Ανοιχτή πληγή για πολλές ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, παραμένει το υπέρογκο κόστος των ενοικίων, που αποδεδειγμένα πλέον «ροκανίζει» σημαντικό μέρος του μηνιαίου προϋπολογισμού των νοικοκυριών. Σε αυτό το περιβάλλον, η μείωση του κόστους στο στεγαστικό αποτελεί το δίχως άλλο κεντρική κυβερνητική προτεραιότητα, όπως την οριοθέτησε ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συζήτηση για τον Προϋπολογισμό. Η Realnews φέρνει στην επιφάνεια ακόμη μία κυβερνητική πρωτοβουλία, που έχει ως στόχο να αυξήσει την προσφορά μέσω της κατεύθυνσης στην αγορά περισσότερων διαθέσιμων κατοικιών, ώστε να μειωθεί το δυσθεώρητο κόστος της στέγασης.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, πρόκειται για μια επένδυση που αφορά την πιλοτική ανάπτυξη ενεργειακά αποδοτικών κοινωνικών κατοικιών σε τέσσερις μη επιχειρησιακούς χώρους του υπουργείου Εθνικής Αμυνας σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Αχαΐα. Συγκεκριμένα, στην Αθήνα θα αξιοποιηθούν το στρατόπεδο Παπαστάθη στον δήμο Αχαρνών και το στρατόπεδο Καραϊσκάκη στον δήμο Χαϊδαρίου, συνολικού εμβαδού 54 και 44 στρεμμάτων αντιστοίχως.
Ετσι, με βάση τους κυβερνητικούς υπολογισμούς, στο Λεκανοπέδιο αναμένεται να δημιουργηθούν 810 διαμερίσματα. Ομοίως, στη Θεσσαλονίκη υπολογίζεται να οικοδομηθούν 700 κατοικίες από την αξιοποίηση του στρατοπέδου Ζιάκα, συνολικού εμβαδού 128 στρεμμάτων στον δήμο Κορδελιού-Ευόσμου. Τέλος, στην Πάτρα υπάρχει η δυνατότητα δημιουργίας 430 κατοικιών στο στρατόπεδο Μανουσογιαννάκη, συνολικού εμβαδού 70 στρεμμάτων.
Το χρονοδιάγραμμα
Αρμόδιο κυβερνητικό στέλεχος εξηγεί, δε, ότι οι χώροι αυτοί διαθέτουν σαφείς νομικούς τίτλους και είναι σήμερα ελεύθεροι βαρών, κάτι που διασφαλίζει ταχεία ωρίμανση και κλιμάκωση του έργου. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «R», η υλοποίηση της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας προγραμματίζεται να ξεκινήσει εντός του πρώτου τριμήνου του νέου έτους και να έχει ολοκληρωθεί τους τελευταίους μήνες του 2030.
Τα τέσσερα στρατόπεδα αποτελούν τα μοναδικά εναπομείναντα μεγάλης κλίμακας, ενιαία δημόσια ακίνητα εντός ή σε άμεση γειτνίαση με τον αστικό ιστό των τριών πόλεων. Το μέγεθός τους επιτρέπει την ανάπτυξη κρίσιμης μάζας κατοικιών και τη δημιουργία οικονομιών κλίμακας στον σχεδιασμό, στις διαγωνιστικές διαδικασίες και στην κατασκευή, μειώνοντας σημαντικά το μέσο κόστος ανά μονάδα. Από την άλλη, το ΥΠΕΘΑ διαθέτει αποδεδειγμένα τεχνική τεχνογνωσία και θεσμική ικανότητα για την ωρίμανση έργων και την ταχεία εκτέλεση διαγωνισμών μέσω του προγράμματος κατασκευής κατοικιών. Η αξιοποίηση χώρων και μηχανισμών υλοποίησης του ΥΠΕΘΑ επιταχύνει τις αδειοδοτήσεις, τις προμήθειες και την επίβλεψη των έργων και μειώνει την πιθανότητα καθυστερήσεων που θα έθεταν σε κίνδυνο τα ορόσημα του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα (SCF).
Ταυτόχρονα, η αξιοποίηση αποχαρακτηρισμένων στρατοπέδων παρέχει σαφές πλεονέκτημα στον χωρικό σχεδιασμό και στην υλοποίηση, καθώς οι χώροι αποτελούν ενιαία δημόσια ακίνητα με καθορισμένη θεσμική χρήση και μία αρμόδια Αρχή, χωρίς να απαιτείται ως προϋπόθεση η εκπόνηση νέου ειδικού πολεοδομικού σχεδίου. Με αυτόν τον τρόπο αποφεύγονται οι χρονοβόρες διαδικασίες αναζωνοποίησης και κατακερματισμού, που είναι συνήθεις σε χώρους τρίτων, ενώ όλες οι τυπικές απαιτήσεις περιβαλλοντικής και οικοδομικής αδειοδότησης παραμένουν πλήρως εφαρμοστέες βάσει της εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας, διασφαλίζοντας ταχεία αλλά απολύτως σύννομη υλοποίηση.
Κόστος
Σύμφωνα με στελέχη του υπουργείου Οικονομικών, το συνολικό επενδυτικό κόστος ανέρχεται σε 450 εκατ. ευρώ. Τα ίδια πρόσωπα σημειώνουν ότι με δεδομένο πως το κόστος που αφορά τη γη θα χρηματοδοτηθεί από το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, εκτιμάται ότι περίπου το 25% του συνολικού προϋπολογισμού, ήτοι 84,99 εκατ. ευρώ, αφαιρείται και θα δοθεί στο υπουργείο Αμυνας, ώστε να χρηματοδοτήσει το δικό του οικιστικό πρόγραμμα για τις ανάγκες των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το κόστος για τις συνολικά 1.940 κατοικίες ανέρχεται σε 255 εκατ. ευρώ. Με μέση επιφάνεια 80 τ.μ. ανά κατοικία, τα υπό δημιουργία κτίρια προορίζεται να πληρούν ενεργειακή κατηγορία Α+ ή ισοδύναμα πρότυπα μηδενικής ενεργειακής κατανάλωσης και θα διατεθούν μέσω καθεστώτος κοινωνικού μισθώματος σε ενεργειακά ευάλωτα νοικοκυριά. Οπως είναι σε θέση να γνωρίζει η «R», η κυβέρνηση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο βρίσκονται στο τελικό στάδιο των διαπραγματεύσεων, προκειμένου το έργο να μπει στο στάδιο υλοποίησης έως τον ερχόμενο Ιούνιο.
Το πακέτο μέτρων
Από το Μέγαρο Μαξίμου επισημαίνουν ότι η προαναφερθείσα πρωτοβουλία δεν είναι αποσπασματική, αλλά έρχεται ύστερα από την ανακοίνωση από τον Κυριάκο Μητσοτάκη στο πλαίσιο του Προϋπολογισμού έξι μέτρων για το στεγαστικό. Συγκεκριμένα, έχει προαναγγελθεί πρόγραμμα ανακαίνισης κατοικιών, που θα καλύπτει έως και το 90% της δαπάνης, ύψους 400 εκατ. ευρώ, με στόχο την αναβάθμιση κατά προτεραιότητα κλειστών ακινήτων. Επίσης, έχει αποφασιστεί η δεύτερη επιστροφή ενοικίου για 50.000 εκπαιδευτικούς, νοσηλευτές και γιατρούς που νοικιάζουν κατοικίες στην περιφέρεια χωρίς εισοδηματικά κριτήρια. Τρίτον, δρομολογούνται τοπικά σχέδια αναβάθμισης δημοτικών και κρατικών κτιρίων σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές, ενώ επιβάλλονται επιπρόσθετοι περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση και στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Τέλος, θεσπίζεται ένα νέο πλαίσιο κινήτρων για επενδύσεις στην προσιτή στέγη και προωθείται μια νέα πολεοδομική ρύθμιση που θα επιτρέπει την ταχεία μετατροπή υφιστάμενων ακινήτων σε οικιστική χρήση.
