Ο πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι έφτασε στην Άγκυρα την Τετάρτη για συνομιλίες με τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η πρώτη προεδρική επίσκεψη έπειτα από 12 χρόνια σηματοδοτεί αλλαγή σελίδας στις επί μακρόν «παγωμένες» σχέσεις μεταξύ των χωρών.

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογαν υποδέχτηκε τον Αιγύπτιο πρόεδρο στο αεροδρόμιο της Άγκυρας στις 14:00 το μεσημέρι και συνοδεία 21 κανονιοβολισμών. Κατά την επίσκεψη του Αιγύπτιου προέδρου στην τουρκική πρωτεύουσα, Αλ Σίσι και Ερντογάν προήδρευσαν στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Συνεργασίας Υψηλού Επιπέδου Τουρκίας – Αιγύπτου. Πριν από τις δηλώσεις των ηγετών, οι υπουργοί των δύο χωρών υπέγραψαν σειρά συμφωνιών.

Ο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, σε ανάρτησή του νωρίτερα στο Χ, είχε δηλώσει ότι η δική του επίσκεψη και εκείνη του Ερντογάν τον περασμένο Φεβρουάριο αποδεικνύουν τη βούληση των δυο χωρών να ανοίξουν μία νέα σελίδα φιλίας και συνεργασίας.

Στις από κοινού δηλώσεις τους, o Τούρκος πρόεδρος δήλωσε ότι εκτός από τη Γάζα, συζήτησε με τον Αιγύπτιο ομόλογό του περιφερειακά θέματα, ιδίως όσον αφορά στην Ανατολική Μεσόγειο, τη Συρία, τη Λιβύη, το Σουδάν και το Κέρας της Αφρικής: «Είμαστε αποφασισμένοι να ενισχύσουμε τις διαβουλεύσεις μας με την Αίγυπτο, με την οποία έχουμε παρόμοιες στάσεις και στόχους σε πολλά θέματα. Ευελπιστούμε ότι από εδώ και στο εξής θα έχουμε στενότερη συνεργασία. Θα προχωρήσουμε τις πολυδιάστατες σχέσεις μας με μια προσέγγιση που θα είναι αμοιβαία επωφελής για όλους (σ.σ. καζάν-καζάν όπως είπε χαρακτηριστικά)».

Ο Τούρκος πρόεδρος στάθηκε ιδιαίτερα στις εξελίξεις γύρω από τον πόλεμο στη Γάζα, τονίζοντας ότι Τουρκία και Αίγυπτος υιοθετούν κοινή στάση στο θέμα αυτό.

«Δυστυχώς, ορισμένες χώρες εξακολουθούν να είναι συνένοχοι στα εγκλήματα που διαπράττονται παρέχοντας άνευ όρων υποστήριξη στο Ισραήλ. Δεν λαμβάνονται αποτρεπτικά μέτρα για να σταματήσει η πολιτική σφαγών της κυβέρνησης Νετανιάχου, η οποία θέτει σε κίνδυνο ολόκληρη την περιοχή, ακόμη και ολόκληρο τον κόσμο» είπε ο κ. Ερντογάν και παράλληλα τόνισε ότι «όλοι θα πρέπει πλέον να συνειδητοποιήσουν το απαράδεκτο μιας τέτοιας εικόνας που πληγώνει συνειδήσεις. Η αποτροπή του Ισραήλ από το να παρασύρει την περιοχή μας σε μεγαλύτερη ένταση είναι δυνατή μόνο εάν εγκαταλειφθούν οι επαμφοτερίζουσες πολιτικές».

Ο Ερντογάν υπενθύμισε ότι η Αίγυπτος διαμεσολαβεί στις διαπραγματεύσεις για κατάπαυση του πυρός μαζί με το Κατάρ και τις Ηνωμένες Πολιτείες και δήλωσε ότι η Τουρκία υποστήριξε αυτή τη διαδικασία μέσω του υπουργείου Εξωτερικών και της υπηρεσίας πληροφοριών ΜΙΤ.

Κατηγόρησε το Ισραήλ για η ασυμβίβαστη και παρελκυστική τακτική για να αναφερθεί στη συνέχεια στη δολοφονία του Ισμαήλ Χανίγια, πολιτικού ηγέτη της Χαμάς, λέγοντας: «Τελικά, το Ισραήλ έδειξε τι είδους νοοτροπία έχει, μαρτυρώντας τον συνομιλητή του στις διαπραγματεύσεις. Θα ήθελα να πω εδώ πολύ ξεκάθαρα ότι απορρίπτουμε τις κατηγορίες του Νετανιάχου κατά της Αιγύπτου. Απέναντι σε όλα αυτά, κάναμε και κάνουμε ό,τι μπορούμε για να αυξήσουμε την πίεση στην ισραηλινή κυβέρνηση».

Από την πλευρά του ο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι είπε ότι οι δύο χώρες πρέπει να δράσουν από κοινού για την εφαρμογή κατάπαυσης του πυρός και αποφάσισαν να συνεργαστούν για την πρόληψη των ανθρωπιστικών κρίσεων. «Ως Τουρκία και Αίγυπτος, έχουμε τονίσει την επείγουσα ανάγκη για κατάπαυση του πυρός, τον τερματισμό των ισραηλινών παραβιάσεων στη Δυτική Όχθη και την άμεση υλοποίηση του δικαιώματος της Παλαιστίνης να ιδρύσει ένα παλαιστινιακό κράτος εντός των συνόρων του 1967 με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ» είπε ο Αιγύπτιος πρόεδρος.

Ο ίδιος ανέφερε επίσης ότι το Κάιρο υποστηρίζει πλήρως τη διπλωματία που ασκεί η Τουρκία, τονίζοντας πως «πρέπει να εργαστούμε πιο εντατικά, ειδικά για τους αδελφούς μας στη Γάζα και την Παλαιστίνη»

Όσον αφορά στη Λιβύη, ο Αλ Σίσι είπε ότι είναι σημαντικό να γίνουν τόσο οι προεδρικές όσο και οι βουλευτικές εκλογές, να εδραιωθεί η ασφάλεια στη χώρας και να αποχωρήσουν οι ξένες δυνάμεις.

O Aλ Σίσι δήλωσε επίσης ότι συμφωνούν με τον Τούρκο ομόλογό του για την ανάγκη προστασίας της εδαφικής ακεραιότητας της Σομαλίας.

Σύμφωνα με τον Ταγίπ Ερντογάν, με την κοινή δήλωση που υπέγραψαν μετά τις συνομιλίες στην Άγκυρα, οι δύο πλευρές επιβεβαιώνουν τη βούλησή τους να προωθήσουν τη συνεργασία σε όλους τους τομείς, συμπεριλαμβανομένης της βιομηχανίας, του εμπορίου, της άμυνας, της υγείας, του περιβάλλοντος και της ενέργειας. «Το εμπόριο και η οικονομία αποτελούν την ισχυρότερη διάσταση της συνεργασίας μας. Τα τελευταία 10 χρόνια, συνεχίσαμε να είμαστε μεταξύ των πέντε κορυφαίων εμπορικών εταίρων της Αιγύπτου. Προχωρούμε αποφασιστικά προς τον στόχο μας να αυξήσουμε τον όγκο του εμπορίου μας σε 15 δισεκατομμύρια δολάρια τα επόμενα πέντε χρόνια» σημείωσε ο Τούρκος πρόεδρος.

Οι προσδοκίες της Τουρκίας από αυτή τη συνάντηση, που τη χαρακτήρισε ιστορική, αφορούσαν εξ αρχής τον πόλεμο στη Γάζα, την Ανατολική Μεσόγειο, τις εξελίξεις στη Λιβύη, τα ενεργειακά, αλλά και τις συμφωνίες για εξαγωγές της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας, κυρίως σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη, εκπαιδευτικά αεροσκάφη και ναυπήγηση πολεμικών πλοίων.

Ανησυχία για τις νέες συμμαχίες της Άγκυρας

Εντωμεταξύ, μπορεί οι αμερικανοί να έχουν αποφύγει έως σήμερα να εκφράσουν την δυσαρέσκεια τους για την πρόθεση της Τουρκίας να ενταχθεί στους Μπρικς, ανεπισήμως όμως μιλούν για μια άκρως ανησυχητική εξέλιξη η οποία επιβεβαιώνει την πρόθεση της Τουρκίας να διαμορφώσει μια τελείως ανεξάρτητη και αυτόνομη εξωτερική πολιτική, κάτι που την απομακρύνει ακόμη περισσότερο από τον λεγόμενο δυτικό κόσμο και τις αρχές του ΝΑΤΟ.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι μόλις υπάρξει κάτι επίσημο η Ουάσιγκτον θα τοποθετηθεί αλλά πρέπει να σας πω ότι πρόκειται για μια εξέλιξη που δημιουργεί νέα προβλήματα στις σχέσεις των δυο χωρών και μάλιστα σε μια συγκυρία κατα την οποία η Τουρκία προσπαθεί να ξανανοίξει την συζήτηση για άρση των κυρώσεων και επαναφορά της στο πρόγραμμα των Φ35.

Ανταπόκριση Τουρκία: Γιάννης Μανδαλίδης, Ουάσινγκτον: Λένα Αργύρη