Στο επίκεντρο των σημαντικότερων οικονομικών προκλήσεων βρίσκονται η ακρίβεια, το στεγαστικό καθώς και οι εξωγενείς κρίσεις.

Μια πολύ μεγάλη πρόκληση αποτελεί η αντιμετώπιση της ακρίβειας για το 2025. Δύο είναι οι παρεμβάσεις που επιλέγονται για τον περιορισμό του προβλήματος.

Το πρώτο έχει να κάνει με τη συγκράτηση του πληθωρισμού. Ο στόχος μπαίνει στη συγκράτηση στο επίπεδο του 2,1%. Ωστόσο, συγκράτηση του πληθωρισμού δεν σημαίνει αντιμετώπιση του προβλήματος της ακρίβειας. Σημαίνει όμως ότι σταματάει ο ρυθμός της επιδείνωσης του προβλήματος. Το δεύτερο έχει να κάνει με το μεγάλο ζητούμενο., το οποίο είναι να υπάρξει αύξηση μισθών και συντάξεων. Με βάση τον προϋπολογισμό ο πήχης έχει μπει στο 3,4%. Επιλύεται το πρόβλημα της ακρίβειας μόνο αν επιτευχθεί ο στόχος, το ποσοστό αύξησης των εισοδημάτων να είναι μεγαλύτερο από το αντίστοιχο ποσοστό αύξησης των τιμών.

Όσον αφορά στο στεγαστικό, θα δούμε το επόμενο χρονικό διάστημα να ενεργοποιούνται τα προγράμματα επιδοτήσεων και φορολογικών ελαφρύνσεων με στόχο να συγκρατηθούν οι τιμές πώλησης αλλά και τα ενοίκια. Από κει και πέρα μπαίνουν στο τραπέζι και τα αντικίνητρα για βραχυχρόνιες μισθώσεις, τη χρυσή βίζα. Είναι μια προσπάθεια παρέμβασης στις ισορροπίες προσφοράς και ζήτησης με προφανή στόχο να συγκρατηθούν οι τιμές.

Για τα φορολογικά έσοδα, ο πήχης έχει μπει ψηλά για το 2025. Να ανέβουν τα φορολογικά έσοδα στα 67 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο στόχος εδώ είναι να φτάσουμε σε αυτό το νούμερο ή και ακόμη παραπάνω, μέσα και από τη μείωση των φορολογικών συντελεστών που μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της φορολογητέας ύλης και βεβαίως μέσα από τη μεγαλύτερη σπουδή στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Αν το οικονομικό επιτελείο καταφέρει να σπάσει το φράγμα των 67 δισεκατομμυρίων ευρώ, δημιουργείται ο χώρος για να υπάρξουν φορολογικές ελαφρύνσεις.

Τέλος, σχετικά με τις εξωγενείς κρίσεις, οι συζητήσεις με το καλημέρα της νέας χρονιάς για τον κίνδυνο ύφεσης ή μειωμένης ανάπτυξης σε πολλές ευρωπαϊκές οικονομίες έχουν ξεκινήσει και αυτό μπορεί να χτυπήσει την ελληνική οικονομία σε δύο μέτωπα, κυρίως εξαγωγές, αλλά και το πεδίο του τουρισμού.

Εδώ λοιπόν η προώθηση των μεταρρυθμίσεων αλλά και η αξιοποίηση των κοινοτικών κονδυλίων του ΕΣΠΑ και του Ταμείου Ανάκαμψης είναι η λύση που προβάλλεται με στόχο αυτό το όποιο κενό προκύψει να αναπληρωθεί από την αύξηση των επενδύσεων.

Ανάλυση: Θάνος Τσίρος

Σε εφαρμογή 18 μειώσεις φόρων και βαρών και επτά μέτρα στήριξης των εισοδημάτων

Τις μειώσεις φόρων και τα μέτρα στήριξης των εισοδημάτων που τέθηκαν σε εφαρμογή από την 1η του νέου έτους, υπενθυμίζει σε ανακοίνωσή του το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Σημειώνει ότι το 2025 οι σημαντικές πρωτοβουλίες για την αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών και τις μειώσεις φόρων, ανέρχονται σε 1,5 δισ. ευρώ.

Αναλυτικά αναφέρει:

«Η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των εργαζόμενων και των συνταξιούχων και οι περαιτέρω μειώσεις των φόρων στηρίζονται στην ισχυρότερη οικονομική ανάπτυξη των τελευταίων ετών και στις επιτυχίες στο μέτωπο περιορισμού της φοροδιαφυγής ακολουθώντας το γενικότερο Ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο που καθορίζει συγκεκριμένα ετήσια όρια για τις αυξήσεις δαπανών.

Το 2025 εφαρμόζονται 18 μειώσεις φόρων και βαρών και 7 μέτρα στήριξης των εισοδημάτων που ενισχύουν με τρόπο μόνιμο και κοινωνικά δίκαιο το εισόδημα των πολιτών. Οι μειώσεις αυτές έρχονται ως συνέχεια των σημαντικών παρεμβάσεων που υλοποιεί η Κυβέρνηση από το 2019 καταργώντας ή μειώνοντας συνολικά πάνω από 70 φόρους. Συγκεκριμένα φέτος:

1) Μειώνονται κατά μια 1 επιπλέον μονάδα οι ασφαλιστικές εισφορές που οδηγούν σε αυξήσεις σε μισθούς και σε μείωση του μη μισθολογικού κόστους. Το κόστος ανέρχεται σε 440 εκατ. ευρώ. Η σωρευτική μείωσή τους από το 2019 ανέρχεται σε 5,4 ποσοστιαίες μονάδες (από 40,56% σε 35,16%). Από την επιπλέον μείωση αυτή ωφελούνται τόσο οι εργοδότες (μέσω της περαιτέρω μείωσης του μη μισθολογικού κόστους) όσο και οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού και δημοσίου τομέα μέσω της αύξησης των καθαρών αποδοχών τους.

2) Καταργείται το τέλος επιτηδεύματος για όλα τα φυσικά πρόσωπα (ελεύθεροι επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενοι καθώς και εργαζόμενοι που αμείβονται με «μπλοκάκι») σε συνέχεια της μείωσης κατά 50% το 2024, με κόστος 113 εκατ. ευρώ για το 2024 και 238 εκατ. ευρώ για το 2025.

3) Απαλλάσσονται από την συμμετοχή στη φαρμακευτική δαπάνη επιπλέον 132.000 χαμηλοσυνταξιούχοι που πληρούν τα ίδια εισοδηματικά κριτήρια των πρώην δικαιούχων ΕΚΑΣ. Το κόστος εκτιμάται σε 23 εκατ. ευρώ.

4) Απαλλάσσονται του φόρου εισοδήματος για 3 έτη για ακίνητα έως 120 τμ που θα ενοικιαστούν έως και την 31η Δεκεμβρίου 2025 με συμβόλαια τουλάχιστον τριετούς μίσθωσης και τα οποία δηλώνονταν προηγουμένως ως κενά ή είχαν διατεθεί για βραχυχρόνια μίσθωση, με κόστος 3 εκατ. ευρώ για το 2025 και 13 εκατ. ευρώ για το 2026.

5) Απαλλάσσονται από τον φόρο ασφαλίστρων (15%) τα συμβόλαια υγείας για παιδιά έως 18 ετών. Σε περίπτωση οικογενειακού ή ομαδικού συμβολαίου ο φόρος μειώνεται αναλογικά με τον αριθμό των ανήλικων μελών που καλύπτει. Το κόστος εκτιμάται σε 17 εκατ. ευρώ.

6) Διπλάσια μείωση ΕΝΦΙΑ (από 10% σε 20%) για κατοικίες φυσικών προσώπων, φορολογητέας αξίας έως 500.000 ευρώ, που είναι ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές (πυρκαγιά, σεισμό, πλημμύρα). Το κόστος εκτιμάται σε 18 εκατ. ευρώ.

7) Καταργείται το τέλος σταθερής τηλεφωνίας (5%) για συνδέσεις με οπτική ίνα (≥100 Μbps), με κόστος 24 εκατ. ευρώ.

8) Φοροαπαλλαγή οικειοθελών παροχών επιχειρήσεων για νέους γονείς (για επίδομα έως 5.000 ευρώ για κάθε τέκνο προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο και για παροχή έως 5.000 ευρώ ετησίως για την κάλυψη δαπάνης βρεφονηπιακών και παιδικών σταθμών), με κόστος 6 εκατ. ευρώ.

9) Φορολόγηση αμοιβής για εφημερίες ιατρών με συντελεστή 22%. Το μηναίο καθαρό όφελος μεσοσταθμικά για τους ιατρούς υπολογίζεται σε 150 ευρώ και σε πολλές περιπτώσεις ξεπερνάει τα 200 ευρώ. Το κόστος εκτιμάται σε 40 εκατ. ευρώ.

10) Παροχή κινήτρων για συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων που αφορούν στην «μικρή» επιχειρηματικότητα, συνολικού κόστους 41 εκατ. ευρώ.

11) Μειώνονται οι φόροι χαρτοσήμου σε μια σειρά από συναλλαγές συνολικού δημοσιονομικού κόστους 32 εκατ. ευρώ.

12) Μονιμοποιείται η επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο με νέο σύστημα το οποίο βασίζεται στην πραγματική κατανάλωση, μέτρο συνολικού δημοσιονομικού κόστους 100 εκατ. ευρώ κατ’ έτος.

13) Απαλλάσσονται από ΦΠΑ οι νέες οικοδομές και για το 2025, με κόστος 18 εκατ. ευρώ.

14) Αναστέλλεται η επιβολή φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακινήτων.

15) Μειώνεται κατά 50% το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας για ελεύθερους επαγγελματίες σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό μικρότερο των 1.500 κατοίκων.

16) Παρέχονται εκπτώσεις από 2%- 4% για την καταβολή ολόκληρου του ποσού του φόρου εισοδήματος μέχρι την 31η Ιουλίου (4% έκπτωση για όποιον υποβάλλει φορολογική δήλωση από 15 Μαρτίου έως 30 Απριλίου, 3% από 1 Μαΐου έως 15 Ιουνίου και 2% από 16 Ιουνίου έως 15 Ιουλίου).

17) Τα φιλοδωρήματα που λαμβάνουν οι εργαζόμενοι στην εστίαση, στα κομμωτήρια, σε υπηρεσίες διανομής κτλ., με εφαρμογή από 1η Νοεμβρίου 2024, είναι αφορολόγητα μέχρι του ποσού των 300 ευρώ μηνιαίως και δεν υπόκεινται σε ασφαλιστικές εισφορές για ολόκληρο το ποσό.

18) Εφαρμόζονται όρια στις προμήθειες των τραπεζών για καθημερινές συναλλαγές με εφαρμογή εντός του Ιανουαρίου 2025. Έτσι θα υπάρχει μηδενική χρέωση για πληρωμή λογαριασμών και οφειλών προς το δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, ΟΤΑ, εταιρίες ενέργειας, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών και ασφαλιστικές εταιρίες, μέσω web-banking και mobile-banking. Επιπλέον, μειώνονται 50% έως 80% οι χρεώσεις για αποστολή χρημάτων σε άλλη τράπεζα, ενώ η ανάληψη μετρητών σε δημοτικές ενότητες όπου υπάρχει ΑΤΜ μόνο ενός τραπεζικού ιδρύματος θα έχουν μηδενική χρέωση. Παράλληλα επεκτείνεται η μείωση κατά 50% των προμηθειών για αγορές από 10 ευρώ μέσω POS στην λεγόμενη «μικρή λιανική» στα 20 ευρώ, ενώ θα ισχύει μηδενική χρέωση για φόρτιση προπληρωμένων καρτών για ποσό φόρτισης έως 100 ευρώ.