: «Θεράπευσε απολύτως τον καρκίνο του προστάτη μου. Ο καρκίνος είχε εξαπλωθεί έξω από το τοίχωμα. Με είχαν καταδικάσει σε θάνατο οι γιατροί. Πήρα φενμπενδαζόλη. Ο καρκίνος εξαφανίστηκε».

Καρκίνος: Κορυφαίοι Έλληνες επιστήμονες μιλούν για τη νέα θεραπεία που σκοτώνει όλους τους καρκινικούς όγκους

Και ένας τρίτος είπε στο YouTube: «Η φενμπενδαζόλη θεράπευσε τον σκύλο μου από “ανίατο” καρκίνωμα πλακωδών κυττάρων. Φανταστικό πράγμα! Ο σκύλος μου είχε δύο μήνες ζωής, του έδωσα φενμπενδαζόλη, και 2,5 χρόνια μετά είναι μια χαρά!»

Πηγές: Daily Mail, NIH (1), NIH (2)