«Το Σύμφωνο Μετανάστευσης είναι ουσιαστικά η πρώτη συγκρατημένη πολιτική της ΕΕ να έχει μια κοινή ευρωπαϊκή πολιτική και ένα πλαίσιο ισορροπίας μεταξύ χωρών πρώτης και δεύτερης υποδοχής» τόνισε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, κατά την έναρξη της επί της Αρχής συζήτησης του σχεδίου νόμου «Εφαρμογή του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο και λοιπές διατάξεις του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου» στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλή.
Ο υπουργός, υπογράμμισε στα κόμματα της Αντιπολίτευσης ότι το Σύμφωνο Μετανάστευσης και Ασύλου αποτελεί Κανονισμό της ΕΕ που σημαίνει ότι η εφαρμογή των όσων ορίζονται σε αυτό είναι υποχρεωτική από τα Κράτη- μέλη.
Ο κ. Πλεύρης χαρακτήρισε υποκριτική την στάση του ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ, που δήλωσε ότι επιφυλάσσεται στην ψήφιση του νομοσχεδίου επί της Αρχής, λέγοντας ότι το Σύμφωνο Μετανάστευσης το ψήφισαν στο Ε.Κ. οι ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ και η ψήφισή του Συμφώνου επιτεύχθηκε επειδή το ψήφισε η Ομάδα των σοσιαλδημοκρατών, αλλιώς δεν θα είχε εγκριθεί. Αντίστοιχα, υποκριτική είπε είναι η στάση άλλων κομμάτων, που ενώ έχουν ευρωβουλευτές που ανήκουν σε ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου που είναι δεξιότερα του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και χάρη σε αυτούς ψηφίσθηκε ο Κανονισμός Επιστροφών, σήμερα τα ακούσαμε να διαφωνούν με τους Κόμβους Επιστροφών που θεσπίζονται! Ο υπουργός, επισήμανε ότι το Σύμφωνο ψηφίσθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με βάση την αρχή της πλειοψηφίας και όχι της δεσμευτικής ομοφωνίας.
Το Σύμφωνο Μετανάστευσης, είπε ο υπουργός έτσι όπως θεσπίστηκε από την ΕΕ είναι ένα προϊόν ισορροπίας μεταξύ των Κρατών- μελών και των διαφορετικών συμφερόντων που έχει η κάθε χώρα. Καθώς, οι χώρες πρώτης υποδοχής, όπως είναι η Ελλάδα, έχουμε δίκαιο να λέμε ότι δεν μπορούμε να σηκώνουμε το μεγαλύτερο μέρος των μεταναστευτικών ροών, όπως όμως δίκιο έχουν και οι χώρες δεύτερης υποδοχής που λένε ότι οι χώρες της πρώτης υποδοχής δεν μπορούν να λειτουργούν ως διαμετακομιστικά κέντρα προώθησης προς μεταναστών στην Ευρώπη. Επισήμανε ότι χώρες που είχαν υιοθετήσει τις «ανοικτές πολιτικές» στην αρχή της μεταναστευτικής κρίσης, όπως η Γερμανία, η Γαλλία ή η Σουηδία σήμερα έχουν υιοθετήσει από τις πιο σκληρές πολιτικές αντιμετώπισης.
Το Σύμφωνο Μετανάστευσης έχει σημαντικά θετικά στοιχεία όπως είναι η κατοχύρωση μιας αλληλεγγύης, αλλά και αρνητικά. Απέρριψε ότι η καταγραφή των βιομετρικών δεδομένων άλλα και όλων των άλλων στοιχείων όσων εισέρχονται στην χώρα, που προβλέπονται, ότι αυτό συνιστά παραβίαση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Υποστήριξε ότι είναι σωστός ο διαχωρισμός που υιοθετείται μεταξύ ενός ανθρώπου που έρχεται από μια χώρα για το ένα, είναι πρόσφυγας και δικαιούται άσυλο ή είναι παράτυπος οικονομικός μετανάστης. Το Σύμφωνο για όποιον έχει άνω του 20% προσφυγικό προφίλ, δεν αλλάζει κάτι, αυτός μεταφέρεται στις ανοικτές δομές που έχουμε σήμερα, κάνει την αίτησή του, αυτή εξετάζεται και εάν λάβει το άσυλο λαμβάνει τα δικαιώματα λίγο – πολύ του ευρωπαίου πολίτη. Αυτό που αλλάζει πλέον με το Σύμφωνο είναι ότι όποιος είναι πιθανόν να μην λάβει άσυλο, λόγω του προφίλ του, θα μεταφερθεί σε κλειστή δομή για να κάνει την αίτησή του, θα παραμένει για έως και 12 εβδομάδες σε αυτές τις δομές, ώστε εάν απορριφθεί να μπορεί να βρεθεί και να επιστρέψει στην χώρα του. Με το Σύμφωνο, ενώ μέχρι τώρα υπήρχε νομική καθοδήγηση για έναν αιτούντα και στον πρώτο και στο δεύτερο βαθμό εξέτασης του αιτήματός του. Για την διαδικασία επιστροφής, είπε ο υπουργός, υπάρχουν δύο εργαλεία. Το ένα που έχει ψηφιστεί και είναι ο Κανονισμός των Ασφαλών Τρίτων Χωρών και το δεύτερο είναι αυτό που ολοκληρώνεται και είναι η διάταξη που εισάγεται και εμπροστοβαρώς στο νομοσχέδιο των Κόμβων Επιστροφών σε Τρίτες Χώρες. Η Ελλάδα, είπε, μαζί με την Γερμανία, την Αυστρία, την Ολλανδία και την Δανία έχουμε συμφωνήσει να κάνουμε πάνω από ένα Κέντρο Επιστροφών εκτός ΕΕ. Αυτά τα Κέντρα που θα είναι σε τρίτες χώρες δεν αφορούν τους αιτούντες άσυλο, αλλά εκείνους που έχει απορριφθεί η αίτησή τους και δεν μπορείς να τους επιστρέψεις στην χώρα τους γιατί αυτές δεν συνεργάζονται.
Η παραμονή σε μια κλειστή δομή κατά την φάση της εξέτασης του αιτήματος ασύλου για έναν παράτυπο οικονομικό μετανάστη και μετά εάν αυτός ξέρει ότι θα μεταφερθεί σε ένα Κέντρο Επιστροφής που βρίσκεται σε μια τρίτη χώρα αποτελούν μια αποτρεπτική πίεση, η οποία του ασκείται. Τα Κέντρα Επιστροφής εκτός ΕΕ και οι Κόμβοι είναι, είπε ο υπουργός, υπέρ των χωρών πρώτης υποδοχής.
Ο κ. Πλεύρης είπε ότι η Τουρκία ασφαλώς είναι ασφαλής χώρα και θύμισε η Ελλάδα από το 2016 επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ και πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα με την Κοινή Δήλωση Ελλάδας – Τουρκίας του 2016 η χώρα μας την έχει αναγνωρίσει ως ασφαλή χώρα. Επίσης, ανέφερε ότι και η Αίγυπτος και το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές ασφαλώς και είναι ασφαλείς τρίτες χώρες. Και όποιος δεν το δέχεται αυτό όχι μόνο «στην πραγματικότητα ναρκοθετεί τις επιστροφές, αλλά ουσιαστικά λέει στους προέρχονται αυτές τις χώρες θα πρέπει να τους δίνουμε άσυλο», είπε. Υπενθύμισε ότι η λογική της Συνθήκης της Γενεύης είναι ότι το αίτημα ασύλου δεν υποβάλλεται στην 5 ή όγδοη χώρα που βρίσκεται κανείς, αλλά στην πρώτη ασφαλή χώρα.
Σχετικά με τον Κανονισμό, ο υπουργός αναγνώρισε ότι είναι πολύ θετικό ότι θεσμοθετείται μεταξύ των χωρών – κρατών της ΕΕ η αλληλεγγύη και εμείς ως Ελλάδα μπορεί να την θέλαμε να ήταν μεγαλύτερη και την έχουμε ανάγκη σε ότι αφορά το σκέλος των μετεγκαταστάσεων και όχι στο να πληρωνόμαστε για να κρατάμε μετανάστες, ούτε για να λαμβάνουμε τεχνική βοήθεια.
Ο κ. Πλεύρης, τόνισε ότι «είναι θετικό ότι ευρωπαϊκό πλαίσιο ασύλου γίνεται με την Συμφωνία αυτή πολύ πιο αυστηρό, καμία σχέση με αυτό που υπήρχε πριν, ωστόσο αυτός που πραγματικά είναι δικαιούχος ασύλου δεν χάνει τίποτα απολύτως από τα δικαιώματά του».
Ένταση για τα ανοικτά σύνορα
Κατά την διάρκεια της συζήτησης σημειώθηκε έντονη αντιπαράθεση μεταξύ του υπουργού και του ειδικού αγορητή της Νέας Αριστεράς, Θοδωρή Δρίτσα σχετικά με την πολιτική των «ανοικτών συνόρων» και την πολιτική μεταναστευτική διαχείριση που έγινε επί κυβέρνησής ΣΥΡΙΖΑ.
Ακολούθησε η στιχομυθία:
- Πλεύρης: Το 2015, από την Ελλάδα πέρασαν καταγεγραμμένα 900 χιλιάδες άτομα και υπολογίζεται ότι άλλα 600 με 700 χιλιάδες ακαταγράφητα.
- Δρίτσας: Όχι. Κανένας δεν πέρασε ακαταγράφητος. Ούτε ένας.
- Πλεύρης: Τους κατέγραφαν με χαρτί. 10.000 την ημέρα
- Δρίτσας: Με Eurodac
- Πλεύρης: To Eurodac κατέρρευσε στους από δύο μήνες
- Δρίτσας: Κάνετε μεγάλο λάθος. Μην λέτε ψέματα.
- Πλεύρης: Κύριε Δρίτσα δεν σας επιτρέπω. Δεν σας διέκοψα όταν με συκοφαντούσατε. Δεν διέκοψα κανέναν. Με είπε φασίστα, ακροδεξιό και δεν διέκοψα κανέναν.
«900 χιλιάδες άτομα πέρασαν. Και πέρασαν και χιλιάδες ακαταγράφητοι. Τους γράφατε χειρόγραφα και τους περνούσατε μετά στο σύστημα. Αυτή ήταν η κατάσταση την εποχή που ο αρχηγός σας΄ (σ.σ. Τσίπρας) έλεγε ότι “η θάλασσα δεν έχει σύνορα”, και η αρμόδια υπουργός στη Βουλή τότε (σ.σ. Τασία Χριστοδουλοπούλου) έλεγε ότι “Λιάζονται και εξαφανίζονται”. Ήταν η πολιτική ανοιχτά όλα, δεν σταματάμε τίποτα και τους αφήνουμε να πάνε στην Ευρώπη. Αυτή ήταν η ανθρωπιστική πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ» ανέφερε στη συνέχεια ο κ. Πλεύρης.
Τα όσα είπε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου προκάλεσαν την «έκρηξη» του κ. Δρίτσα, με αποτέλεσμα να παρέμβει ο πρόεδρος της επιτροπής, Τάσος Μπαρτζώκας.
«Τι είναι αυτό το πράγμα. Κύριε Δρίτσα, τι κάνετε; Πού βρίσκεστε; Τι είναι αυτά τα πράγματα; Χτυπάτε εδώ μέσα; Καταλαβαίνετε πού βρίσκεστε. Αυτά θα τα κάνετε έξω από το κοινοβούλιο. Αυτό δεν είναι δημοκρατία. Εδώ είναι το κοινοβούλιο της Δημοκρατίας. Τέλος. Δεν θα δεχτώ άλλη τέτοια παρέμβαση κι άλλη διακοπή» ανέφερε ο Τάσος Μπαρτζώκας, με τον κ. Δρίτσα να συνεχίζει να φωνάζει λέγοντας: «λέει ψέματα»
«Κ. Δρίτσα ξέρω ότι δεν με σέβεστε και μου αποτελεί μεγάλη μου τιμή. Δικό σας δημιούργημα ήταν το 1 εκατ. που πέρασε. Εσείς με τον Αλέξη Τσίπρα. Δεν θα με αφήσετε να μιλήσω. Μου λείπει η Ζωή Κωνσταντοπούλου. Δεν θα με διέκοπτε τόσο» ανέφερε στην συνέχεια ο κ. Πλεύρης.
Οι τοποθετήσεις των κομμάτων
Ο εισηγητές της ΝΔ Σταύρος Κελέτσης δήλωσε την ψήφιση επί της Αρχής του νομοσχεδίου υπογραμμίζοντας ότι «το σημαντικό με το νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης είναι, ότι πλέον όλες οι ευρωπαϊκές χώρες συντονίζονται σε μία ενιαία κατεύθυνση, συντονίζουν την πολιτική τους στο Μεταναστευτικό σε μια ενιαία κατεύθυνση, η οποία είναι υποχρεωτική για όλα τα κράτη-μέλη και επίσης, υποχρεώνονται να τηρούν μία διαδικασία ενιαία για τη διαχείριση της μετανάστευσης, όταν βρισκόμαστε σε ομαλές χρονικές περιόδους. Ταυτόχρονα, υπάρχει η πρόνοια, η πρόβλεψη και οι εξαιρέσεις, όταν υπάρχουν καταστάσεις κρίσης, οπότε τα κράτη-μέλη έχουν τη διακριτική ευχέρεια να εφαρμόζουν την πολιτική τους. Δίνει δηλαδή και μια σχετική ευελιξία. Ταυτόχρονα, όμως, κατοχυρώνει τις απαραίτητες διασφαλίσεις για τη προστασία των ατόμων που έχουν ανάγκη, ενώ προάγει γενικότερα το νέο Σύμφωνο τη θεσμική και επιχειρησιακή»
Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ- ΚΙΝΑΛ, Παύλος Χρηστίδης, δήλωσε πως επιφυλάσσεται επί της Αρχής για την Ολομέλεια. Ζήτησε στο παρόν σχέδιο να προστεθεί διάταξη για να μονιμοποιηθούν οι συμβασιούχοι εργαζόμενοι στις υπηρεσίες Ασύλου. Επέκρινε την Κυβέρνηση ότι η ΝΔ σήμερα λέει διαφορετικά πράγματα από εκείνα που έλεγε για το Σύμφωνο Μετανάστευσης το 2016. Διαφωνούμε είπε με τις πολιτικές σας για τη μετανάστευση και το άσυλο. Διαφωνούμε και για το αξιακό πλαίσιο τους, αλλά και για την αποτελεσματικότητα τους. Το ΠΑΣΟΚ είπε «δεν είμαστε ικανοποιημένοι από τον συμβιβασμό που έγινε στην Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για αυτό το Σύμφωνο». Ως ευρωομάδα είπε ότι στην μακρά περίοδο διαπραγμάτευσης επιμείναμε στον αναλογικό επιμερισμό των αιτούντων άσυλο σε όλα τα κράτη μέλη με κριτήρια οικονομικών δυνατοτήτων και πληθυσμού. Η αλληλεγγύη που προβλέπεται είναι ισχνή . Η εθνική γραμμή υποχρεώνει να ζητούμε μετεγκαταστάσεις. Η Συμφωνία αυτή, είπε ο κ. Χρηστίδης επισπεύσθηκε υπό την πίεση της ανόδου της ακροδεξιάς. Κανένας σώφρων πολιτικός σχηματισμός δεν θα έπρεπε να αφήνει τόσο σοβαρά και αξιακά θέματα σε νεοφασίστες, εθνολαϊκιστές και πατριδοκάπηλους. Για να ρυθμιστούν τα θέματα από δημοκράτες έγινε ο συμβιβασμός με το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα. Ο κ. Χρηστίδης ανέφερε ότι είναι πολύ λυπηρός ο τρόπος που αντιμετωπίζει η Κυβέρνηση το κοινοβούλιο όσον αφορά την πραγματική ενημέρωση, την υποχρεωτική ενημέρωση, για το σχέδιο εφαρμογής του Συμφώνου… Στην πραγματικότητα, είπε το Σχέδιο εφαρμογής που δεν δημοσιοποιήσατε, είναι η έκθεση συνεπειών του σχεδίου νόμου Δεν ουσία δεν υπάρχει έκθεση συνεπειών σε αυτό το σχέδιο νόμου, έχουμε μια περίληψη τύπου τεχνητής νοημοσύνης.
Ο αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Ψυχογιός, δήλωσε πως «καταψηφίζουμε το σχέδιο νόμου καθώς έχουμε μια άλλη αντίληψη για την Μεταναστευτική πολιτική, η οποία αποτυπώθηκε στο Σύμφωνο Μετανάστευσης του ΟΗΕ, στο Μαρρακές, η οποία λέει κανόνες για όλους, μετεγκαταστάσεις, νόμιμες και ασφαλείς δίοδοι, διεθνές δίκαιο. Προφανώς αυτό θα βοηθήσει να καταπολεμηθούν και τα εγκληματικά δίκτυα και να υπάρχουν δικαιώματα και υποχρεώσεις για όλους
Η αγορήτρια του ΚΚΕ, Μαρία Κομνηνάκα, τάχθηκε «κατά» του σχεδίου νόμου λέγοντας πως το Κ.Κ.Ε. και οι ευρωβουλευτές του στην ευρωβουλή είναι το μοναδικό κόμμα στην Ελλάδα που από την πρώτη στιγμή, ήδη από την πρώτη φάση των πολύχρονων διαπραγματεύσεων και παζαριών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, κατήγγειλε το Νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο σαν μια νέα βάρβαρη τομή στην πολιτική σε βάρος των προσφύγων και μεταναστών. Σε αντίθεση με τις κάθε είδους αποχρώσεις και δυνάμεις της σοσιαλδημοκρατίας είτε την τότε κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ που τους διαπραγματεύτηκε, είτε το ΠΑΣΟΚ που έθετε επιφυλάξεις και τελικά το ψήφισε. Εμείς, είπε ποτέ δεν είχαμε αυταπάτες για το δήθεν προστατευτικό περιεχόμενο που θα μπορούσε να έχει το Νέο Σύμφωνο Η εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς και τον πόλεμο, η επίθεσή της στα δικαιώματα των λαών, η ρατσιστική και βάρβαρη πολιτική της σε βάρος των προσφύγων και μεταναστών είναι ενιαία και εκφράζεται με μια φωνή από όλους τους εκπροσώπους της, τόνισε η βουλευτής
Ο αγορητής της Ελληνικής Λύσης, Βασίλης Γραμμένος, ανέφερε ότι δηλώνουμε πως «επιφυλασσόμαστε» για την Ολομέλεια, αλλά «είμαστε στην γραμμή καταψήφισης του νομοσχεδίου». Το νομοσχέδιο αυτό είπε δημιουργεί ένα τεράστιο πλέγμα διαδικασιών, ελέγχων, προθεσμιών, βιομετρικών δεδομένων, διοικητικών μηχανισμών και υπερεθνικής εποπτείας. Όμως πίσω από αυτήν την τεχνοκρατική εικόνα αυστηρότητας, υπάρχει ένα θεμελιώδες για εμάς στην Ελληνική Λύση πολιτικό κενό. Δεν απαντά στο βασικό ερώτημα. Ποιος μπαίνει στη χώρα; Ποιος μένει και ποιος τελικά αποχωρεί; Γιατί μπορεί να υπάρχουν δεκάδες στάδια καταγραφής, να υπάρχουν μηχανισμοί ταυτοποίησης και βάσης βιομετρικών δεδομένων, όμως δεν υπάρχει πραγματική πολιτική επιστροφών, δεν υπάρχει πραγματική αποτροπή, δεν υπάρχει ουσιαστική προστασία των συνόρων μας και αυτό είναι θέμα κυριαρχίας
Ο αγορητής της Νέας Αριστεράς Θοδωρής Δρίτσας ανέφερε πως διαφωνούμε απόλυτα με το νομοσχέδιο αυτό και την πολιτική της ΕΕ. Επί της αρχής, σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο το Σύμφωνο και το νομοσχέδιο αυτό έχει μία αρχή, το περίφημο «κάντε τους το βίο αβίωτο». Αυτή είναι η αρχή της πολιτικής της Κυβέρνησης Μητσοτάκη, της πολιτικής του κυρίου Πλεύρη, της πολιτικής του ελληνικού κράτους. Με αυτές τις μισαλλόδοξες και ρατσιστικές κυβερνήσεις, που κάθε άλλο παρά ευνοούν τα συμφέροντα της Ελλάδας και του ελληνικού λαού.
Ο αγορητής της Νίκης, Σπύρος Τσιρώνης, ανέφερε ότι το παρόν σχέδιο νόμου έρχεται να ενσωματώσει το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το ‘Ασυλο, μια ακόμη απόδειξη της αποτυχημένης ιδεοληπτικής και επικίνδυνα χαλαρής πολιτικής που ακολουθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και πολλά χρόνια. Η Ελλάδα, παραμένει κύρια πύλη εισόδου στην Ευρώπη. Οι ροές από το κεντρικό μεσογειακό διάδρομο Λιβύη – Τομπρούκ, έχουν ενταθεί και καταλήγουν πλέον συστηματικά στη Γαύδο και την Κρήτη, ενώ παράλληλα συνεχίζονται οι ροές από την Τουρκία προς τα νησιά του Ανατολικού και Βορείου Αιγαίου. Το Σύμφωνο και η εθνική του υλοποίηση, είπε ο βουλευτής δεν αντιμετωπίζουν τις ρίζες του προβλήματος, δεν θωρακίζουν πραγματικά τα εξωτερικά σύνορα, δεν επιβάλλουν άμεσες επιστροφές, δεν τιμωρούν τις χώρες προέλευσης και διέλευσης που εργαλειοποιούν τη μετανάστευση, όπως η Τουρκία και η Λιβύη. Αντίθετα, δημιουργούν νέα γραφειοκρατικά στάδια, με ελέγχους διαλογής, παραπομπές, κράτηση με εγγυήσεις, οικονομικά βοηθήματα τα οποία στην πράξη λειτουργούν, ως pull factors.
Ο αγορητής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας, εξέφρασε την κάθετη αντίθεσή του λέγοντας ότι το Σύμφωνο κινείται σε εντελώς αντίθετη ακροδεξιά θέση από εκείνη που ορίζεται στο διεθνεές Δίκαιο.
Την Τρίτη το μεσημέρι θα πραγματοποιηθεί η ακρόαση φορέων.
