Ένα ξεκάθαρο μήνυμα στήριξης της Ελλάδας έστειλε το βράδυ της Παρασκευής, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, κατά τη διάρκεια της συζήτησης που είχε με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στο πλαίσιο εκδήλωσης με θέμα «Προκλήσεις για την Ευρώπη – Ο δρόμος προς το αύριο», στη Ρωμαϊκή Αγορά Αθηνών.
Ο κ. Μακρόν ερωτώμενος για το ποια στάση θα κρατούσε η χώρα του σε περίπτωση που η Ελλάδα απειλούνταν από την Τουρκία ήταν ξεκάθαρος:
«Αν η Τουρκία απειλούσε την Ελλάδα, θα ήμασταν εδώ. Θα ήμασταν παρόντες. Δείτε τι κάναμε το δύσκολο εκείνο καλοκαίρι, δείτε τη στάση μας και στην Κύπρο. Για μένα, αυτός είναι ο πραγματικός ορισμός της φιλίας. Αυτό ακριβώς εκφράζει και η ελληνογαλλική συμμαχία. Η συμμαχία και η φιλία δεν είναι σύνθετες έννοιες· είναι κάτι πολύ απλό: όταν έρθει η κρίσιμη στιγμή, δεν αναρωτιέσαι τι θα κάνεις την επόμενη ημέρα. Ξέρεις ήδη τι πρέπει να κάνεις. Εάν η κυριαρχία απειληθεί, να γνωρίζετε ότι θα είμαστε εδώ» τόνισε με κατηγορηματικό τρόπο ο Πρόεδρος Μακρόν.
Ο Γάλλος Πρόεδρος αναφέρθηκε εκτενώς στον ρόλο που πρέπει να διαδραματίσει η Ευρώπη για να κερδίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στις παγκόσμιος εξελίξεις, και είπε ότι αυτή η στιγμή μπορεί να είναι η στιγμή της Ευρώπης για πολλούς λόγους. Όπως είπε υπάρχει παγκόσμια αταξία όπως παραδέχονται πολλοί, και ζούμε σε μια παγκόσμια τάξη που ανατρέπουν δυο μεγάλες δυνάμεις. Αναρωτήθηκε «πού βρίσκεται η ΕΕ αυτή τη στιγμή» και απάντησε ότι η Ευρώπη είναι χώρος αξιοπιστίας και προβλεψιμότητας λόγω ισχυρών θεσμών και ευρωπαϊκού δικαίου.
Τόνισε ότι «τους εταίρους μας τους υποστηρίζουμε» και παρέπεμψε στη στάση χωρών της Ευρώπης στην κρίση της Μέσης Ανατολής όπου στήριξαν τις χώρες του Κόλπου.
«Η Ευρώπη όταν επόμαστε όλοι μαζί είμαστε μια τεράστια αμυντική δύναμη, αντιπροσωπεύουμε το 16% του παγκοσμίου εμπορίου ενώ οι ΗΠΑ το 15%. Το θέμα είναι να γίνουμε παγκόσμια δύναμη και να συμβάλλουμε στην εύρεση λύσεων» είπε. Παραδέχθηκε ότι η Ευρώπη έχει θεσπίσει υπερβολικούς κανόνες σε ορισμένους τομείς της οικονομίας, της παραγωγής και της βιομηχανίας και προσέθεσε ότι «πρέπει να απλουστεύσουμε τα πράγματα, και έχουμε ήδη αργοπορήσει». Χρειαζόμαστε κανόνες-είπε- να προστατεύσουμε την βιομηχανία μας, αλλά και η Κίνα έχει κανόνες που ευνοούν τους εθνικούς παίκτες, που ενίοτε στρέφονται κατά των Ευρωπαίων παραγωγών. «Κι εκεί ίσως συμπεριφερθήκαμε αφελώς. Γι’αυτό μιλάμε για ευρωπαϊκό προτιμησιακό καθεστώς. Σήμερα ο παράγοντας που πρέπει να αντιμετωπίσουμε είναι η Κίνα, και αργήσαμε να το αντιληφθούμε. Δείτε τι γίνεται με την αυτοκινητοβιομηχανία. Πλημμυρίδα παραγωγής και έτσι χάθηκαν 150 χιλ. θέσεις εργασίας στη Γερμανία. Η μόνη αντίδραση είναι η προστασία των Ευρωπαίων παραγωγών. Πρέπει οι ίδιοι κανόνες να ισχύουν για όλους. Αυτό δεν είναι προστατευτισμός. Δείτε τις υπερβολικές επιδοτήσεις στην Κίνα και τους δασμούς στις ΗΠΑ. Εμείς δεν μπορούμε να παραμένουμε αδρανείς. Δείτε τι κάνουν οι Κινέζοι με τις σπάνιες γαίες, καταπνίγουν τον ανταγωνισμό επί της ουσίας. Αν δεν υπερασπιστούμε τους παραγωγούς μας είμαστε χαμένοι» είπε μεταξύ άλλων ο Γάλλος Πρόεδρος.
«Πρέπει να αποκτήσουμε αυτοπεποίθηση στην Ευρώπη»
Συνέχισε λέγοντας ότι ένας Αμερικανός Πρόεδρος, ένας Ρώσος Πρόεδρος, και ένας Κινέζος Πρόεδρος είναι όλοι κατά της Ευρώπης και ζήτησε να σκεφτούμε τι σημαίνει αυτό.
«Πρόκειται για ένα καμπανάκι, αν θέλετε. Πρέπει να αποκτήσουμε αυτοπεποίθηση στην Ευρώπη, δείτε τι έγινε με την Ουκρανία. Όταν ξεκίνησε ο πόλεμος τον Φεβρουάριο του 22, πολλοί ήταν σκεπτικοί, αμφισβητούσαν τη δυνατότητά μας να αντιδράσουμε» είπε.
«Κι όμως, αν δούμε την πρόσφατη εμπειρία, υπάρχει και μια διαφορετική ανάγνωση. Όταν ξέσπασε ο πόλεμος στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022, πολλοί αμφέβαλαν αν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα μπορούσε να αντιδράσει ενιαία και αποτελεσματικά. Η πραγματικότητα τους διέψευσε. Από την πρώτη κιόλας στιγμή, οι ευρωπαϊκές χώρες συμφώνησαν ομόφωνα σε διαδοχικά πακέτα κυρώσεων κατά της Ρωσίας, φτάνοντας σε ένα πρωτοφανές εύρος οικονομικών μέτρων» προσέθεσε ο κ.Μακρόν.
Σημείωσε επίσης ότι σε έναν κόσμο αυξανόμενου ανταγωνισμού, οι μεγάλες δυνάμεις -οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία, η Κίνα- κινούνται πρωτίστως με βάση τα δικά τους συμφέροντα, συχνά χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις ευρωπαϊκές προτεραιότητες. Αυτό από μόνο του -είπε- λειτουργεί ως ένα καμπανάκι για την Ευρώπη: δεν μπορεί πλέον να επαναπαύεται.
Είπε ακόμη ότι είναι πολύ σημαντικό το ότι η Ευρώπη αναδείχθηκε σε βασικό επενδυτή και υποστηρικτή της Ουκρανίας, συμβάλλοντας καθοριστικά στο να μην καταρρεύσει η χώρα. Ταυτόχρονα -σημείωσε- υπήρξαν και ενδείξεις ότι το Κίεβο μπόρεσε να ανακτήσει έδαφος, ενισχύοντας την εικόνα μιας σύγκρουσης που δεν εξελίσσεται μονοδιάστατα υπέρ της Ρωσίας.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο κατά τον Γάλλο Πρόεδρο είναι η σταδιακή ανάδυση νέων μορφών συνεργασίας στην άμυνα και την ασφάλεια. Σύμφωνα με τον ίδιο η «συμμαχία των προθύμων», με τη συμμετοχή ευρωπαϊκών χωρών αλλά και εταίρων όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιαπωνία και χώρες του Ινδο-Ειρηνικού, δείχνει ότι η Ευρώπη αρχίζει να δοκιμάζει πιο ευέλικτα και αυτόνομα σχήματα συνεργασίας – ακόμη και χωρίς την άμεση αμερικανική καθοδήγηση.
«Το βασικό συμπέρασμα είναι διπλό: αφενός, το διεθνές περιβάλλον γίνεται πιο απαιτητικό και λιγότερο ”φιλικό” για την Ευρώπη. Αφετέρου, η ίδια η Ευρώπη έχει ήδη δείξει ότι, όταν πιέζεται, μπορεί να κινηθεί με ενότητα, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα» είπε ο Γάλλος Πρόεδρος.
Προσέθεσε ότι το ζητούμενο πλέον δεν είναι απλώς να αντιδρά η Ευρώπη σε κρίσεις, αλλά να αποκτήσει σταθερά την αυτοπεποίθηση και τα εργαλεία ώστε να δρα προληπτικά, να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της και να διαμορφώνει τον δικό της ρόλο σε έναν κόσμο που αλλάζει. Τέλος, ανέφερε ότι ο παγκόσμιος ανταγωνισμός στον τομέα και των εξοπλιστικών προγραμμάτων έχει σκληρύνει, και η Ευρώπη δεν μπορεί να πορεύεται με δομές που την κρατούν πίσω, και εκτίμησε ότι ένα από τα βασικά προβλήματα είναι ο κατακερματισμός.
Όπως εξήγησε, σήμερα στην Ευρώπη έχουμε πολλαπλά πρότυπα, διαφορετικές τεχνικές προδιαγραφές και παράλληλα συστήματα – σε τομείς όπως τα αεροσκάφη, οι πύραυλοι ή τα οπλικά συστήματα συνολικά. Αυτό σημαίνει υψηλότερο κόστος, χαμηλότερη αποδοτικότητα και τελικά μειωμένη ανταγωνιστικότητα σε σχέση με άλλες δυνάμεις που λειτουργούν πιο ενιαία.
Κατά τον Γάλλο Πρόεδρο η απάντηση σε αυτό δεν μπορεί να είναι άλλη από περισσότερη ενοποίηση: κοινά ευρωπαϊκά σχέδια, κοινά προγράμματα, κοινές επενδύσεις, λιγότερη γραφειοκρατία και απλούστεροι κανόνες. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, τα στενά εθνικά ή εταιρικά συμφέροντα πρέπει να μπουν σε δεύτερη μοίρα, αν ο στόχος είναι μια ισχυρότερη Ευρώπη συνολικά, κατέληξε ο κ. Μακρόν.
Τέλος επισήμανε ότι σήμερα έχει αλλάξει το μοντέλο ασφάλειας για την Ευρώπη την οποία μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο την είχαν αναλάβει οι ΗΠΑ. Για δεκαετίες, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Ευρώπη ουσιαστικά δεν ανέπτυξε κοινή αμυντική πολιτική, καθώς η ασφάλεια βασιζόταν σε μεγάλο βαθμό στις Ηνωμένες Πολιτείες και αυτό δημιούργησε ένα είδος «ταμπού».
«Σήμερα, αυτό αλλάζει. Η έννοια της στρατηγικής αυτονομίας σημαίνει κάτι πολύ συγκεκριμένο: να μπορεί η Ευρώπη να παράγει η ίδια κρίσιμα συστήματα και να στηρίζει τη δική της βιομηχανία. ”Παράγουμε στην Ευρώπη και αγοράζουμε ευρωπαϊκά” δεν είναι απλώς σύνθημα – είναι προϋπόθεση ανεξαρτησίας» είπε, σημειώνοντας ότι στις γαλλικές φρεγάτες που θα αγοράσει η Ελλάδα θα αυξηθεί το ποσοστό συμμετοχής της ελληνικής βιομηχανίας.
Τη συζήτηση μεταξύ του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν συντόνισε ο διευθυντής της εφημερίδας «Καθημερινή» Αλέξης Παπαχελάς.
