– Χαίρετε, δεν σας κρύβω ότι ένα παράξενο συναίσθημα με συνοδεύει από χθες το απόγευμα. Τηλεφωνώντας σε έναν φίλο που παρακολουθεί από κοντά τα πολιτικά, ζήτησα να μάθω δυο-τρία παρασκήνια για την επέτειο των Τεμπών και τα όσα έγιναν στο Σύνταγμα. Όπως μου είπε, «τα νούμερα που βλέπεις δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα, αλλά αυτό είναι το λιγότερο». Κάπου εδώ άρχισα να σκέφτομαι ότι όσο και να μη θέλω να το παραδεχτώ, οι επόμενες μέρες θα φέρουν στην επιφάνεια πράγματα που μερικοί θα προτιμούσαν να μείνουν θαμμένα…

Οι 20.000 «αόρατοι» διαδηλωτές του Συντάγματος

Είκοσι χιλιάδες διαδηλωτές είδε στο Σύνταγμα το περασμένο Σάββατο η ΕΡΤ, στηριζόμενη –όπως έλεγε– σε πηγές της ΕΛΑΣ. Από έναν φίλο που ήταν εκεί έμαθα ότι ο κόσμος δεν ξεπερνούσε τις δύο με τρεις χιλιάδες, και αυτό στις καλύτερες στιγμές. «Τι στο καλό παίζει με αυτούς τους αριθμούς;» τον ρώτησα. «Απλά», μου απάντησε, «κάποιοι έχουν αποφασίσει να παίζουν με τα νούμερα όπως τους συμφέρει».

Δεν σας κρύβω ότι με προβληματίζει αυτή η τάση να μετατρέπουμε τα πάντα σε προπαγανδιστικό εργαλείο. Ακόμα και τη μνήμη των νεκρών των Τεμπών. Απίθανα πράγματα, έτσι;

Η μαυρίστικη «Εστία» και τα μυστικά έγγραφα

Την ίδια μέρα, η «Εστία» έβγαλε ένα υλικό που –πώς να το πω– δεν αφήνει πολλά περιθώρια για ερμηνείες. Πρόκειται για πρακτικά σύσκεψης που έγινε στις Βρυξέλλες τον Δεκέμβριο του 2021, με κοινοτικούς και έλληνες κυβερνητικούς αξιωματούχους να συζητούν για την τηλεδιοίκηση των τραίνων.

Άνθρωπος που είδε από κοντά τα χαρτιά μου είπε ότι «αυτό που φαίνεται είναι πως όλοι ήξεραν τι έπρεπε να γίνει και πότε, αλλά κάτι πήγε στραβά». Προσπαθώ να τη σκαπουλάρω αλλά δεν μπορώ να μη σκεφτώ ότι κάποιοι που σήμερα διαλέγουν στα κανάλια για το τι έγινε και τι δεν έγινε, ίσως να έχουν κάτι παραπάνω να εξηγήσουν.

Οι διαλέξεις Κυρανάκη και η… πραγματικότητα

Ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης είχε πει σε πρόσφατη συνέντευξή του ότι «όσοι ισχυρίζονται ότι το τραίνο θα σταματούσε αυτόματα με την 717, αν αυτή είχε ολοκληρωθεί, λένε ψέματα». Μάλιστα. Αν κατάλαβα καλά από όσα διάβασα στα πρακτικά, οι ίδιοι οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι είχαν επιβεβαιώσει στους Ευρωπαίους ότι «η ολοκλήρωση της 717 είναι προϋπόθεση για την ολοκλήρωση και λειτουργικότητα των τμημάτων».

Κάπου εδώ άρχισα να αναρωτιέμαι: ποιος λέει ψέματα τελικά; Οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι του 2021 ή ο κύριος Κυρανάκης του 2026;

Τα 28 εκατομμύρια και οι… εξαφανισμένες οθόνες

Από τα πρακτικά προκύπτει ότι το έργο είχε προϋπολογισμό 28 εκατομμύρια ευρώ και αφορούσε «την προμήθεια εξοπλισμού για 88 τραίνα» και το ETCS σε τρία τμήματα της κύριας γραμμής. Μου είπαν ότι μεταξύ άλλων προβλέπονταν «οθόνες στη θέση του οδηγού, κεραίες στο κάτω μέρος των τραίνων που επικοινωνούν με τις πέδες της γραμμής».

Το ερώτημα που με βασανίζει είναι απλό: πού πήγαν όλα αυτά; Και γιατί τρία χρόνια μετά την τραγωδία ακόμα μιλάμε για το τι θα μπορούσε να είχε γίνει;

Η υπόσχεση του Οκτωβρίου 2022

Στη σύσκεψη των Βρυξελλών, έλληνας αξιωματούχος είχε υπογραμμίσει ότι «το ETCS και οι εγκαταστάσεις του αναμένεται να ολοκληρωθούν και να τεθούν σε λειτουργία το αργότερο έως τον Οκτώβριο του 2022». Μάλιστα, κορυφαίο στέλεχος της ΕΡΓΟΣΕ είχε υπερθεματίσει λέγοντας ότι «το έργο υποβλήθηκε σε μέτρα επιτάχυνσης που θα το καθιστούσαν πλήρως λειτουργικό έως τον Οκτώβριο του 2022».

Δεν σας κρύβω ότι έχω ένα βάρος όταν σκέφτομαι ότι τον Φεβρουάριο του 2023 έγινε η τραγωδία των Τεμπών, ενώ τον Οκτώβριο του 2022 έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί το έργο ασφαλείας. Τι έγινε σε αυτούς τους τέσσερις μήνες;

Το τμήμα Δομοκός-Λάρισα και οι… στατικές δοκιμές

Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι στα πρακτικά γίνεται συγκεκριμένη αναφορά στο τμήμα Δομοκός-Λάρισα, όπου «το σύστημα εγκαταστάθηκε, δοκιμάστηκε και έχουν γίνει και στατικές δοκιμές». Μάλιστα, προβλεπόταν ότι «τον Ιούλιο του 2022 να πραγματοποιηθούν οι δυναμικές δοκιμές, τον Σεπτέμβριο του 2022 θα βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία».

Άνθρωπος που γνωρίζει το αντικείμενο μου εξήγησε ότι «στατικές και δυναμικές δοκιμές σημαίνει ότι το σύστημα ήταν έτοιμο να λειτουργήσει». Τι συνέβη λοιπόν;

Η πρόληψη του ανθρώπινου λάθους

Σύμφωνα με την παρουσίαση που είχε γίνει στις Βρυξέλλες, «το σύστημα στοχεύει στην παροχή εικόνας της σηματοδότησης και στην πρόληψη του ανθρώπινου λάθους». Και το κυριότερο: «Αν πάει κάτι στραβά, ο οδηγός ενημερώνεται και το τραίνο θα επιβραδύνει».

Διαβάζοντας αυτές τις γραμμές, δεν μπόρεσα να μη σκεφτώ τους 57 νεκρούς των Τεμπών. Το «αν πάει κάτι στραβά» δυστυχώς πήγε… Αλλά το σύστημα που θα επιβράδυνε το τραίνο πού ήταν;

Η σταδιακή παράδοση και οι… ασφαλιστικές δικλίδες

Όταν κοινοτικός αξιωματούχος είχε ρωτήσει «πώς συμβιβάζεται η ασφάλεια του έργου με τη σταδιακή παράδοση και θέση σε λειτουργία», οι ελληνικές Αρχές είχαν απαντήσει ότι «η ασφάλεια του έργου δεν διακυβεύεται από τη θέση σε λειτουργία κάθε τμήματος».

Μου είπαν ότι αυτή η απάντηση ήταν «τυπική γραφειοκρατική φόρμουλα για να περάσει το έργο». Προφανώς όμως η ασφάλεια διακυβεύτηκε. Και πώς…

Το precondition που εκθέτει τον Κυρανάκη

Το πιο καταλυτικό στοιχείο των πρακτικών είναι η επιβεβαίωση των ελληνικών Αρχών «ότι η ολοκλήρωση των εργασιών της σύμβασης 717 είναι προϋπόθεση για την ολοκλήρωση και λειτουργικότητα των τμημάτων ΣΚΑ-Οινόη και Δομοκός-Λάρισα». Στα αγγλικά, όπως σημειώνεται, αυτό αποδόθηκε με τη λέξη «precondition».

Αν κατάλαβα καλά, αυτό ακριβώς καταρρίπτει τους ισχυρισμούς Κυρανάκη ότι «όσοι ισχυρίζονται ότι το τραίνο θα σταματούσε αυτόματα με την 717 λένε ψέματα». Κύριε αναπληρωτή, ποιος λέει ψέματα τελικά; Εσείς ή οι δικοί σας άνθρωποι του 2021;

Εποχή παράκρουσης, αν δεν το πήρατε χαμπάρι. Όταν τα επίσημα έγγραφα του κράτους καταρρίπτουν τους υπουργούς του ίδιου κράτους, κάτι πολύ σοβαρό παίζεται. Και δεν είναι μόνο θέμα πολιτικής. Είναι θέμα αξιοπρέπειας…