Ύστερα από σχεδόν δύο αιώνες παρουσίας στη ζωή των Ελλήνων, τα Ελληνικά Ταχυδρομεία, η αρχαιότερη δημόσια υπηρεσία της χώρας, ετοιμάζονται να γυρίσουν μία δύσκολη σελίδα στην ιστορία τους. Από τη Δευτέρα (3/11), συνολικά 204 καταστήματα σε όλη τη χώρα, σχεδόν τα μισά από τα 456 που λειτουργούν σήμερα, θα κατεβάσουν ρολά, με 40 εξ αυτών να βρίσκονται στην Αττική και τα υπόλοιπα στην περιφέρεια. Πρόκειται για το τέλος μίας εποχής, καθώς επί δεκαετίες τα ΕΛΤΑ ήταν ένας παραδοσιακός «συνδετικός κρίκος» για ανθρώπους, πόλεις και χωριά, μεταφέροντας γράμματα, δέματα, και μηνύματα ζωής από άκρη σε άκρη της χώρας.

Ρεπορτάζ: Κωνσταντίνα Χαϊνά

Το κύμα αντιδράσεων που έχει προκληθεί σε πολλές περιοχές της χώρας, φανερώνει το αποτύπωμα που αφήνει το αιφνίδιο κλείσιμο δεκάδων καταστημάτων των Ελληνικών Ταχυδρομείων. Δήμαρχοι της επαρχίας και απομακρυσμένων περιοχών, εκφράζουν την αγωνία τους αλλά και την αγανάκτηση των κατοίκων, επισημαίνοντας πως τα ΕΛΤΑ αποτελούν υπηρεσία ζωτικής σημασίας για τις τοπικές κοινωνίες, και ιδιαίτερα για τους ηλικιωμένους που βασίζονται στην συγκεκριμένη υπηρεσία για τη λήψη των συντάξεών τους και των επιδομάτων.

Μάλιστα, το ζήτημα έχει φτάσει μέχρι και στην Βουλή, αφού τα κόμματα της αντιπολίτευσης ζήτησαν την άμεση σύγκληση σε κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Οικονομικών Υποθέσεων και της Παραγωγής και Εμπορίου με την παρουσία των αρμόδιων υπουργών, αλλά και του εκπροσώπου του Υπερταμείου. Η Νέα Δημοκρατία ήταν θετική στο αίτημα, προκειμένου να συζητηθεί το θέμα της απόφασης να κλείσουν τα καταστήματα των ΕΛΤΑ.

«Θολό» το τοπίο για εκατοντάδες εργαζόμενους

Σύμφωνα με τον πρόεδρο του σωματείου ταχυδρόμων Αθήνας και Αττικής, Ιωάννη Οικονόμου, η απόφαση του ταυτόχρονου λουκέτου σε 204 καταστήματα αποτελεί κάτι πρωτόγνωρο για τον ιστορικό οργανισμό, και «με πολύ μεγάλα ρίσκα. Το ταχυδρομείο έχει μεγάλη ιστορία, ο κοινωνικός του ρόλος παραμένει, η εξυπηρέτηση των πολιτών μέσω της συγκεκριμένης υπηρεσίας αφορά όλη την επικράτεια, και άρα, αυτά δεν ξέρω πώς από την Δευτέρα θα πραγματοποιηθούν όλες αυτές οι αλλαγές ομαλά».

Την ίδια ώρα, μέχρι στιγμής, θολό παραμένει το τοπίο για τους εργαζόμενους που επηρεάζονται, οι οποίοι υπολογίζονται περίπου στους 500-600. Όπως λέει στο enikos.gr ο κ. Οικονόμου, οι εργαζόμενοι που έχουν συμβάσεις ορισμένου χρόνου ξεπερνούν τους 1.500 και φαίνεται πως μέχρι τέλους του έτους, «δεν θα εργάζεται κανένας από αυτούς. Το πρόβλημα είναι ότι δεν ξέρουμε εάν θα είναι ομαλή η μετάβαση σε αυτή την προσπάθεια. Με το που κλείνουν τα καταστήματα, μετακινούνται οι υπάλληλοι σε άλλα καταστήματα και αυτό δημιουργεί μία ανησυχία αλλά και αβεβαιότητα. Σοβαρά ζητήματα θα προκύψουν και για το προσωπικό που είναι μεγάλο σε ηλικία και οι περισσότερες είναι γυναίκες».

Κίνδυνος για απάτες

Παράλληλα, πέρα από τα καταστήματα που κλείνουν τις επόμενες ημέρες, σύμφωνα με τον κ. Οικονόμου, ένα μεγάλο μέρος της διανομής δίνεται σε ιδιωτικές εταιρίες, «και όπου δεν συμβαίνει αυτό, αυξάνεται ο γεωγραφικός χάρτης που πρέπει να εξυπηρετήσει ένας ταχυδρόμος, δηλαδή, αυξάνεται και ο χρόνος εργασίας τους. Ενδεχομένως, κάποιοι εργαζόμενοι θα παραιτηθούν λόγω της πίεσης και της αβεβαιότητας που υπάρχει και θα αναζητήσουν κάποια άλλη εργασία. Για εμένα, έχει μεγάλη σημασία η αντίδραση των τοπικών κοινωνιών που έχουν αντιδράσει με όλο αυτό που συμβαίνει».

Επίσης, μία παράμετρος που είναι εξίσου σημαντική για τον πρόεδρο του σωματείου ταχυδρόμων Αθήνας και Αττικής, είναι πως ενδέχεται κάποιοι επιτήδειοι απατεώνες να εκμεταλλευτούν αυτή την συνθήκη, και να παριστάνουν τους ταχυδρόμους σε δήμους που δεν θα υπάρχουν πλέον καταστήματα των ΕΛΤΑ. «Φανταστείτε κάποιος να χτυπάει το κουδούνι σε έναν ηλικιωμένο και να πει “είμαι ο ταχυδρόμος” ή συνεργάτης των ΕΛΤΑ. Με όλα αυτά που γίνονται, είναι πολύ εύκολο κάποιος να εξαπατηθεί».

Γιατί κλείνουν τα 204 καταστήματα

Από την πλευρά της, η εταιρεία σε ανακοίνωσή της, κάνει λόγο για στοχευμένη αναδιάρθρωση, σημειώνοντας ότι περιορίζεται ο αριθμός των καταστημάτων και ενισχύεται ο ρόλος του ταχυδρόμου με σύγχρονα ψηφιακά μέσα και αναδιοργάνωση του δικτύου. Όπως επισημαίνουν τα ΕΛΤΑ, θα υπάρξει ειδική πρόνοια για ηλικιωμένους, κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών και τοπικές επιχειρήσεις με δυνατότητα κατ’ οίκον ραντεβού.

«Τα νέα ΕΛΤΑ επεκτείνονται με νέες, πιο σύγχρονες μορφές παρουσίας. Τα 204 καταστήματα που αποσύρονται, έχουν ελάχιστη εμπορική δραστηριότητα και με επικαλύψεις από γειτονικά σημεία. Αρκετά από αυτά λειτουργούσαν με ζημίες που ξεπερνούσαν τις 150.000 ευρώ ετησίως. Με την αναπροσαρμογή του δικτύου, το προσωπικό των ΕΛΤΑ μεταφέρεται σε παραγωγικές λειτουργίες, ενισχύοντας την παρουσία ταχυδρόμων και την επιχειρησιακή δυναμική στην περιφέρεια».

Για τις περιοχές που δεν θα υπάρχει φυσικό κατάστημα, σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι υπηρεσίες θα συνεχίσουν να παρέχονται κανονικά μέσω του δικτύου διανομής, των κινητών μονάδων και των συνεργαζόμενων σημείων. «Οι ταχυδρόμοι και οι συνεργάτες μας θα καλύπτουν κάθε περιοχή, διασφαλίζοντας ότι καμία κοινότητα δεν μένει χωρίς πρόσβαση στις βασικές ταχυδρομικές υπηρεσίες. Ειδικά για τους ηλικιωμένους και τους κατοίκους των απομακρυσμένων περιοχών, τα ΕΛΤΑ τονίζουν ότι θα συνεχίσουν να εξυπηρετούνται με φυσική παρουσία ταχυδρόμου. Με ένα τηλεφώνημα στο 212 0000 700, οι πολίτες μπορούν να ενημερώνονται για τα στοιχεία του ταχυδρόμου της περιοχής τους και να προγραμματίζουν ραντεβού για εξυπηρέτηση στο σπίτι τους».

Επίσης, στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι τα τελευταία 10 χρόνια έχει χαθεί το 90% του επιστολικού προϊόντος, ενώ «μόνο την τελευταία πενταετία η μείωση ξεπέρασε το 50%. Σήμερα, λιγότερο από το 10% των συνολικών εσόδων των ΕΛΤΑ συνδέεται με τη λειτουργία των φυσικών καταστημάτων, ενώ το κόστος λειτουργίας τους αντιστοιχεί σε περίπου 45% του συνολικού κόστους της εταιρείας».

«Πολλοί λαμβάνουν την σύνταξή τους μόνο από τα ΕΛΤΑ» – Διαμαρτυρία στο συνέδριο της ΚΕΔΕ

Από τη στιγμή που έγινε γνωστό το λουκέτο των 204 καταστημάτων των ΕΛΤΑ, ο ένας δήμος μετά τον άλλον εκδίδουν ανακοινώσεις κάνοντας λόγο για υποβάθμιση της περιφέρειας καθώς και για ένα βαθύ πλήγμα, κυρίως για τις απομακρυσμένες περιοχές.

Η ξαφνική απόφαση για το άμεσο κλείσιμο των καταστημάτων των ΕΛΤΑ σε Σουφλί, Τυχερό και Μεταξάδες, στον Έβρο, προκάλεσε την οργή και την αγανάκτηση των κατοίκων των ακριτικών περιοχών, όπου λειτουργούσαν δύο καταστήματα, και πλέον, δεν λειτουργεί κανένα.

«Οι πολίτες μας πρέπει να μετακινούνται είτε στο Διδυμότειχο είτε στην Αλεξανδρούπολη για να εξυπηρετηθούν, και όπως καταλαβαίνετε, κυρίως για έναν ηλικιωμένο άνθρωπο είναι μεγάλη η απόσταση, και δεν υπάρχουν και μέσα που περνάνε από τα χωριά για να τους παραλάβουν. Ο δήμος μας ανήκει σε αυτούς που έμειναν χωρίς ΕΛΤΑ για αρκετά χιλιόμετρα. Πολλοί λαμβάνουν την σύνταξή τους μόνο μέσα από τα ΕΛΤΑ, οπότε υπάρχει άμεσο πρόβλημα ακόμη και στο να πάρουν οι ηλικιωμένοι τα χρήματά τους», αναφέρει στο enikos.gr ο αντιδήμαρχος Σουφλίου, κ. Δημήτρης Δαρούσης.

Όπως λέει ο ίδιος, οι κάτοικοι έχουν εξαγριωθεί, αφού στις παραπάνω περιοχές, έχουν κλείσει οι τράπεζες, κάνοντας λόγο για «πολλαπλά χτυπήματα. Είχαμε και τις φωτιές, άρα είμαστε πυρόπληκτοι, και η κατάσταση για εμάς δεν είναι τόσο απλή. Όλες αυτές οι περιοχές έχουν κυρίως ανθρώπους τρίτης ηλικίας που τώρα είναι απογοητευμένοι. Δεν έχουν συγγενείς να τους εξυπηρετούν στην καθημερινότητά τους, οπότε για αυτούς ήταν πολύ σημαντικό ο ταχυδρόμος να πηγαίνει από το σπίτι τους, ή να μαζεύονται στο καφενείο για να πάρουν την σύνταξή τους».

Σύμφωνα με τον κ. Δαρούση, οι κάτοικοι του Έβρου ενδέχεται να κατέβουν στην Αλεξανδρούπολη, για το ετήσιο συνέδριο της ΚΕΔΕ, που θα πραγματοποιηθεί στις 6-8 Νοεμβρίου, προκειμένου να διαμαρτυρηθούν για το κλείσιμο των καταστημάτων των ΕΛΤΑ.

«Το μοναδικό κατάστημα των ΕΛΤΑ που κλείνει, εξυπηρετούσε 43 χωριά»

Τα καταστήματα ΕΛΤΑ που αναμένεται να κλείσουν στην Ήπειρο, είναι στις περιοχές: Πράμαντα, Μέτσοβο, Τσεπέλοβο, Ζίτσα, Φιλιππιάδα, Καναλάκι, Λούρος και στα Ιωάννινα ένα υποκατάστημα. Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Ζαγορίου, κ. Γιώργος Σουκουβέλος, μιλώντας στο enikos.gr έκανε λόγο για μία αιφνιδιαστική απόφαση, που δεν έχει καμία λογική.

«Είναι αδιανόητο, από τη μία να λέμε για το Ζαγόρι της UNESCO, και από την άλλη αντί να ενισχυθούν αυτές οι λιγοστές υπηρεσίες που υπάρχουν, να τις κλείνουν και αυτές. Στον νομό υπάρχουν 7 καταστήματα, και σε εμάς ήταν το μοναδικό που εξυπηρετούσε 43 χωριά. Τώρα, δεν μένει τίποτα. Οι ηλικιωμένοι κάτοικοι μου λένε “δήμαρχε τι θα κάνουμε; Πώς θα πηγαίνουμε μέχρι τα Γιάννενα;” και εγώ δεν ξέρω τι να τους απαντήσω».

Όπως εξηγεί ο κ. Σουκουβέλος, δεν γίνεται ένας άνθρωπος 70-80 ετών, ξαφνικά, να μάθει την σύγχρονη τεχνολογία και να γίνει μέρος αυτής. «Ενώ η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι προωθεί την ανάπτυξη, δεν βοηθά τις ορεινές περιοχές της χώρας. Το τελευταίο χωριό μας είναι 80 χλμ από τα Γιάννενα. Εμείς από την πλευρά μας στείλαμε το ψήφισμά μας σε όλους τους φορείς, σε όλες τις υπηρεσίες, και σε όλους τους αρμόδιους υπουργούς. Επίσης, αποφασίσαμε στις 5 Νοεμβρίου να κλείσουμε τα δημαρχεία μας, εφόσον δεν ακουστούμε. Είναι πολύ σημαντικό αυτό που συνέβη και επηρεάζει ένα πολύ μεγάλο μέρος της κοινωνίας».

«Οδηγεί την περιφέρεια σε μαρασμό»

Στον δήμο Λοκρών, λειτουργούσε μόνο ένα κατάστημα των ΕΛΤΑ, στην Αταλάντη, για να καλύψει τις ανάγκες των ταχυδρομικών υπηρεσιών, οι οποίες ωστόσο θα είναι ανύπαρκτες σε περίπτωση που υλοποιηθεί η απόφαση της διοίκησης του οργανισμού.

«Η συγκεκριμένη απόφαση θα δημιουργήσει τεράστια προβλήματα στους πολίτες του δήμου, αφού η αλληλογραφία δεν θα μοιράζεται έγκαιρα στην Αταλάντη και στις κοινότητες του δήμου Λοκρών, ενώ όσον αφορά τις πληρωμές των συνταξιούχων θα γίνονται με μεγάλη καθυστέρηση» αναφέρεται στο ψήφισμα του Δημοτικού Συμβολίου Λοκρών.

Ο δήμαρχος της περιοχής, κ. Αθανάσιος Ζεκεντές, μιλώντας στο enikos.gr τόνισε πως το συνεχές κλείσιμο καταστημάτων των ΕΛΤΑ στην ελληνική περιφέρεια, οδηγεί σε μαρασμό και πρόκειται για μία εξέλιξη που δεν λαμβάνει υπόψιν τα δημογραφικά χαρακτηριστικά της περιφέρειας, όπου κατοικούν ηλικιωμένοι, οι οποίοι δεν έχουν την δυνατότητα να εξυπηρετούνται με ηλεκτρονικό τρόπο.

«Η κατάργηση του υποκαταστήματος των ΕΛΤΑ στην Αταλάντη, οδηγεί σε δραματική υποβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών αλληλογραφίας και απαξίωση της ελληνικής περιφέρειας. Η απόφαση αυτή, με οικονομοτεχνικά και μόνο κριτήρια μίας υπηρεσίας που είναι δικαίωμα σε κάθε Έλληνα και ειδικά μεγαλύτερης ηλικίας, δείχνει το δρόμο της περαιτέρω κεντρικοποίησης των κάθε μορφής υπηρεσιών. Μετά την κατάργηση των Εφοριών, των Τραπεζών, των Ειρηνοδικείων, των Υποθηκοφυλακείων, δεν είναι να απορεί κανείς γιατί στις παρελάσεις της επαρχίας δεν υπάρχουν παιδιά να παρελάσουν» αναφέρει χαρακτηριστικά.

«Αντί να στηρίζουν τις τοπικές κοινωνίες, τις οδηγούν ένα βήμα πιο κοντά στην ερήμωση»

Ανάλογες ανακοινώσεις εξέδωσαν κι άλλοι δήμοι, όπως αυτός του Ορχομενού, που κάνει λόγο για μία απόφαση που πλήττει σοβαρά την τοπική κοινωνία, ιδιαίτερα σε μια κατεξοχήν αγροτική περιοχή, όπου οι κάτοικοι —κυρίως ηλικιωμένοι και συνταξιούχοι— εξυπηρετούνται καθημερινά από το συγκεκριμένο κατάστημα για την παραλαβή συντάξεων, την πληρωμή λογαριασμών, την αποστολή αλληλογραφίας και πλήθος βασικών συναλλαγών. «Αξίζει να σημειωθεί ότι στην περιοχή μας δεν λειτουργεί καμία άλλη δημόσια υπηρεσία πλην του Δήμου, γεγονός που καθιστά την παρουσία των ΕΛΤΑ απολύτως αναγκαία».

«Πρόκειται για μια απόφαση προκλητική και προσβλητική για τα Τζουμέρκα. Αν κάποιοι θεωρούν ότι μπορούν να σβήνουν με ένα κουμπί τα χωριά μας από τον χάρτη, είναι γελασμένοι. Η απομάκρυνση των δημόσιων υπηρεσιών από την ορεινή Ελλάδα δεν είναι εξορθολογισμός, είναι εγκατάλειψη και διάλυση. Αντί να στηρίζουν τις τοπικές κοινωνίες, τις οδηγούν ένα βήμα πιο κοντά στην ερήμωση. Δε θα μείνουμε θεατές σε αυτό το έγκλημα κατά της υπαίθρου», αναφέρει σε δήλωσή του ο δήμαρχος Βορείων Τζουμέρκων Νίκος Βαΐτσης, εκφράζοντας την απαίτηση του συνόλου της τοπικής κοινωνίας για την άμεση ανάκληση της απόφασης για το λουκέτο στα ΕΛΤΑ Πραμάντων.