Σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη στιγμή μνήμης, ο Κώστας Γαβράς βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη, στο σημείο όπου δολοφονήθηκε ο Γρηγόρης Λαμπράκης, με αφορμή την τελετή ονοματοθεσίας του χώρου σε «Δείκτη Μνήμης – Σημείο Ζ».
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε το μεσημέρι της Πέμπτης 12 Φεβρουαρίου, στη συμβολή των οδών Ελ. Βενιζέλου και Ερμού, παρουσία του δημάρχου Στέλιου Αγγελούδη, του δημοτικού συμβουλίου και πλήθους κόσμου. Τα αποκαλυπτήρια της πλάκας έγιναν στον χώρο του μνημείου του Λαμπράκη, σε μια κίνηση υψηλού συμβολισμού.
Κώστας Γαβράς: Η σύνδεση με το «Ζ»
Ο εμβληματικός σκηνοθέτης, που ζει μόνιμα στο Παρίσι, έχει άρρηκτα συνδέσει το όνομά του με τη Θεσσαλονίκη μέσα από την ταινία «Ζ», το πολιτικό θρίλερ που βασίστηκε στη δολοφονία του ειρηνιστή βουλευτή της ΕΔΑ τον Μάιο του 1963 και στην έρευνα του ανακριτή Χρήστου Σαρτζετάκη. Το «Ζ» ήταν ένα έργο-σύμβολο για την αντίσταση, τη δημοκρατία και τη μάχη απέναντι στο παρακράτος.
Ο Κώστας Γαβράς, έχοντας στο πλευρό του τη σύζυγό του Μισέλ, εμφανώς συγκινημένος, υπογράμμισε πως η σημερινή στιγμή δεν αφορά τον ίδιο ούτε την ταινία του: «Πρόκειται για μία τελετή για τον άνθρωπο, τον Λαμπράκη, που γύριζε με την πινακίδα λέγοντας Ελλάς, που δίπλα είχε το σήμα της ειρήνης. Αναζητούσε την Ελλάδα της ειρήνης. Νομίζω αυτό πρέπει να μείνει στον τοίχο και όχι ο κινηματογράφος, όχι το φιλμ που έκανα εγώ».
Ο ίδιος στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη ενότητας και αποφυγής του διχασμού: «Πρέπει να ξεχνάμε τους φανατισμούς και τις διαφορές που έχουμε μεταξύ μας. Να μην ξαναπεράσουμε κρίσεις και εμφύλιους πολέμους, όπως τον έχει ζήσει η γενιά μου. Ο εμφύλιος πόλεμος είναι το χειρότερο από όλα». Κλείνοντας, εξέφρασε τη βαθιά του συγκίνηση για την υποδοχή που του επιφύλαξε η πόλη.
«Σήκωσε τη σημαία του αντιδικτατορικού αγώνα»
Ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης χαρακτήρισε τον Κώστα Γαβρά καλλιτέχνη που «σε δύσκολες στιγμές σήκωσε τη σημαία, μέσα από την τέχνη του, του αντιφασιστικού και αντιδικτατορικού αγώνα», αναφέροντας και τη συνεργασία του με τον Μίκη Θεοδωράκη ως ένα ιστορικό πολιτιστικό αποτύπωμα.
Η παρουσία του σπουδαίου δημιουργού στη Θεσσαλονίκη θα κορυφωθεί την Κυριακή 15 Φεβρουαρίου, στις 11:30 το πρωί, στο «ΟΛΥΜΠΙΟΝ», με προβολή της ταινίας «Ζ» και ανοιχτή συζήτηση με το κοινό. Τη διοργάνωση συνυπογράφουν το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, ο δήμος Θεσσαλονίκης και το Μουσείο Μίκη Θεοδωράκη Ζάτουνας.
