Σε μια συνεδρίαση που αναμένεται να καθορίσει το μέλλον της ναυσιπλοΐας στην περιοχή, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ καλείται να ψηφίσει την Παρασκευή επί μιας πρότασης του Μπαχρέιν, η οποία θα μπορούσε να αλλάξει δραματικά τα δεδομένα της διεθνούς εμπλοκής στην κρίση της Μέσης Ανατολής.
Η πρόταση στοχεύει στην εξουσιοδότηση κρατών-μελών του ΟΗΕ να χρησιμοποιήσουν «όλα τα απαραίτητα αμυντικά μέσα» για τη διασφάλιση της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ.
Το παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων και το «όχι» στη βία
Παρά την πίεση των αραβικών χωρών, η Ρωσία, η Κίνα και η Γαλλία —τρία από τα πέντε μόνιμα μέλη με δικαίωμα βέτο— έβαλαν «φρένο» στην προσπάθεια για μια ξεκάθαρη εξουσιοδότηση στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που μίλησαν στους New York Times, η Ρωσία, η Κίνα και η Γαλλία την Πέμπτη παρεμπόδισαν αποτελεσματικά μια προσπάθεια των αραβικών χωρών να πείσουν το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών να εξουσιοδοτήσει στρατιωτική δράση κατά του Ιράν για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, δηλώνοντας ότι αντιτίθενται σε οποιαδήποτε διατύπωση που εξουσιοδοτεί τη χρήση βίας.
Το τελικό προσχέδιο, που περιήλθε στην κατοχή του Associated Press, προβλέπει αποκλειστικά αμυντικό χαρακτήρα –και όχι επιθετικές ενέργειες– μια διατύπωση που, σύμφωνα με το πρακτορείο, θα μπορούσε να περιλαμβάνει και στρατιωτική δράση.
Το σημείο του αδιεξόδου
Το ψήφισμα βρίσκεται πλέον στην τέταρτη αναθεώρησή του έπειτα από εβδομάδες διαβουλεύσεων.
Το επίμαχο σημείο του κειμένου που προκάλεσε το αδιέξοδο αναφέρει ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας: «Εξουσιοδοτεί τα κράτη μέλη, ενεργώντας εθνικά ή μέσω εθελοντικών πολυεθνικών ναυτικών συμπράξεων, με εκ των προτέρων κοινοποιήσεις στο Συμβούλιο Ασφαλείας, να χρησιμοποιήσουν όλα τα απαραίτητα μέσα για να διασφαλίσουν τη διέλευση και να αποτρέψουν απόπειρες κλεισίματος, παρεμπόδισης ή άλλης παρέμβασης στη διεθνή ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ».
Σαουδαραβική διαμεσολάβηση
Σε μια προσπάθεια να αποφευχθεί το βέτο, ο Σαουδάραβας διάδοχος πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν ανέλαβε προσωπικά τις επαφές με τη Μόσχα και το Πεκίνο.
Αξιωματούχος του Κόλπου δήλωσε στο CNN πως, ο Μπιν Σαλμάν μίλησε με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν και υπήρχε η προσδοκία ότι η Ρωσία δεν θα μπλοκάρει το ψήφισμα.
Ο αξιωματούχος πρόσθεσε ότι ο διάδοχος αναμενόταν να μιλήσει με «σχετικούς» αξιωματούχους στην Κίνα, με την προσδοκία ότι ούτε το Πεκίνο θα μπλοκάρει την ψηφορορία.
Ο ΥΠΕΞ του Μπαχρέιν υπογράμμισε ότι στόχος είναι η προστασία του παγκόσμιου εμπορίου από τη διακοπή σε μια από τις κρισιμότερες θαλάσσιες διαδρομές.
Η γεωπολιτική πραγματικότητα και το χάσμα
Το Ιράν έκλεισε τα Στενά λίγο μετά την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου, προκαλώντας παγκόσμιο ενεργειακό σοκ.
Ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε την Τετάρτη ότι ΗΠΑ και Ισραήλ θα συνεχίσουν να βομβαρδίζουν το Ιράν «εξαιρετικά σκληρά» για τις επόμενες δύο έως τρεις εβδομάδες, η Ευρώπη εμφανίζεται επιφυλακτική.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε τις πιέσεις του Τραμπ για βίαιο άνοιγμα των Στενών ως «μη ρεαλιστικές».
Η κίνηση των αραβικών γειτόνων του Ιράν να ενωθούν εναντίον του στον ΟΗΕ σηματοδοτεί μια ίσως ανεπανόρθωτη φθορά στις μεταξύ τους σχέσεις.
Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι οι προσπάθειες του Μπαχρέιν είναι περισσότερο συμβολικές, καθώς οι στρατοί των χωρών του Κόλπου είναι μικροί και εξαρτημένοι από τις ΗΠΑ, έχοντας ελάχιστη εμπειρία απέναντι σε ένα στρατιωτικό μέγεθος όπως αυτό του Ιράν.
