- Ανακάλυψη αρχαίων αγγείων 4.000 ετών σε νεκρόπολη της Εποχής του Χαλκού κοντά στο χωριό Balei στη Βουλγαρία που αποκαλύπτει άγνωστο πολιτισμό στον Δούναβη.
- Τα αγγεία ανακαλύφθηκαν σε τεφροδόχους με καμένα οστά, χρωματισμένα με έντονα χρώματα που διατηρούνται ακόμα κάτω από υπεριώδες φως.
- Οι άνθρωποι του ποταμού εξελίχθηκαν στις όχθες του Δούναβη, μεγάλες οικίες και μωσαϊκή κεραμική, αλλά η καταστροφή τους μετά το 1050 π.Χ. παραμένει μυστήριο.
Οι αρχαιολόγοι μελετούν μια νεκρόπολη της Εποχής του Χαλκού κοντά στο χωριό Balei, (περιοχή Vidin, βορειοδυτική Βουλγαρία) που παρέχει ανεκτίμητες πληροφορίες για έναν άγνωστο πολιτισμό που συγκεντρώνεται στα εδάφη του Δούναβη.
Υπέταξαν όλη τους την ύπαρξη στο ποτάμι. Δέχθηκαν τα καλά του, αντιστάθηκαν στις ιδιοτροπίες του. Τέσσερις χιλιετίες πίσω στο χρόνο, ένας πολιτισμός αναπτύχθηκε κατά μήκος του Δούναβη που μας άφησε πολύ λίγα για να ξεδιαλύνουμε πλήρως.
Τίποτα εδώ δεν υποδήλωνε την παρουσία νεκρόπολης. Οι τάφοι ήταν στην πραγματικότητα μικρά αγγεία θαμμένα στο έδαφος και ήταν μια εξαιρετικά σπάνια ευκαιρία όχι μόνο να τους ανακαλύψουμε αλλά και να τους αναγνωρίσουμε ως τέτοιους.
Οι άνθρωποι του ποταμού άφησαν τα περισσότερα ίχνη κοντά στο χωριό Μπαλέι. Ενώ έσκαβε έναν λάκκο, ένας από τους εργάτες αναγνώρισε στον ουθμένα το ίδιο αγγείο με αυτά που είχε δει κατά την εξερεύνηση του νεολιθικού οικισμού κοντά.
Αργότερα έγινε σαφές ότι αυτό ήταν μια τεφροδόχος και ότι υπάρχουν πολλά από αυτά στο έδαφος γύρω τους. «Εδώ υπήρχαν οστά, καμένα οστά και γύρω από την τεφροδόχο υπήρχαν καμένα οστά. Αυτό δείχνει ξεκάθαρα ότι είναι ένας τάφος με καμένο πτώμα. Έπλυναν μερικά από τα καμένα οστά και τα έβαλαν σε αυτήν την τεφροδόχο, που συνήθως ήταν αμφορέας, δοχείο για υγρά» είπε ο Αναπλ. Καθ. Δρ. Stefan Alexandrov, επικεφαλής των αρχαιολογικών ανασκαφών.
Όλες οι τεφροδόχοι στη νεκρόπολη είναι τέτοιες. Οι ερευνητές δεν αναγνωρίζουν ένα μοτίβο – υπάρχουν – ακέραια, σπασμένα, πεταμένα αγγεία. “Αυτό είναι από το πρώτο μισό της δεύτερης χιλιετίας π.Χ., όταν η ζωή ως πρότυπο ήταν στην πραγματικότητα στο υψηλότερο επίπεδο. Ο μεγαλύτερος αριθμός χρυσών θησαυρών στα Βόρεια Βαλκάνια είναι από αυτήν την περίοδο. Όπως, για παράδειγμα, αυτός από το Svishtov, ο Valchitran Treasure», είπε ο Αναπλ. Στέφαν Αλεξάντροφ (ο θησαυρός που βρέθηκε κοντά στο Βαλτσιτράν αποτελείται από 13 χρυσά αντικείμενα με συνολικό βάρος σχεδόν 13 κιλά).
Αυτά τα δοχεία είναι τα παλαιότερα στη νεκρόπολη – από τη Μέση Εποχή του Χαλκού. Τα τελευταία παρουσιάζουν υψηλότερο ποσοστό βρεφικής θνησιμότητας ή η ζωή εδώ έγινε πιο δύσκολη. Αλλά η κεραμική συνεχίζει να εκπλήσσει – κανένα σκεύος δεν μοιάζει με το άλλο, όλα είναι διακοσμημένα διαφορετικά. «Πρόκειται για οικιακή κεραμική – μπολ», είπε ο Αναπλ. Καθ. Stefan Alexandrov. Και αυτό είναι ένα οικιακό μπολ, αλλά δεν είναι τόσο συνηθισμένο. Και σίγουρα δεν ήταν τόσο γκρι. Όπως και τα περίτεχνα στυλιζαρισμένα ανθρώπινα ειδώλια.
“Υπάρχουν υπολείμματα αυτών των χρωμάτων. Σταδιακά γίνονται γκρίζα, αλλά στην πραγματικότητα είναι οι χρωστικές ουσίες που αλλάζουν με την πάροδο του χρόνου, αλλάζουν το χρώμα τους καθώς οξειδώνονται και βλέπουμε ένα γκριζωπό χρώμα τώρα, και ήταν αρκετά διαφορετικό.
Τα αγγεία έχουν οπωσδήποτε βαφτεί και αυτό είναι ξεκάθαρα ορατό κάτω από το υπεριώδες φως στο σκοτάδι», εξήγησε η Δρ Rositsa Manova, ειδικός και συντηρητής. Συνθήκες που μπορεί να προσφέρει το μουσείο στο Βίντιν, το οποίο διατηρεί πολλά από όσα έχουν βρεθεί μέχρι τώρα.
“Μερικές φορές εμφανίζονται ενδιαφέροντα πράγματα. Το ενδιαφέρον εδώ είναι ότι οι χρωστικές διατηρούνται στην επιφάνεια. Παραμένουν στη δομή της λάρνακας και όταν τα φωτίζουμε, φθορίζουν», είπε η Ροσίτσα Μάνοβα. Τα ανθρωπόμορφα ειδώλια, που βρίσκονται επίσης στη νεκρόπολη και στους τάφους, φωσφορίζουν πολύ έντονα και έγχρωμα. «Έχουμε ήδη κάνει μια ανάλυση ενός ανθρωπόμορφου ειδώλου από τον Μπαλέι και μας έγινε σαφές ότι το ειδώλιο καλύπτεται με το μπλε χάλκινο χρώμα από κοβάλτιο, το οποίο είναι αρκετά σπάνιο». Το υπεριώδες φως αποκάλυψε επίσης μια άλλη απροσδόκητη λεπτομέρεια. Η οστέινη ουσία με την οποία είναι ένθετη η κεραμική διαφέρει. Σε άλλα βγαίνει κίτρινη, σε άλλα λευκή. Τα ανθρώπινα οστά, όπως και τα υπολείμματα αυτών των δοχείων, έχουν επίσης φθορίζον λευκό.
Τα κεραμικά αυτά βρίσκονται μόνο στον Δούναβη. Η μωσαϊκή κεραμική για την οποία είναι γνωστοί οι άνθρωποι του ποταμού, έχει πολλά περισσότερα μηνύματα που πρέπει να αποκωδικοποιηθούν. “Μετανάστευσαν από τη μέση περιοχή του Δούναβη. Από το Βελιγράδι, και στις δύο όχθες του Δούναβη ακριβώς μέχρι τη Λομ. Εγκαταστάθηκαν και στις δύο όχθες του Δούναβη. Είχαν πραγματικά πολύ μεγάλα σπίτια, η μεγαλύτερη κατοικία που έχει μελετηθεί εκεί είναι της τάξης 80-90 τετραγωνικών μέτρων», είπε ο Αναπλ. Καθ. Stefan Alexandrov.
Παρά τις υπέροχες συνθήκες, το τέλος αυτού του πολιτισμού είναι ευδιάκριτο και μετά το 1050 π.Χ. τα ίχνη τους χάνονται απότομα. Τι συνέβη με τους ανθρώπους του ποταμού, οι επιστήμονες δεν έχουν απάντηση. Σε κάθε περίπτωση, για τον 11ο αιώνα π.Χ. υπάρχουν τεκμήρια ψύχρανσης του κλίματος.
Δείτε ΦΩΤΟ ΕΔΩ
photo: pixabay
