Σε μια τεταμένη και «κακοδιάθετη» συνάντηση στον Λευκό Οίκο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε έντονη δυσαρέσκεια προς τους συμμάχους του ΝΑΤΟ για τη στάση τους στον πόλεμο με το Ιράν, ακόμη και αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αντιποίνων, σύμφωνα με ανάλυση του Βίκτορ Τζακ για το Politico.
«Ξέσπασμα» Τραμπ πίσω από κλειστές πόρτες
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε συναντήθηκε με τον Τραμπ στο πλαίσιο προγραμματισμένης επίσκεψης, η οποία όμως εξελίχθηκε σε μια προσπάθεια «διάσωσης» της συμμαχίας, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένα απειλήσει με αποχώρηση από το ΝΑΤΟ.
Αφορμή στάθηκε η άρνηση χωρών όπως η Ισπανία και η Γαλλία να στηρίξουν την αμερικανοϊσραηλινή επιχείρηση κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με δύο Ευρωπαίους αξιωματούχους και ένα ακόμη άτομο με γνώση της συνάντησης, ο Τραμπ μετέτρεψε τη συζήτηση σε «εκτόνωση», εκφράζοντας την αγανάκτησή του για την ευρωπαϊκή στάση.
«Πήγε χάλια», ανέφερε ένας από τους αξιωματούχους. «Η συζήτηση ήταν τίποτα άλλο παρά μια καταιγίδα προσβολών». Όπως ειπώθηκε, ο Τραμπ «φάνηκε να απειλεί σχεδόν με τα πάντα».
Σκέψεις για αντίποινα και πίεση για Ορμούζ
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί πως εξετάζει επιλογές για αντίποινα, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες.
Παράλληλα, σύμφωνα με τρεις αξιωματούχους που ενημερώθηκαν για τη συνάντηση, έδωσε την εντύπωση ότι απαιτεί άμεσες και συγκεκριμένες ενέργειες από τους συμμάχους για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Ωστόσο, αξιωματούχος του Λευκού Οίκου υποστήριξε ότι ο πρόεδρος «δεν διατύπωσε απαιτήσεις» προς τη Συμμαχία.
«Όπως είπε ο πρόεδρος Τραμπ, το ΝΑΤΟ δοκιμάστηκε και απέτυχε», ανέφερε. «Δεν έχει πλέον καμία προσδοκία από το ΝΑΤΟ και δεν ζήτησε τίποτα, παρότι είναι γεγονός ότι οι σύμμαχοι ωφελούνται πολύ περισσότερο από τα Στενά του Ορμούζ απ’ ό,τι οι ΗΠΑ».
Δημόσια επίθεση και αναφορά στη Γροιλανδία
Μετά τη συνάντηση, ο Τραμπ εξαπέλυσε δημόσια επίθεση κατά του ΝΑΤΟ μέσω Truth Social:
«Το ΝΑΤΟ δεν ήταν εκεί όταν το χρειαζόμασταν και δεν θα είναι εκεί αν το χρειαστούμε ξανά. Θυμηθείτε τη Γροιλανδία, αυτό το μεγάλο, κακοδιοικούμενο κομμάτι πάγου!!!».
Σε δεύτερη ανάρτηση πρόσθεσε:
«Κανείς από αυτούς, ούτε καν οι δικοί μας, πολύ απογοητευτικό ΝΑΤΟ, δεν καταλαβαίνει τίποτα αν δεν του ασκηθεί πίεση!!!».
Ρούτε: «Ειλικρινής» αλλά «εποικοδομητική» συζήτηση
Η εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ Άλισον Χαρτ ανέφερε ότι η συνάντηση ήταν «πολύ ειλικρινής», απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς ότι εξελίχθηκε άσχημα και χαρακτηρίζοντάς την «εποικοδομητική».
Ο ίδιος ο Ρούτε παραδέχθηκε:
«Αισθάνθηκα την απογοήτευσή του για το γεγονός ότι θεωρεί πως πολλοί σύμμαχοι δεν ήταν μαζί του».
Σύμφωνα με δεύτερο Ευρωπαίο αξιωματούχο, η επίσκεψη Ρούτε λειτούργησε ως ευκαιρία για τον Τραμπ να «εκτονωθεί», ενώ οι δημόσιες δηλώσεις του δεν περιείχαν συγκεκριμένες απειλές.
«Είναι μια υποχώρηση σε σχέση με προηγούμενες δηλώσεις του», ανέφερε. «Η κατάσταση παραμένει ασταθής, αλλά είναι θετικό ότι αυτό συνέβη τώρα».
Καμία ενημέρωση στο ΝΑΤΟ – Καμία άμεση κινητοποίηση
Μέχρι στιγμής, τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες δεν έχουν λάβει επίσημη ενημέρωση για τη συνάντηση, σύμφωνα με δύο ανώτερους διπλωμάτες της Συμμαχίας.
Παράλληλα, δεν έχουν ξεκινήσει συζητήσεις για αποστολή στρατιωτικών μέσων στα Στενά του Ορμούζ.
Οι σύμμαχοι «έτοιμοι», αλλά μετά το τέλος των συγκρούσεων
Οι σύμμαχοι των ΗΠΑ έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι είναι πρόθυμοι να συμβάλουν στην επανεκκίνηση της ναυσιπλοΐας στο στρατηγικό πέρασμα, αλλά μόνο μετά τον πλήρη τερματισμό των εχθροπραξιών.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς δήλωσε ότι ενθάρρυνε τον Τραμπ να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις, τονίζοντας:
«Μετά από μια ειρηνευτική συμφωνία, η Γερμανία θα συμβάλει στη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, εφόσον υπάρξει εντολή και εφαρμόσιμο σχέδιο».
Στρατιωτικές επιλογές υπό εξέταση από Γαλλία και άλλους
Ο αρχηγός των γαλλικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγός Φαμπιέν Μαντόν, δήλωσε ότι εξετάζονται «αυστηρά αμυντικές» επιλογές.
«Φιλοξενούμε αξιωματικούς από διάφορες χώρες που συμμετέχουν σε αυτή την πρωτοβουλία για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας», ανέφερε.
Συμμαχία 41 χωρών, αλλά χωρίς στρατιωτική εμπλοκή
Την περασμένη εβδομάδα, συνασπισμός 41 χωρών υπό την ηγεσία του Ηνωμένου Βασιλείου στήριξε την επιβολή νέων κυρώσεων και διπλωματικής πίεσης προς το Ιράν, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν θα υπάρξει στρατιωτική συμμετοχή όσο συνεχίζεται ο πόλεμος.
Ο Βρετανός υπουργός Άμυνας Τζον Χίλι δήλωσε ότι «δεν υπάρχει κάτι προς ανακοίνωση αυτή τη στιγμή» σχετικά με επόμενες κινήσεις.
Ρούτε: Το ΝΑΤΟ δεν απειλείται
Σε ομιλία του στην Ουάσιγκτον, ο Μαρκ Ρούτε υπερασπίστηκε τη στάση των συμμάχων, επιχειρώντας να καθησυχάσει τις ανησυχίες για τη συνοχή της Συμμαχίας, παρά την έντονη πίεση που ασκεί η κρίση με το Ιράν.
