Αυτονόητη χαρακτηρίζει την καταδίκη της στρατιωτικής επέμβασης των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα ο Γιώργος Παπανδρέου και σημειώνει ότι η Βενεζουέλα δεν χρειάζεται κηδεμόνα, αλλά ειρηνική και δημοκρατική μετάβαση που να πηγάζει από τη βούληση του λαού της.
Σε άρθρο-παρέμβαση του για τη Βενεζουέλα, που δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του, ο πρώην πρωθυπουργός σημειώνει πως αν θέλουμε πραγματικά να υπερασπιστούμε και να προασπίσουμε τις δημοκρατικές αξίες, «τόσο οικείες στις δημοκρατικές δυνάμεις της Βενεζουέλας και να το πράξουμε με τρόπο νόμιμο και αξιόπιστο, τότε τα λόγια και οι πράξεις μας πρέπει να είναι συνεπή με την υπεράσπιση του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς δικαίου». Σχολιάζει ότι «η στάση της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού προκαλεί αποτροπιασμό, βαθιά ανησυχία και απογοήτευση» και τους καλεί «να αρθούν στο ύψος των περιστάσεων, να εγκαταλείψουν τη φοβική και επικίνδυνη στάση τους και να επανακάμψουν στην εθνικά ωφέλιμη ομπρέλα του Διεθνούς Δικαίου, χωρίς αιρέσεις και υστερόβουλες σκοπιμότητες, πριν να είναι αργά».
Ειδικότερα, σε εκτενή παρέμβαση του ο πρώην πρωθυπουργός υπογραμμίζει ότι «η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, που αποτελεί κατάφορη καταπάτηση των αρχών του Διεθνούς Δικαίου και του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, είναι αυτονοήτως καταδικαστέα και κατά τούτο, δεν μπορεί να δικαιολογηθεί από την επίσης αυτονόητη καταδίκη του καθεστώτος Μαδούρου». «Δεν αποτελεί δε, μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά ανοίγει το δρόμο σε μια επικίνδυνη πρακτική, αυτή της μονομερούς χρήσης βίας, η οποία ανεξαρτήτως διακηρυγμένων προθέσεων, εγείρει σοβαρά νομικά και πολιτικά ζητήματα, υπονομεύει την εδαφική ακεραιότητα και την πολιτική ανεξαρτησία ενός κυρίαρχου κράτους, ενώ απειλεί με περαιτέρω αποσταθεροποίηση ευρύτερα τη Λατινική Αμερική», σημειώνει.
Σχολιάζει ότι «όπως τόνισε πολύ σωστά ο Πέδρο Σάντσεθ, Πρωθυπουργός της Ισπανίας και νυν Πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, το ότι δεν αναγνωρίζουμε το καθεστώς Μαδούρο δεν σημαίνει ότι αποδεχόμαστε μια επέμβαση που παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και ωθεί ολόκληρη την ήπειρο σε αβεβαιότητα και στρατιωτικοποίηση». «Με απλά λόγια: ο σκοπός δεν αγιάζει τα μέσα. Τα μέσα που επιλέγουμε θα καθορίσουν τελικά, και σε μεγάλο βαθμό, το μέλλον της Βενεζουέλας, καθώς και το διεθνές περιβάλλον μέσα στο οποίο καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε από κοινού πρωτόγνωρες προκλήσεις για την ανθρωπότητα», τονίζει. Προσθέτει ότι «προκλήσεις όπως οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες, η φτώχεια, η κλιματική κρίση, η τεχνητή νοημοσύνη και οι αναγκαστικές μετακινήσεις πληθυσμών – αυτές απαιτούν σήμερα περισσότερο από ποτέ πνεύμα συνεργασίας, αλληλοκατανόησης και αλληλεγγύης. Πνεύμα εδραιωμένο σε κοινές αρχές και όχι ανέλεγκτη αυθαιρεσία».
Ο κ. Παπανδρέου σημειώνει ότι «οι συνέπειες των πρόσφατων δραματικών εξελίξεων δεν περιορίζονται μόνο στη Βενεζουέλα», αλλά «αντικατοπτρίζουν μια βαθύτερη μετατόπιση στο αναδυόμενο διεθνές σύστημα, όπου η αυθαίρετη χρήση ισχύος κανονικοποιείται και το δίκαιο εφαρμόζεται επιλεκτικά, κατά το δοκούν» και πως «οι δε απειλές προς την Γροιλανδία, Κολομβία, Μεξικό, Κούβα ή ακόμα και τον Καναδά – από την ηγεσία των ΗΠΑ – απλά αυτό πιστοποιούν». Τονίζει ότι το μεγάλο δίλημμα της εποχής είναι μπροστά μας: «Θα επιστρέψουμε σε έναν κόσμο όπου οι ισχυροί δρουν ως σατράπες, συγκρουόμενοι για σφαίρες επιρροής και καθεστώτα κηδεμονίας; Ή θα επιλέξουμε να οικοδομήσουμε κοινούς κανόνες ειρηνικής συμβίωσης, βιώσιμης ανάπτυξης, αξιοπρέπειας και δικαιοσύνης για όλους τους πολίτες του πλανήτη;».
Σύμφωνα με τον πρώην πρωθυπουργό «η αντίληψη που οδηγεί σε επιλογές με δύο μέτρα και δύο σταθμά διαβρώνει την αξιοπιστία ενός διεθνούς συστήματος βασισμένου σε κανόνες» και «όταν η χρήση αυθαίρετης βίας κανονικοποιείται, το Διεθνές Δίκαιο γίνεται εύθραυστο, η εμπιστοσύνη στους διεθνείς θεσμούς καταρρέει και ο εφιάλτης νέων και βίαιων συγκρούσεων γίνεται πραγματικότητα». «Αυτό φαίνεται ήδη καθαρά σήμερα σε άλλες συγκρούσεις ανά τον κόσμο. Παράλληλα, υπονομεύονται οι προσπάθειες όλων όσοι επιδιώκουν τη συνεργασία κρατών και λαών για την αντιμετώπιση των μεγάλων προκλήσεων της εποχής μας», συνεχίζει.
«Όσο για τη δημοκρατία, την οποία τόσοι επικαλούνται», σχολιάζει, «αν θέλουμε να είναι γνήσια και βιώσιμη, δεν μπορεί να επιβάλλεται απ’ έξω ή από πάνω», επισημαίνοντας πως «η οδυνηρή εμπειρία πλείστων επεμβάσεων στην ιστορία (Ιράκ, Λιβύη, Αφγανιστάν, κλπ), μας υπενθυμίζει ότι μεταβάσεις σχεδιασμένες εξωτερικά και επιβαλλόμενες δια της βίας δεν παράγουν σταθερές δημοκρατίες, ούτε προάγουν την ειρηνική συνύπαρξη πληθυσμών».
Περαιτέρω ο κ. Παπανδρέου αναφέρει ότι «η παρατεταμένη αυταρχική διακυβέρνηση του Νικολάς Μαδούρο, είναι γεγονός ότι έχει οδηγήσει τη Βενεζουέλα σε βαθιά πολιτική, κοινωνική και ανθρωπιστική κρίση, και τα δεινά του λαού της Βενεζουέλας – συμπεριλαμβανομένου του αναγκαστικού εκπατρισμού εκατομμυρίων, είναι απαράδεκτα».
Σε προσωπικό τόνο αναφέρει ότι ίδιος για πολλά χρόνια, κατά τη διάρκεια της θητείας του ως Προέδρου της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, εργάστηκε στενά «με την ηγεσία των δημοκρατικών δυνάμεων της Βενεζουέλας». «Δεν τους στηρίξαμε μόνο, καλωσορίσαμε σημαντικές προσωπικότητες και κόμματα στους κόλπους της Διεθνούς. Ο αγώνας τους υπήρξε και δικός μας αγώνας, αγώνας για πολιτικό πλουραλισμό, ανθρώπινα δικαιώματα, κράτος δικαίου, ελεύθερες και δίκαιες εκλογές», προσθέτει. Τονίζει ότι στάθηκε και συνεχίζει να στέκεται αλληλέγγυος «προς τον λαό της Βενεζουέλας και τη δημοκρατική αντιπολίτευση, η οποία επί σειρά ετών επιδιώκει την αλλαγή με ειρηνικά, συνταγματικά και δημοκρατικά μέσα». «Έχω δει από κοντά την προσήλωσή τους, την αντοχή και το θάρρος τους απέναντι στην καταστολή, καθώς και τη δέσμευσή τους στις δημοκρατικές αξίες», λέει ο κ. Παπανδρέου.
Κατόπιν των παραπάνω ο πρώην πρωθυπουργός υπογραμμίζει ότι «αν θέλουμε πραγματικά να υπερασπιστούμε και να προασπίσουμε αυτές τις αξίες, τόσο οικείες στις δημοκρατικές δυνάμεις της Βενεζουέλας και να το πράξουμε με τρόπο νόμιμο και αξιόπιστο, τότε τα λόγια και οι πράξεις μας πρέπει να είναι συνεπή με την υπεράσπιση του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς δικαίου». Όσον αφορά την αποκατάσταση της δημοκρατίας στη Βενεζουέλα, σημειώνει ότι «οι ΗΠΑ έχουν ήδη ουσιαστικά υπονοήσει ότι αυτό αποτελεί δευτερεύον ζήτημα, ότι οι ίδιες θα ‘κυβερνήσουν τη χώρα’ για όσο χρειαστεί» και πως «η αιτιολόγηση που δίνεται αφορά τη ‘διαχείριση’ του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και του ορυκτού πλούτου της χώρας». «Ήδη τίθενται δημόσια ερωτήματα για το αν η Αμερική ‘τα έχει βρει’ με τις καθεστωτικές δυνάμεις της Βενεζουέλας, παραμερίζοντας την οποία προοπτική δημοκρατικής εξέλιξης», προσθέτει.
Ο κ. Παπανδρέου αναφέρει επιπλέον πως «είναι φανερό ότι η νέα αμερικανική διοίκηση αντιμετωπίζει τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων και ροών ως βασικό εργαλείο παγκόσμιας κυριαρχίας» και τονίζει ότι «αυτό αποτελεί σοβαρή προειδοποίηση για την Ευρώπη». «Περισσότερο από ποτέ, οφείλουμε να αποκτήσουμε ενεργειακή αυτάρκεια, αξιοποιώντας τους δικούς μας πόρους και επενδύοντας αποφασιστικά στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Ήδη πληρώσαμε πολιτικά και οικονομικά την ενεργειακή μας εξάρτηση», υπογραμμίζει.
Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρει: «Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας – πλην της πυρηνικής – προσφέρουν πραγματική ενεργειακή αυτονομία και μας θωρακίζουν από γεωπολιτικούς εκβιασμούς.Η ενεργειακή στρατηγική για την Ελλάδα δεν μπορεί να μην λάβει υπόψη της αυτή την καθοριστική – για την εθνική μας αυτονομία και κυριαρχία – παράμετρο. Το παράδειγμα της Βενεζουέλας ειναι ξεκάθαρο: τα γεωπολιτικά και ενεργειακά συμφέροντα επισκιάζουν τη φωνή και τον ρόλο των ίδιων των δημοκρατικών δυνάμεων της, υπονομεύοντας περαιτέρω τη δημοκρατική της πορεία».
«Αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θέλουν πραγματικά να ηγούνται σε έναν κόσμο ελευθερίας και αξιοπρέπειας, τότε πρέπει να ηγούνται με το παράδειγμά τους: υπερασπίζοντας το κράτος δικαίου, τη δημοκρατία και τα δικαιώματα των πολιτών. Ηγετική παρουσία δεν σημαίνει επιβολή δικών σου αποφάσεων στους άλλους· σημαίνει συνέπεια και υπεράσπιση των αρχών που ζητάς και από τους άλλους να σεβαστούν», αναφέρει ο κ. Παπανδρέου. Υποστηρίζει ότι «η Βενεζουέλα σήμερα δεν χρειάζεται κηδεμόνα, ούτε να καταστεί πιόνι οποιασδήποτε ξένης δύναμης στα γεωπολιτικά παιχνίδια. Αυτό που χρειάζεται είναι μια ειρηνική και δημοκρατική μετάβαση, που να πηγάζει από τη βούληση του ίδιου του λαού της Βενεζουέλας, μέσω συμμετοχικών πολιτικών διαδικασιών, αξιόπιστων εκλογών, αποκατάστασης των δημοκρατικών θεσμών και πλήρους σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, συμπεριλαμβανομένης της απελευθέρωσης όλων όσοι κρατούνται για πολιτικούς λόγους».
«Η αντίδραση στη Βενεζουέλα δεν θα ιδωθεί απομονωμένα, θα δείξει αν οι ισχυρές χώρες σέβονται τους διεθνείς κανόνες ή τους καταπατούν κάθε φορά που το απαιτούν τα συμφέροντά τους», σημειώνει.
Ο κ. Παπανδρέου αναφέρει πως «σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, η στάση της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού προκαλεί αποτροπιασμό, βαθιά ανησυχία και απογοήτευση». Πιο συγκεκριμένα αναφέρει ότι «παρότι σήμερα η Ελλάδα έχει εκλεγεί ως μέλος στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών δεν βρήκαν το θάρρος να υπερασπιστούν το Διεθνές Δίκαιο και τον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ. Αντιθέτως εγκαταλείπουν με ελαφρότητα μια εθνική στρατηγική δεκαετιών, θεμελιωμένη στο Διεθνές Δίκαιο – τη μοναδική στρατηγική που αποδεδειγμένα υποστυλώνει τα εθνικά μας συμφέροντα. Μια στρατηγική που έδινε στην Ελλάδα διεθνές κύρος και τον ρόλο υπερασπιστή της ειρηνικής συμβίωσης σε μια περιοχή συγκρούσεων, όπως είναι τα Βαλκάνια, η Μαύρη Θάλασσα και η Ανατολική Μεσόγειος». «Με τη σημερινή τους στάση, απεμπολούν αυτόν τον ρόλο, εκθέτουν τη χώρα σε σοβαρούς κινδύνους και τη μετατρέπουν σε πεδίο —ή ακόμη και πιόνι— γεωπολιτικών παιχνιδιών. Ταυτόχρονα, υπονομεύουν βασικές αρχές και τελικά την ‘ήπια ισχύ’ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οδηγώντας την Ελλάδα χωρίς λόγο και ρόλο σε μια θέση εξάρτησης από εξωτερικές και απρόβλεπτες δυνάμεις και εξελίξεις», προσθέτει.
Ο κ. Παπανδρέου καλεί «την κυβέρνηση και τον Πρωθυπουργό, να αρθούν στο ύψος των περιστάσεων, να εγκαταλείψουν τη φοβική και επικίνδυνη στάση τους και να επανακάμψουν στην εθνικά ωφέλιμη ομπρέλα του Διεθνούς Δικαίου, χωρίς αιρέσεις και υστερόβουλες σκοπιμότητες, πριν να είναι αργά».
Παράλληλα σημειώνει ότι «η ώρα της Ευρώπης είναι τώρα». Αναφέρει ως προς αυτό ότι «οι προκλήσεις απειλούν την ύπαρξη μας» και ότι «αν θέλουμε η Ευρωπαϊκή Ένωση, το κοινό μας σπίτι και οι δημοκρατικές μας αξίες να έχουν μέλλον, χρειαζόμαστε άμεσα πραγματική στρατηγική αυτονομία. Αυτονομία που θα προστατεύει όχι μόνο τα σύνορά μας, αλλά και τις αρχές μας. Με ευρωπαϊκές πολιτικές για μεγαλύτερη οικονομική, ενεργειακή και τεχνολογική ανεξαρτησία και με ισχυρή δέσμευση στη κοινωνική συνοχή, πράσινη ανάπτυξη και δικαιοσύνη». Την καλεί «να αποτελέσει για ολόκληρο τον κόσμο, αυτήν τη δύσκολη μεταβατική περίοδο των μεγάλων προκλήσεων, φάρο δημοκρατίας, με ισχυρό και διακριτό λόγο και ρόλο στις παγκόσμιες εξελίξεις, και παράδειγμα ενός νέου πολιτικού πολιτισμού, που στο επίκεντρό του έχει τον πολίτη, τις ελευθερίες, τα δικαιώματά του και μεριμνά για τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος σιγουριάς, ειρήνης και αξιοπρέπειας».
Εν κατακλείδι ο Γιώργος Παπανδρέου σημειώνει:
«Ένας πλανήτης εδραιωμένης ειρηνικής συμβίωσης απαιτεί από την Διεθνή Κοινότητα να
– υπερασπιστεί την καθολικότητα και τη συνέπεια του διεθνούς δικαίου,
– απορρίψει τις παραβιάσεις κυριαρχίας και τις μονομερείς στρατιωτικές επεμβάσεις,
– στηρίξει τις δημοκρατικές δυνάμεις της Βενεζουέλας χωρίς να τις εργαλειοποιεί,
– δώσει προτεραιότητα στον διάλογο, τη διαμεσολάβηση και την πολυμερή συνεργασία,
– διασφαλίσει ότι κάθε διαδικασία μετάβασης θα είναι ειρηνική, νόμιμη και προϊόν της θέλησης του λαού της Βενεζουέλας.
Ένας κόσμος που κυβερνάται με εξαιρέσεις, σφαίρες επιρροής, δύο μέτρα και δύο σταθμά είναι ένας επικίνδυνος κόσμος. Μια δημοκρατική Βενεζουέλα πρέπει να προκύψει όχι από «το δίκιο του ισχυρού», αλλά μέσα από την ελεύθερη επιλογή του λαού της, στηριγμένη σε θεσμούς, προστατευμένη από το δίκαιο και ενταγμένη σε μια αναζωογονημένη πολυμερή διεθνή τάξη.
Ο αγώνας του λαού της Βενεζουέλας για δημοκρατία και αξιοπρέπεια αξίζει την πλήρη αλληλεγγύη μας, αξίζει τη συνέπεια των θέσεων και πράξεών μας».
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ
