Η προστασία των προσωπικών δεδομένων δεν είναι πλέον προαιρετική αλλά αναγκαία. Κάθε email, φωτογραφία ή σύνδεση σε δημόσιο Wi‑Fi μπορεί να εκθέσει ευαίσθητες πληροφορίες εάν δεν λάβετε απλά αλλά σωστά μέτρα. Αυτό το άρθρο προσφέρει πρακτικές οδηγίες που μπορείτε να εφαρμόσετε άμεσα, χωρίς να χρειαστείτε ειδικές τεχνικές γνώσεις.

Δημιουργία και διαχείριση ασφαλών κωδικών

Οι κωδικοί είναι η πρώτη γραμμή άμυνας και συχνά η πιο αδύναμη, αν επαναχρησιμοποιούνται ή είναι προβλέψιμοι. Χρησιμοποιήστε μακρούς, μοναδικούς κωδικούς για κάθε λογαριασμό και αποφύγετε προσωπικά στοιχεία όπως ημερομηνίες ή ονόματα. Ένας καλός διαχειριστής κωδικών αποθηκεύει με ασφάλεια όλους τους κωδικούς και συμπληρώνει αυτόματα όπου χρειάζεται.

Συμβουλές για ασφαλείς κωδικούς:

• Χρησιμοποιήστε φράσεις πρόσβασης (passphrases) με 3–5 λέξεις.
• Συνδυάστε γράμματα, αριθμούς και σύμβολα όπου επιτρέπεται.
• Αποφύγετε επαναχρησιμοποίηση και αλλάζετε κωδικούς μετά από υποψία παραβίασης.

Διπλός έλεγχος ταυτότητας (2FA) και εφαρμογές αυθεντικοποίησης

Το 2FA προσθέτει ένα δεύτερο επίπεδο ασφάλειας πέρα από τον κωδικό, μειώνοντας δραματικά τις πιθανότητες μη εξουσιοδοτημένης πρόσβασης. Επιλέξτε εφαρμογές αυθεντικοποίησης ή φυσικά κλειδιά αντί για SMS όταν είναι δυνατόν, καθώς τα SMS είναι ευάλωτα σε απάτες. Ενεργοποιήστε 2FA σε email, κοινωνικά δίκτυα, τραπεζικές και υπηρεσίες cloud.

Δημοφιλείς εφαρμογές και μέθοδοι 2FA περιλαμβάνουν:

• Εφαρμογές TOTP όπως Authenticator ή FreeOTP για κωδικούς μίας χρήσης.
• Φυσικά κλειδιά (YubiKey) για υψηλή ασφάλεια σε κρίσιμους λογαριασμούς.
• Βιομετρικά ή push notifications όταν προσφέρονται με ασφαλή τρόπο.

Προστασία της ιδιωτικότητας στα social media

Τα κοινωνικά δίκτυα είναι πηγή ανεπιθύμητης κοινοποίησης δεδομένων και στοχοποίησης. Ελέγξτε ρυθμίσεις ιδιωτικότητας, περιορίστε ποιος βλέπει τις αναρτήσεις σας και απενεργοποιήστε περιττές κοινές πληροφορίες όπως τη διεύθυνση ή τον τόπο εργασίας. Σκεφτείτε τι μοιράζεστε δημόσια — ακόμα και μια φωτογραφία μπορεί να αποκαλύψει περισσότερα από όσα νομίζετε.

Πρακτικά βήματα για καλύτερη ιδιωτικότητα:

• Ορίστε δημόσια μόνο το προφίλ που χρειάζεται και ελέγξτε τις εφαρμογές τρίτων που έχουν πρόσβαση.
• Αποθηκεύστε λιγότερα προσωπικά στοιχεία στα βιογραφικά και στις δημοσιεύσεις.
• Χρησιμοποιήστε ξεχωριστούς λογαριασμούς για επαγγελματικές και προσωπικές χρήσεις.

Ασφαλής χρήση public Wi‑Fi και VPN

Τα δημόσια δίκτυα Wi‑Fi είναι βολικά αλλά συχνά ανασφαλή, επιτρέποντας σε επιτιθέμενους να παρακολουθούν την κίνηση. Μην πραγματοποιείτε ευαίσθητες συναλλαγές, όπως τραπεζικές, όταν είστε συνδεδεμένοι σε δημόσιο δίκτυο χωρίς επιπλέον προστασία. Ένα αξιόπιστο VPN κρυπτογραφεί τη σύνδεσή σας και προστατεύει την ιδιωτικότητά σας όταν χρησιμοποιείτε δίκτυα εκτός σπιτιού.

Τι να προσέξετε όταν επιλέγετε VPN:

• Επιλέξτε υπηρεσίες με σαφή πολιτική μη τήρησης αρχείων (no-logs).
• Αποφύγετε δωρεάν VPN με περιορισμένη ασφάλεια ή αμφισβητήσιμη χρηματοδότηση.
• Ενεργοποιήστε το VPN πριν συνδεθείτε σε δημόσιο Wi‑Fi και κρατήστε το πάντα ενημερωμένο.

Αντιμετώπιση phishing και κακόβουλων μηνυμάτων

Το phishing παραμένει ο πιο διαδεδομένος τρόπος παραβίασης λογαριασμών και κλοπής πληροφοριών. Να είστε επιφυλακτικοί με απρόσμενα email, μηνύματα ή συνδέσμους που ζητούν προσωπικά στοιχεία ή κωδικούς. Ελέγξτε την ηλεκτρονική διεύθυνση του αποστολέα, μην ανοίγετε ύποπτους συνημμένους και χρησιμοποιήστε εργαλεία φιλτραρίσματος ανεπιθύμητης αλληλογραφίας.

Βήματα για να αναγνωρίσετε phishing:

• Επιβεβαιώστε την αυθεντικότητα καλώντας την εταιρεία από επίσημη γραμμή.
• Αναζητήστε ορθογραφικά λάθη και επείγον ύφος που πιέζει για άμεση ενέργεια.
• Χρησιμοποιήστε αναφορά και αποκλεισμό σε πλατφόρμες κοινωνικών δικτύων και email.

Αρχειοθέτηση, backup και διαχείριση δικαιωμάτων εφαρμογών

Τα backup είναι το τελευταίο αλλά κρίσιμο βήμα για να μην χάσετε δεδομένα σε περίπτωση malware ή απώλειας συσκευής. Δημιουργείτε τακτικά αντίγραφα σε δύο ξεχωριστά μέσα, για παράδειγμα σε σκληρό δίσκο και σε αποθηκευτικό χώρο cloud με κρυπτογράφηση. Επίσης, ελέγξτε τις δικαιοδοσίες εφαρμογών και αφαιρέστε πρόσβαση που δεν χρειάζεται πλέον.

Πρακτικές για ασφαλές backup και δικαιώματα:

• Ενεργοποιήστε αυτόματες και κρυπτογραφημένες εφεδρικές αποθηκεύσεις.
• Καθαρίζετε περιοδικά τις εφαρμογές που έχουν πρόσβαση σε κάμερα, μικρόφωνο και επαφές.
• Διατηρείτε ενημερωμένο λογισμικό για να κλείνετε γνωστά κενά ασφαλείας.

Συμπέρασμα: Η ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων είναι συνδυασμός απλών συνηθειών και σωστών εργαλείων. Εφαρμόστε ισχυρούς κωδικούς, ενεργοποιήστε 2FA, περιορίστε τα δημόσια στοιχεία και μάθετε να αναγνωρίζετε απάτες. Με μικρές, σταθερές αλλαγές στην καθημερινή χρήση των συσκευών σας, μειώνετε σημαντικά τον κίνδυνο και κερδίζετε ηρεμία στον ψηφιακό σας βίο.