Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε Σχέδιο Δράσης κατά του διαδικτυακού εκφοβισμού (cyberbullying), με στόχο την προστασία της ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων στον ψηφιακό χώρο σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το Σχέδιο Δράσης βασίζεται σε τρεις βασικούς πυλώνες: την παροχή άμεσης βοήθειας στα θύματα, τον συντονισμό των εθνικών πολιτικών των κρατών-μελών και την πρόληψη του cyberbullying μέσω ασφαλέστερων και υπεύθυνων ψηφιακών πρακτικών.
Πανευρωπαϊκή εφαρμογή για καταγγελίες cyberbullying
Κεντρικό στοιχείο του Σχεδίου αποτελεί η δημιουργία μίας εύχρηστης και προσβάσιμης εφαρμογής σε επίπεδο ΕΕ, μέσω της οποίας τα θύματα διαδικτυακού εκφοβισμού θα μπορούν να ζητούν βοήθεια και να κάνουν καταγγελίες σε εθνικές γραμμές υποστήριξης.
Η εφαρμογή θα επιτρέπει στα παιδιά και τους εφήβους:
- να λαμβάνουν υποστήριξη με ασφαλή τρόπο
- να αποθηκεύουν και να αποστέλλουν αποδεικτικά στοιχεία
- να συνδέονται με τις αρμόδιες εθνικές υπηρεσίες
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αναπτύξει το «πρότυπο» της εφαρμογής, το οποίο στη συνέχεια θα μπορούν τα κράτη-μέλη να προσαρμόσουν, να μεταφράσουν και να ενσωματώσουν στα εθνικά τους συστήματα.
Συντονισμένη ευρωπαϊκή προσέγγιση
Στόχος της Επιτροπής είναι όλα τα παιδιά και οι έφηβοι στην ΕΕ να απολαμβάνουν ίση προστασία απέναντι στον διαδικτυακό εκφοβισμό. Τα κράτη-μέλη καλούνται να εκπονήσουν ολοκληρωμένα εθνικά σχέδια και να υιοθετήσουν κοινό ορισμό του cyberbullying, ώστε να είναι δυνατή η συλλογή και η σύγκριση αξιόπιστων δεδομένων.
Παράλληλα, η Επιτροπή θα ενισχύσει και θα βελτιώσει υφιστάμενες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, μεταξύ άλλων με:
- αναθεώρηση των κατευθυντήριων γραμμών του Digital Services Act (DSA) για την προστασία των ανηλίκων
- έκδοση οδηγιών για τους «έμπιστους επισημαντές» παράνομου περιεχομένου
- αντιμετώπιση του cyberbullying σε πλατφόρμες βίντεο μέσω της αναθεώρησης της Οδηγίας για τις Οπτικοακουστικές Υπηρεσίες
- εφαρμογή των διατάξεων του Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη σε περιπτώσεις κατάχρησης για cyberbullying
- προώθηση κανόνων διαφάνειας και επισήμανσης περιεχομένου που έχει παραχθεί με ΤΝ
Πρόληψη από νεαρή ηλικία
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην πρόληψη του διαδικτυακού εκφοβισμού μέσω της εκπαίδευσης και της καλλιέργειας υγιών και υπεύθυνων ψηφιακών συμπεριφορών από μικρή ηλικία.
Η πρόληψη θα αποτελέσει βασικό άξονα της επικείμενης αναθεώρησης των οδηγιών της Επιτροπής προς τους εκπαιδευτικούς για την προώθηση της ψηφιακής παιδείας, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας Union of Skills.
Παράλληλα, η Επιτροπή θα ενισχύσει τους εκπαιδευτικούς πόρους και τα προγράμματα κατάρτισης για τα σχολεία μέσω των Safer Internet Centres και της πλατφόρμας Better Internet for Kids.
Safer Internet Day και επόμενα βήματα
Η Επιτροπή θα συνεχίσει να προωθεί τα δικαιώματα και την ευημερία των παιδιών, τόσο online όσο και offline, μέσω της Ημέρας Ασφαλούς Διαδικτύου (Safer Internet Day), η οποία ξεκίνησε το 2004 στην ΕΕ και πλέον γιορτάζεται σε περίπου 160 χώρες παγκοσμίως.
Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν:
- την πιλοτική εφαρμογή ευρωπαϊκού συστήματος επαλήθευσης ηλικίας με σεβασμό στην ιδιωτικότητα
- τον νέο Digital Fairness Act
- ομάδα εμπειρογνωμόνων για την προστασία των παιδιών online
- έρευνα για τον αντίκτυπο των social media στην ψυχική υγεία
Στοιχεία που προκαλούν ανησυχία
Σύμφωνα με εκτιμήσεις:
- περίπου 1 στα 6 παιδιά ηλικίας 11-15 ετών δηλώνουν ότι έχουν πέσει θύματα cyberbullying
- 1 στα 8 παραδέχονται ότι έχουν ασκήσει οι ίδιοι διαδικτυακό εκφοβισμό
Έρευνα του Ευρωβαρόμετρου δείχνει ότι πάνω από 9 στους 10 Ευρωπαίους θεωρούν επείγουσα την κρατική παρέμβαση για την προστασία των παιδιών από τις αρνητικές επιπτώσεις των social media, τον διαδικτυακό εκφοβισμό και την έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο.
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή
