Η προστασία των προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο δεν είναι πλέον προαιρετική — είναι αναγκαιότητα. Κάθε σύνδεση, κάθε εφαρμογή και κάθε δημοσίευση μπορεί να εκθέσει ευαίσθητες πληροφορίες αν δεν πάρουμε τα απαραίτητα μέτρα. Αυτό το άρθρο συγκεντρώνει πρακτικές, εφαρμόσιμες συμβουλές για να μειώσετε τον κίνδυνο και να διαχειριστείτε καλύτερα το ψηφιακό σας αποτύπωμα.
Χρησιμοποιήστε ισχυρούς και μοναδικούς κωδικούς
Οι κωδικοί είναι η πρώτη γραμμή άμυνας. Χρησιμοποιήστε για κάθε υπηρεσία διαφορετικό, σύνθετο κωδικό που περιλαμβάνει γράμματα, αριθμούς και σύμβολα για να δυσκολέψετε τη διάρρηξη λογαριασμού.
Για να μην χαθείτε σε εκατοντάδες κωδικούς, αξιοποιήστε έναν διαχειριστή κωδικών (password manager). Ένα παράδειγμα ροής εργασίας: δημιουργείτε και αποθηκεύετε κωδικό στον διαχειριστή, τον ανακαλείτε αυτόματα στο login και έτσι αποφεύγετε την επαναχρησιμοποίηση και τις σημειώσεις σε ευάλωτα αρχεία.
Ενεργοποιήστε τον διπλό έλεγχο ταυτότητας (2FA)
Ο 2FA προσθέτει δεύτερο επίπεδο προστασίας πέρα από τον κωδικό σας, συνήθως με κωδικό από εφαρμογή ή SMS. Όπου παρέχεται, ενεργοποιήστε τον πάντα — μειώνει δραστικά την πιθανότητα πρόσβασης όταν κάποιος αποκτήσει τον κωδικό σας.
Προτιμήστε εφαρμογές 2FA (π.χ. Authenticator) ή hardware tokens έναντι SMS, που μπορούν να υποκλαπούν μέσω SIM swapping. Αν διαχειρίζεστε πολλούς λογαριασμούς, σημειώστε τους κωδικούς επαναφοράς σε ασφαλές μέρος, όχι σε email.
Διαχειριστείτε τα δικαιώματα εφαρμογών και υπηρεσιών
Πολλές εφαρμογές ζητούν πρόσβαση σε επαφές, τοποθεσία ή κάμερα χωρίς πραγματική ανάγκη. Κάντε τακτικό έλεγχο δικαιωμάτων στα κινητά και τους λογαριασμούς σας και απενεργοποιήστε ό,τι δεν είναι απαραίτητο.
Εξετάστε τις ρυθμίσεις απορρήτου στις υπηρεσίες που χρησιμοποιείτε και διαγράψτε εφαρμογές που δεν χρησιμοποιείτε. Για παράδειγμα, μια εφαρμογή καιρού δεν χρειάζεται πρόσβαση στις επαφές σας — αποδεσμεύοντας τέτοια δικαιώματα μειώνετε τη διαρροή δεδομένων.
Χρησιμοποιήστε ασφαλείς συνδέσεις και VPN
Προτιμάτε ιστοσελίδες με HTTPS και αποφύγετε δημόσια Wi‑Fi για ευαίσθητες συναλλαγές χωρίς επιπλέον προστασία. Οι ανεπαρκώς κρυπτογραφημένες συνδέσεις κάνουν ευάλωτες τις πληροφορίες σας σε παρεμβολές (man‑in‑the‑middle attacks).
Ένα αξιόπιστο VPN κρυπτογραφεί τη σύνδεσή σας όταν χρησιμοποιείτε δημόσια δίκτυα, αλλά επιλέξτε παρόχους με σαφή πολιτική μη καταγραφής. Επιπλέον, ελέγχετε ρυθμίσεις δρομολογητή στο σπίτι (firmware, ισχυρός κωδικός admin) για να αποτρέψετε ανεπιθύμητη πρόσβαση στο δίκτυό σας.
Προστατέψτε τα προσωπικά σας στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης
Οι ρυθμίσεις απορρήτου σε Facebook, Instagram και άλλες πλατφόρμες καθορίζουν ποιος βλέπει το περιεχόμενό σας και τα προσωπικά σας στοιχεία. Περιορίστε τις κοινοποιήσεις σε φίλους, απενεργοποιήστε την κοινή χρήση τοποθεσίας όπου δεν χρειάζεται και ελέγξτε ποιος μπορεί να σας στέλνει μηνύματα.
Σκεφτείτε τι δημοσιεύετε: ημερομηνίες γέννησης, διεύθυνση ή φωτογραφίες διαβατηρίου μπορούν να χρησιμοποιηθούν για κλοπή ταυτότητας. Χρησιμοποιήστε ψευδώνυμα όπου είναι δυνατό και αποφύγετε δημόσια κοινοποίηση πληροφοριών που θα μπορούσαν να στοιχειοθετήσουν τις απαντήσεις σε ερωτήματα επαναφοράς κωδικού.
Αναγνωρίστε και αντιμετωπίστε phishing και κακόβουλο λογισμικό
Το phishing εξαπατά τους χρήστες να αποκαλύψουν στοιχεία μέσω ψεύτικων emails ή μηνυμάτων. Ελέγχετε πάντα τον αποστολέα, τις συνδέσεις (hover για να δείτε το URL) και μη ανοίγετε ύποπτα αρχεία, ακόμη κι αν φαίνεται να προέρχονται από γνωστή επαφή.
Έχετε εγκατεστημένο ενημερωμένο antivirus και ενεργοποιημένες αυτόματες ενημερώσεις για λειτουργικό σύστημα και εφαρμογές. Σε περίπτωση υποψίας συμβάντος, αλλάξτε κωδικούς από ασφαλή συσκευή, σκανάρετε για malware και, αν χρειαστεί, ειδοποιήστε τις αρμόδιες υπηρεσίες ή την τράπεζά σας.
Συμπέρασμα: η ψηφιακή ασφάλεια απαιτεί συνήθειες και προσοχή, όχι τεχνολογικούς τρόπους πανικού. Εφαρμόζοντας ισχυρούς κωδικούς, 2FA, διαχείριση δικαιωμάτων, ασφαλείς συνδέσεις και ενημέρωση για phishing, μειώνετε σημαντικά τον κίνδυνο. Ξεκινήστε με μικρά βήματα σήμερα: έναν νέο διαχειριστή κωδικών, έλεγχο 2FA και έναν γρήγορο έλεγχο ρυθμίσεων απορρήτου — η ασφάλεια των δεδομένων σας είναι υπόθεση καθημερινή.
