Για τις εξελίξεις στη Γάζα και τη συμφωνία Ισραήλ -Χαμάς, μίλησε στην εκπομπή του Νίκου Χατζηνικολάου στον Realfm 97,8, ο διεθνολόγος Κωνσταντίνος Φίλης.

«Είμαστε στην αρχή, δεν πρέπει να μεμψιμοιρούμε. Σήμερα είναι μία σημαντική μέρα, ιστορική αναντίρρητα. Έχουμε την κατάπαυση του πυρός, έχουμε την επιστροφή 20 από τους 48 ομήρους που βρίσκονταν στα χέρια της Χαμάς.  Η κατάπαυση του πυρός είναι παραπάνω από ευπρόσδεκτη και για τους ανθρώπους της Γάζας, οι οποίοι ζουν ένα δράμα εδώ και δύο χρόνια. Είναι πολύ σημαντικό αυτό που συμβαίνει, όμως είμαστε μακριά από την ειρήνευση. Είμαστε σε ένα πρώτο βήμα που φέρνει την κατάπαυση του πυρός, αλλά έχουμε ακόμα πολύ δρόμο. Φανταστείτε ότι από τα 20 σημεία του σχεδίου Τραμπ, πρόκειται να εκπληρωθούν τις επόμενες ώρες τα πρώτα 4, μένουν 16, τα οποία σας διαβεβαιώ ότι είναι πάρα πολύ δύσκολα, διότι για παράδειγμα, δεν μπορεί κανείς να γνωρίζει ποια δύναμη τελικά είναι αυτή που θα αναπτυχθεί στις περιοχές από τις οποίες θα αποσυρθούν οι Ισραηλινοί» είπε αρχικά ο κ. Φίλης.

«Εκεί που θα αναπτυχθούν οι ισραηλινές δυνάμεις – γιατί δεν θα αποσυρθούν από το σύνολο της λωρίδας της Γάζας-  πώς θα συνυπάρξουν με τους Παλαιστίνιους; Ποιος θα διοικεί την περιοχή, ποιος θα ασκεί έλεγχο; Οι Ισραηλινοί στρατιώτες και οι διοικητές τους; Κάποια άλλη δύναμη; Και τέλος, η Χαμάς δεν πρόκειται να αφοπλιστεί πλήρως. Ξέρουμε από προηγούμενες συμφωνίες, ότι δυνάμεις και ομάδες που έχουν βαρύ οπλισμό στα χέρια τους, δεν μπορούν να αφοπλιστούν πλήρως. Αυτό σημαίνει ότι για το διάστημα που θα ακολουθήσει από τη συμφωνία της κατάπαυσης του πυρός μέχρι να φτάσουμε στο τέλος – που έχουμε πάρα πολλά βήματα να κάνουμε , αλλά ας δούμε τους πρώτους 1 με 3 μήνες– η Χαμάς θα έχει τον πρώτο λόγο σε σχέση με το χάος που θα επικρατεί στη Γάζα και είδαμε ήδη τις πρώτες ένοπλες αψιμαχίες μεταξύ της Χαμάς και άλλων ομάδων που δεν θέλουν πλέον τη Χαμάς στη Γάζα γιατί θεωρούν ότι είναι σε πολύ μεγάλο βαθμό υπεύθυνη για την ανθρωπιστική καταστροφή που συντελείται στην περιοχή».

«Η Τουρκία αναβαθμίζεται»

«Η Τουρκία αναβαθμίζεται, να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλο μας. Η Τουρκία θεωρείται από τους Αμερικανούς μία από τις 4 εγγυήτριες δυνάμεις, διότι μαζί με την Αίγυπτο , το Κατάρ και τους ίδιους τους Αμερικανούς, αλλά κυρίως η Τουρκία, πίεσε πάρα πολύ τα στελέχη της Χαμάς. Τα τελευταία χρόνια αρκετά εκ των ηγετικών στελεχών της – ό,τι έχει απομείνει – βρίσκονταν στην Τουρκία, έχουν εκεί λογαριασμούς σε τράπεζες , η Τουρκία είναι ασφαλές καταφύγιο για αυτούς, οπότε τους πίεσε πάρα πολύ , τους άδειασε στην ουσία για να κερδίσει κάτι σε σχέση με τους Αμερικανούς. Τώρα, αυτό που έχει κερδίσει, θα το εξαργυρώσει καταρχάς στην περιοχή όπου οι ΗΠΑ της αναγνωρίζουν ένα ρόλο τοποτηρητή.

Επίσης, θα το εξαργυρώσει σε σχέση με το Ισραήλ. Θα επιχειρήσει δηλαδή να βρεθεί ένα modus operandi με το Ισραήλ, γιατί η Τουρκία αντιλαμβάνεται ότι όσο οι σχέσεις με το Ισραήλ είναι κακές, δεν μπορεί να περάσει τίποτα ο Τραμπ από το Κογκρέσο, ακόμη κι αν θέλει. Γιατί το Ισραήλ είναι πολύ ισχυρότερο και στο Κογκρέσο και στους κύκλους του Τραμπ, από την Τουρκία» ανέφερε ο Κωνσταντίνος Φίλης. «Δεν βλέπω κάποια άμεση συσχέτιση με τα ελληνοτουρκικά στην παρούσα φάση» υπογράμμισε, ωστόσο, είπε, πως δεν θα του κάνει εντύπωση εάν ο Τραμπ, «τώρα που έχει πάρει φόρα και θεωρεί ότι είναι ο καλύτερος peacemaker στον πλανήτη που διευθετεί παγκόσμια προβλήματα», επιχειρήσει να λύσει το σύνολο των ζητημάτων της Μεσογείου.

Ο ρόλος της Ελλάδας

Ερωτηθείς εάν η Ελλάδα έχει περιθώρια να παίξει κάποιον ρόλο, έστω και μέσω των εταιρειών της στην ανοικοδόμηση της Γάζας, είπε:  «Επειδή οι εξελίξεις είναι καταιγιστικές, και επειδή θα δούμε πάρα πολλές διεργασίες περιφερειακού χαρακτήρα να λαμβάνουν χώρα, πρέπει να είμαστε στην πρωτοπορία, όχι παρακολούθημα των εξελίξεων».

«Πρέπει να έχουμε ένα δικό μας σχέδιο, ασφαλώς να συμμετάσχουμε στην ανοικοδόμηση της Γάζας, γιατί έχουμε πολύ ισχυρές εταιρείες στον κατασκευαστικό κλάδο, ασφαλώς να συμμετάσχουμε στις διαπραγματεύσεις που γίνονται μέσω της Ευρώπης, αλλά και εκτός Ευρώπης, γιατί η Ευρώπη αυτή τη στιγμή φαίνεται ότι έχει άλλα προβλήματα να αντιμετωπίσει και δεν είναι καθόλου ισχυρή. Παρότι η Μέση Ανατολή είναι η άμεση γειτονιά της, δεν τη βλέπουμε να έχει κάποιον λόγο και ρόλο. Και βέβαια, θυμίζω ότι στο παρελθόν η Ελλάδα έχει παίξει και διαμεσολαβητικούς ρόλους. Πρέπει να αναπτύξουμε και πάλι αυτή τη δεξιότητα των διαμεσολαβήσεων, διότι τα επόμενα χρόνια, θεωρώ ότι αυτού του είδους η διπλωματική δεξιότητα μπορεί να μας ωφελήσει σε πολλά επίπεδα», κατέληξε ο κ. Φίλης.

Ακούστε το ηχητικό: