Σε πολιτική αρένα με φόντο το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ μετατρέπεται η Βουλή, έπειτα από την απόφαση της κυβέρνησης να προτείνει τη σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής που θα διερευνήσει την πορεία του οργανισμού από την ίδρυσή του, το 1998, έως σήμερα.

Η κίνηση της Νέας Δημοκρατίας, που χαρακτηρίζεται από το Μέγαρο Μαξίμου ως «θεσμική πρωτοβουλία διαφάνειας», προκάλεσε την έντονη αντίδραση των κομμάτων της αντιπολίτευσης, τα οποία κάνουν λόγο για «πολιτικό αντιπερισπασμό» και καταγγέλλουν προσπάθεια συγκάλυψης ποινικών ευθυνών κυβερνητικών στελεχών.

Με φόντο τις αποκαλύψεις της ευρωπαϊκής εισαγγελίας και τη διαβίβαση σχετικής δικογραφίας στη Βουλή, η αντιπαράθεση για το εύρος και το είδος της κοινοβουλευτικής διερεύνησης —Εξεταστική ή Προανακριτική Επιτροπή— αποκτά πλέον μετωπικά χαρακτηριστικά.

Η ανακοίνωση έγινε από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Παύλο Μαρινάκη, ο οποίος υπογράμμισε ότι σκοπός της επιτροπής είναι η πλήρης διαλεύκανση του ζητήματος, «μακριά από μικροκομματικές σκοπιμότητες».

Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε: «Η Κοινοβουλευτική Ομάδα της ΝΔ, έχοντας μελετήσει διεξοδικά τα δεδομένα και τα στοιχεία της δικογραφίας για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, θα προτείνει την σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής, η οποία θα διερευνήσει όλες τις πτυχές του ζητήματος, μακριά από μικροκομματικές σκοπιμότητες και με σκοπό την αναζήτηση της αλήθειας και την εξυγίανση του συστήματος των επιδοτήσεων».

Παράλληλα με τη θεσμική και πολιτική διαμάχη, συνεχίζονται οι έλεγχοι από μικτά κλιμάκια σε όλη τη χώρα σχετικά με τις αιτήσεις για προγράμματα βιολογικής γεωργίας, κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας. Οι έλεγχοι εντάθηκαν λόγω της εκτίναξης των αιτήσεων και των υπόπτων για παρατυπίες.

Σύμφωνα με την ΕΡΤ, σε ορισμένες περιοχές υπάρχει δυσκολία στη συγκρότηση των κλιμακίων λόγω έλλειψης προσωπικού. Ωστόσο, στόχος είναι να διαπιστωθεί αν οι δηλώσεις των παραγωγών ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, ενώ σε περιπτώσεις παρατυπιών αναμένονται εισαγγελικές παρεμβάσεις.

Κλιμακώνεται η πολιτική αντιπαράθεση

Η εξαγγελία της κυβέρνησης άνοιξε νέο μέτωπο σφοδρής πολιτικής αντιπαράθεσης. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης έκαναν λόγο για προσπάθεια συγκάλυψης και υπεκφυγής από τις ποινικές ευθύνες που ενδέχεται να φέρουν πρώην υπουργοί της ΝΔ, καλώντας σε συγκρότηση Προανακριτικής Επιτροπής.

Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, Κώστας Τσουκαλάς, ήταν ιδιαίτερα επικριτικός.

«Σε αυτήν την κυβέρνηση, κανείς δεν ντρέπεται, κανείς δεν κοκκινίζει. Σήμερα έπεσαν οριστικά οι μάσκες και άρχισε να ξεδιπλώνεται το οργανωμένο σχέδιο συγκάλυψης των πολιτικών ευθυνών της κυβέρνησης και των ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών των πρώην Υπουργών της Νέας Δημοκρατίας», ανέφερε σε δήλωσή του.

Το ΠΑΣΟΚ ανακοίνωσε ότι θα καταθέσει τη δική του πρόταση, «εναρμονισμένη με τη δικογραφία της ευρωπαϊκής εισαγγελίας», όπως ανέφερε ο πρόεδρος του κόμματος Νίκος Ανδρουλάκης.

Από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ο Κώστας Ζαχαριάδης σχολίασε δηκτικά την πρόταση της κυβέρνησης, ενώ εντός της ημέρας αναμένεται να δημοσιοποιήσει πρόταση για σύσταση Προανακριτικής Επιτροπής, στην οποία θα περιλαμβάνονται τα ονόματα των Μάκη Βορίδη και Λευτέρη Αυγενάκη.

Το ΚΚΕ τόνισε με σαφήνεια ότι η συγκρότηση μόνο Εξεταστικής Επιτροπής δεν αρκεί και μπορεί να αποτελέσει υπεκφυγή, ενώ τις επόμενες μέρες αναμένεται να δώσει στη δημοσιότητα το σκεπτικό του για τη διερεύνηση της υπόθεσης.

«Απ’ τη στιγμή που έχει διαβιβαστεί δικογραφία στη Βουλή με αναφορές σε ονόματα υπουργών, ο έλεγχος των οποίων πρέπει να ξεπεράσει τον γνωστό “σκόπελο” του νόμου περί ευθύνης υπουργών, η μη συγκρότηση Προανακριτικής Επιτροπής θα συνιστά εκ μέρους της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας της ΝΔ υπεκφυγή και απόπειρα συγκάλυψης ευθυνών, ιδιαίτερα από τη στιγμή που εκτός των άλλων τίθενται και θέματα παραγραφής», αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης Κυριάκος Βελόπουλος σχολίασε με σαρκασμό την αναδρομική εμβέλεια της προτεινόμενης εξεταστικής.

«Η πρόταση της Ν.Δ. για σύσταση εξεταστικής επιτροπής από το… 1998 για το σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς όλα τα αδικήματα της εποχής είναι παραγεγραμμένα, ίσως ανοίξει την συζήτηση και για την επανάληψη της δίκης του Κολοκοτρώνη! […] Εάν δεν ήταν τόσο σοβαρό το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, θα χαρακτηρίζαμε “κωμική” τη στάση της ΝΔ. Δυστυχώς όμως, πρόκειται για τραγωδία…», σημείωσε.

Η Ζωή Κωνσταντοπούλου από το βήμα της Βουλής δήλωσε μεταξύ άλλων: «Ο κ. Μητσοτάκης δίνει δήθεν “μάχη” με το “βαθύ κράτος”, αλλά δεν έχει διαγράψει κανένα από τα στελέχη της ΝΔ που εμπλέκονται στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ».

Η Νέα Αριστερά από την πλευρά της, ανέφερε πως: «H πρόταση της κυβέρνησης για συγκρότηση εξεταστικής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ από το 1998 (!) θα μπορούσε να είναι ένα ωραίο αστείο. Συνιστά όμως πρόκληση […] Το επιτελικό κράτος του κυρίου Μητσοτάκη αποδείχθηκε βαθιά διεφθαρμένο και υπόλογο απέναντι στον ελληνικό λαό».

Προανακριτική ή Εξεταστική; Η κρίσιμη διαφορά

Η ουσία της πολιτικής αντιπαράθεσης εντοπίζεται κυρίως στη νομική και θεσμική διαφορά μεταξύ Εξεταστικής και Προανακριτικής Επιτροπής:

• Εξεταστική Επιτροπή: Σύμφωνα με το άρθρο 68 του Συντάγματος και τον Κανονισμό της Βουλής, απαιτείται πρόταση από τουλάχιστον 60 βουλευτές. Η επιτροπή αυτή ερευνά υποθέσεις γενικού δημοσίου ενδιαφέροντος, έχει ευρείες ανακριτικές εξουσίες, αλλά δεν μπορεί να ασκήσει δίωξη για αξιόποινες πράξεις Υπουργών. Αν κατά την έρευνα εντοπιστούν τέτοιες πράξεις, μπορεί να ζητήσει τη σύσταση Προανακριτικής.
• Προανακριτική Επιτροπή: Αφορά περιπτώσεις άσκησης ποινικής δίωξης σε Υπουργούς (άρθρα 153-154 Κανονισμού της Βουλής). Απαιτείται πρόταση από τουλάχιστον 30 βουλευτές και υπερψήφιση από τουλάχιστον 151. Έχει δικαστικές αρμοδιότητες, αντίστοιχες με εισαγγελέα πρωτοδικών. Όταν προκύπτει οικονομικό όφελος, μπορεί να διατάξει κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων.

Η επιλογή της κυβέρνησης να προτείνει Εξεταστική Επιτροπή αντί για Προανακριτική έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς η δικογραφία που έχει διαβιβαστεί στη Βουλή φαίνεται να περιέχει αναφορές σε πρώην υπουργούς, γεγονός που κατά την αντιπολίτευση επιβάλλει τη σύσταση Προανακριτικής.